LIVE UPDATES
Aktualitet

Ajri i ndotur po na vret çdo ditë/ Qeveria pranon në letra skandalin, qytetarët shqiptarë po helmohen

Madje në krahasim me rajonin, ajri në Tiranë është 3 herë më i ndotur se Podgorica e Shkupi dhe rreth 10 herë më i ndotur se Athina.

5 Mars 2024, 11:41 Nga I.A
Ajri i ndotur po na vret çdo ditë/ Qeveria pranon në letra
Qeveria

Ndotja e ajrit është një nga problemet më të mëdha për qytetarët shqiptarë, duke i ekspozuar ata drejt problemeve të ndryshme shëndetësore, e duke i kërcënuar për jetën. Ndotësit kryesorë të ajrit janë grimcat e pluhurit PM10 dhe PM2.5, oksidet e azotit, NOx, monoksidi i karbonit, CO dhe dioksidi i squfurit, SO2, disa prej tyre disa herë më të larta se vlerat e rekomanduara ditore.

Raportet ndërkombëtare e kanë nxjerrë kryeqytetin shqiptar si një nga qytetet me ndotjen më të lartë të ajrit në Europë. Madje në krahasim me rajonin, ajri në Tiranë është 3 herë më i ndotur se Podgorica e Shkupi dhe rreth 10 herë më i ndotur se Athina.

Sipas matjeve të kryera, mjediset e lokaleve pranë rrugëve kryesore të Tiranës tregojnë prezencën e grimcave vdekjeprurëse në nivele shumë herë më të larta se normat e lejuara nga BE, kryesisht në zonat afër lokaleve dhe akoma më të larta në parkimet e qendrave tregtare.

Vlen të theksohet se qeveria shqiptare ka dështuar prej vitesh që të prodhojë të dhëna të plota, të sakta dhe të besueshme për cilësinë e ajrit por shifrat e sipërpërmendura flasin vetë.

Megjithatë Ministria e Turizmit ka hedhur për konsultim publik një draft në lidhje me ndryshimet në ligjin “Për mbrojtjen e cilësisë së ajrit në mjedis”, pas disa matjeve të kryera për një periudhë 6 mujore në vitin 2023 nga Agjencia Kombëtare e Mjedisit duke pranuar edhe vetë dështimin e disa prej institucioneve përgjegjëse për të zbatuar legjislacionin në këtë fushë, konkretisht: Agjencia Kombëtare e Mjedisit, Drejtoria e Përgjithshme e Shërbimeve të Transportit Rrugor, Inspektorati Shtetëror Teknik dhe Industrial, Inspektorati Shtetëror i Mbikëqyrjes së Tregut.

Në draft thuhet qartësisht se shkaqet e evidentuara lidhur me problemin e ndotjes janë: vakum ligjor, mungesë koordinimi ndërinstitucional, kapacitete të pamjaftueshme të këtyre institucioneve (AKM, DPSHTR, ISHTI, ISHMT), masa administrative të pamjaftueshme dhe jo në përputhje me kontekstin, çka po e detyron qeverinë që të shtrëngojë masat dhe të pranojë në letra një tjetër dështim të saj.

Përveç Tiranës, në listën e qyteteve më ajër të ndotur janë edhe Durrësi, Elbasani Korça, Shkodra dhe Fieri, ku pranohet për ndotjen e cilësisë së ajrit dhe që tejkalojnë normat e BE.

“Bazuar në monitorimin e kryer nga Agjencia Kombëtare e Mjedisit (AKM), në periudhën janar-qershor 2023, në 6 qytete (Tiranë, Elbasan, Durrës, Shkodër, Fier dhe Korçë), rezultoi se cilësia e ajrit urban nuk është e nivelit shumë të mirë, por është e një cilësie të mirë sepse parametrat që tejkalojnë normat e BE janë të pakëta dhe kryesisht në periudha të caktuara të vitit, si psh PM10 dhe PM2.5 në Korcë në periudhën e dimrit (si rezultat e ngrohjes me dru) dhe në Tiranë (si rezultat e trafikut rrugor)”- thuhet në draft.

Po sipas monitorimit në të njëjtën periudhë rezulton se ka nje tejkalim të normës ditore të PM 10 (50 µg/m3) në stacionet e Durrësit, Elbasanit, Korcës, dhe Tirana Higjena. PM 10 sipas përcaktimeve mjekësore shkakton sëmundje të zemrës, mushkërive, sistemit nervor qendror dhe kancer.

Transporti i rënduar, shoqëruar edhe cilësinë e naftës dhe me flotën e vjetër të automjeteve që qarkullojnë në Tiranë është një nga arsyet e ndotjes së ajrit. Gjithashtu mungesa e sipërfaqeve të gjelbërta dhe zbatimi pa kriter i ndërtimeve kanë ndikimin e tyre në ndotjen e cilësise së ajrit sidomos në shkarkimin e pluhurave.

Në qytetin e Korcës, burimi i ndotjes është përdorimi i ngrohjes me dru, ndërsa në qytetet e tjera, burimi vjen nga qarkullimi makinave ose pluhuri pasi janë stacione pranë rrugëve me trafik. Ndaj qeveria ka vendosur që të bëjë disa shtesa në ligj duke vendosur që të rrisë me 30% masat administrative që vendosen kundrejt subjekteve që ndotin ajrin, duke pranuar kështu përmes shifrave të mësipërme se qytetarët shqiptarë po thithin ajrin e ndotur.

Bazuar në të dhënat e raportuara për periudhën 2016-2020, Agjencia Europiane e Mjedisit në vitin 2022 ka botuar një raport ku paraqitet një vlerësim mbi përqindjen e popullsisë së ekspozuar nga ndotja e ajrit, ku përfshihet edhe Shqipëria për treguesit PM2.5, NO2 dhe O3. Nga ky vlerësim rezulton se numri i vdekjeve të parakoshme të ekspozuar ndaj PM2.5 është 3646, ndaj NO2 është 325 dhe ndaj Ozonit është 31.

Sipas Organizatës Botërore të Shëndetësisë, dhjetëra persona në Shqipëri humbin jetën çdo vit si pasojë e ndotjes së ajrit, pasi cilësia e ajrit nxit sëmundje ishemike të zemrës, duke i çuar qytetarët drejt vdekjes. Më të rrezikuar janë të moshuarit, të sëmurët kronikë, të sapolindurit dhe gratë shtatzëna. 

Rikujtojmë se monitorimi i cilësisë së ajrit është një çështje mjedisore me ndikim në shëndetin publik, por është gjithashtu një detyrim që nevojitet të plotësohet në kuadër të procesit të integrimit në Bashkimin Europian. Sipas raportit të progresit për vitin 2023, Shqipëria nuk është ende e aftë që të prodhojë statistika mjedisore plotësisht të përputhshme me kuadrin ligjor të BE-së. Teksa këto shifra janë një këmbanë alarami, ato mund të ndikojnë edhe në disa fusha, si turizmi.

Cilësia më e mirë e ajrit mund ta bëjë një vend ose qytet më tërheqës për turistët që kërkojnë një mjedis të pastër dhe të shëndetshëm. Po ashtu vendet me cilësi të mirë të ajrit shpesh shihen më mirë në skenën globale, gjë që mund të ndikojë pozitivisht në marrëdhëniet ndërkombëtare dhe tregtinë.

Marrë nga Ditar.al

ajri i ndotur

Sondazh

Poll

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj