LIVE UPDATES
Bota

A ka mundësi që vrásja e gjeneralit iranian të çojë vendin në Lúftën e Tretë Botërore? Flet eksperti i BBC

4 Janar 2020, 11:20 Nga DOSJA
A ka mundësi që vrásja e gjeneralit iranian të

BAGDAD-  Shtetet e Bashkuara ditën e djeshme vránë komandantin e lartë úshtarak iranian Kasem Sulejmani në një súlm ajror në Irak.

Sulejmani ka kryesuar óperacionet në Lindjen e Mesme, dhe vrásja e tij shënon një përshkallëzim të madh në ténsionet midis Uashingtonit dhe Teheranit.

Shumë njerëz në rrjetet sociale janë të shqétësuar për situatën. Eksperti i njohur i BBC, Jonathan Marcus u kthen përgjigje disa prej pyetjeve më të zakonshme në rrjet këto orë, se çfarë do të thotë ky veprim, dhe a ka lidhje me nisjen e një lúfte.

Sa ka mundësi që kjo të përshkallëzohet në Lúftën e Tretë Botërore?

Ndërsa disa e kanë përshkruar vrásjen e Sulejmanit si “një deklaratë lúfte” nga Shtetet e Bashkuara kundër Iranit, është e rëndësishme që të mos mbingarkohet dhe as të kuptohet kéqkuptohet deklarata.

Kjo nuk do të shkaktojë Lúftën e Tretë Botërore. Aktorët kryesorë që mund të përfshihen në një konflikt të tillë, për shembull Rusia dhe Kina, nuk janë aktorë të rëndësishëm në këtë drámë.

Por ky mund të bëhet një moment përcaktues për Lindjen e Mesme dhe rolin e Uashingtonit në të. Pritet një hákmarrje domethënëse iraniane, dhe kjo mund të çojë në një cikël veprimesh dhe reagimesh që mund t’i afrojnë dy vendet gjithnjë e më shumë në një kónflikt të gjithanshëm.

Përgjigja e Iranit mund të jetë kundër interesave úshtarake amerikane në rajon, por në mënyrë të barabartë ajo mund të jetë kundër çdo objektivi të lidhur me SHBA që Irani mendon se është i prekshëm.

A është e ligjshme të vrásësh dikë si Sulejmani,  sipas ligjit ndërkombëtar? – Eamonn Donaghy

SHBA do të argumentonte që Sulejmani ishte përgjegjës për súlme të papróvuara ndaj forcave amerikane në Irak. Këto forca ishin atje me kërkesë të qeverisë aktuale Irakiane.

Gjenerali ishte një njeri për të cilin Uashingtoni besonte se kishte gjakun e shumë amerikanëve në duar. Ndërkohë organizata Quds që ai drejtoi u pa nga SHBA si një organizatë térroriste. Kështu që vrásja e tij mund të pásojë një narrativë ligjore të SHBA.

“Vetë-mbrojtja paraprake nuk është kurrë një justifikim ligjor për vrásjen. Asgjë nuk është. Ligji përkatës është Karta e Kombeve të Bashkuara, e cila përcakton vetëmbrojtjen si të drejtë për t’iu përgjigjur një s úlmi të ármatosur si ky aktuali. Përdorimi i një droni për të vrárë gjeneralin iranian në Bagdad nuk ishte si përgjigje e një súlmi të armatosur kundër Shteteve të Bashkuara. Irani nuk ka súlmuar territorin sovran të Shteteve të Bashkuara.”– është shprehur Mary Ellen O’Connell.

Në këtë rast, Shtetet e Bashkuara jo vetëm që kanë kryer një vrásje jashtëgjyqësore, por ajo ka kryer një súlm të paligjshëm brenda Irakut.”-shtoi ajo.

Ku qëndron OKB-ja në këto vrásje?

Përtej pikëpamjeve të deklaruara të përfaqësuesve individualë, është e vështirë të thuhet se çfarë është pikëpamja e KB, pasi në të vërtetë nuk ka diçka të tillë.

A nënkupton, për shembull, një pamje e konsideruar e Këshillit të Sigurimit të KB? Kjo ka të ngjarë të jetë e ndarë dhe në pamundësi për të arritur konsensus.

Sekretari i Përgjithshëm Antonio Guterres tha se ishte i shqetësuar thellësisht nga rritja e tensioneve në Lindjen e Mesme.

“Ky është një moment në të cilin udhëheqësit duhet të ushtrojnë kufizimin maksimal. Bota nuk mund të lejojë një luftë tjetër.” tha zëdhënësi i tij, Farhan Haq, në një deklaratë.

A ishte kjo një vrásje e urdhëruar për të larguar vëmendjen nga Presidenti Trump nga gjyqi i fájësimit? – Martin Gallagher

Është e lehtë për të bërë këto lloj ákuzash, por konsideratat politike të brendshme gjithmonë kanë rëndësi,  veçanërisht gjatë një viti zgjedhor për Presidentin Trump,  ky vendim do të ishte një produkt i dy faktorëve: mundësi dhe rrethanë.

Cili është roli i SHBA dhe Iranit në Irak?

Irani është një aleat i ngushtë i qeverisë shiite të Irakut. Po ashtu është një aktor domethënës në vend, duke punuar me anë të grupeve të milicisë. SHBA nga ana e saj ka 5 mijë trupa në Irak, që kujdesen për këshillimin dhe stërvitjen e ushtrisë irakiane në përpjekje për të luftuar elementët e Shtetit Islamik.

Burimi: BBC

A.C/Dosja.al 

Tirana është boshatisur për ditët e pushimit. Cilën nga ritet e shenjta po ndiqni:

View Results

bota bota kasem sulejmani lúftën e tretë botërore vrásja e gjeneralit iranian kasem sulejmani lúftën e tretë botërore vrásja e gjeneralit iranian

Sondazh

Poll

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj