LIVE UPDATES
Aktualitet

Çmimet e banesave rriten sërish, ndërsa 60% blihen pa kredi bankare

Në shumë vende të botës, tregu i pronave të patundshme ka hyrë në krizë gjatë këtij viti për arsye të pashmangshme: interesat janë rritur si pasojë e ndërhyrjeve të bankave qendrore për të luftuar inflacionin, interesat e kredive që shërbejnë për të financuar blerjen e pronave janë rritur e për rrjedhojë, kërkesa për prona ka rënë.

5 Tetor 2023, 17:59 Nga Gjergj Erebara
Çmimet e banesave rriten sërish, ndërsa 60% blihen pa kredi
Ndertesa ne Tirane

TIRANË-Çmimet e banesave në Shqipëri pësuan një rritje tjetër me 11% gjatë gjashtëmujorit të parë të këtij viti, sipas deklaratave të agjentëve të pronave të patundshme dhe kompanive të ndërtimit të intervistuar nga INSTAT për llogari të Bankës së Shqipërisë. Sipas vrojtimit, blerja pa kredi është rritur edhe më shumë këtë vit.

Në shumë vende të botës, tregu i pronave të patundshme ka hyrë në krizë gjatë këtij viti për arsye të pashmangshme: interesat janë rritur si pasojë e ndërhyrjeve të bankave qendrore për të luftuar inflacionin, interesat e kredive që shërbejnë për të financuar blerjen e pronave janë rritur e për rrjedhojë, kërkesa për prona ka rënë. Ose, e parë në anën e kundërt, përgjatë viteve të fundit, blerja e një prone ishte e lehtë për shkak se interesat e kredive ishin të ulëta, gjë që rriti kërkesën për prona e për rrjedhojë, edhe çmimet. Në Suedi, Gjermani, Francë e vende të tjera, shqetësimi është pikërisht ky: rënie e çmimeve të pronave dhe falimentim të kompanive që kanë investuar në këtë treg.

E pra, e njëjta situatë teorikisht mund të ndodhë në Shqipëri. Pas thuajse një dekade me interesa të ulëta, interesat janë rritur në lekë dhe në euro, duke vështirësuar teorikisht huamarrjen dhe për rrjedhojë, duke sugjeruar ftohjen e kërkesës dhe të çmimeve në tregun e pronave të paluajtshme, një treg që ka njohur rritje marramendëse pas vitit 2018. Vetëm se kjo nuk po ndodh dhe, nëse shohim se si financohen blerjet e banesave në Shqipëri, gjasat janë që nuk do të ndodhë edhe në të ardhmen.

Banka e Shqipërisë publikoi të enjten rezultatet e vrojtimit që kryen dy herë në vit në tregun e pronave të patundshme dhe doli në përfundimin se çmimet janë rritur me 11% në gjashtëmujorin e parë të këtij viti. Ato aktualisht janë në nivelin më të lartë historik. Dhe BSH vëren gjithashtu se nga ajo çfarë është zbuluar nga vrojtimi, 60 për qind e pronave të blera në Shqipëri gjatë kësaj periudhe janë paguar pa kredi bankare, ndërsa vetëm 40 për qind të blerësve e kanë financuar blerjen me kredi. Siç duket, në një treg ku 60% e blerësve nuk kanë nevojë për kredi, nuk është e mundur që shtrenjtimi i kushteve të kredive përmes rritjes së interesave të sjellë rënie të kërkesës dhe rënie të çmimeve.

Banka e Shqipërisë llogarit çmimin mesatar të banesave përmes një teknike statistikore të njohur si Indeksi Fischer. Duhet të vihet re se të dhënat e BSH pasqyrojnë deklaratat e shitësve dhe ndërmjetësve por jo vlerën e transaksioneve. BSH thotë se llogaritjet kryhen në bazë të pyetësorëve të plotësuar nga 230 subjekte , që kanë si aktivitet kryesor tregtimin e pronave të paluajtshme. Ata pyeten për çmimet e shitjeve, ecurinë dhe pritshmërinë, ndërsa transaksionet reale të regjistruara në zyrat e regjistrimit të pronave të patundshme janë tjetër gjë.

“Rreth 40% e pronave për banim dhe e atyre për përdorim tregtar të shitura prej agjentëve janë blerë me hua bankare. Nga këto, në 85% të rasteve, kredia ka mbuluar deri në 60% të vlerës,” shkruhet në deklaratën e BSH mbi rezultatet e vrojtimit për gjashtëmujorin e parë të këtij viti. Në gjashtëmujorin e dytë të vitit 2022, pjesa e pronave të blera me kredi ishte 56%. Në fakt, shifra e gjashtëmujorit të parë, pra 40% e pronave të blera me kredi, është një rekord për historinë e shkurtër të vrojtimit. Në vitet 2020-2022, blerja me kredi zinte më shumë se gjysmën e totalit.

Aktualisht besohet gjerësisht se pronat e patundshme janë mjeti i preferuar i qarkullimit të parave të pista nga personat që kanë fituar para në aktivitete të paligjshme, të tilla si trafiku i drogës apo i qenieve njerëzore. Çmimet e pronave patën një ecuri normale sipas Indeksit Fischer mes periudhës 2013 dhe 2017, ku indeksi u luhat nga 0.9 në 1.1. Kjo do të thotë se nëse një apartament në vitin 2013 bënte, fjala vjen, 500 euro për metër katror, vlera e tij deri në vitin 2017 u luhat nga 450 në 550 euro. Diçka duket se ndryshoi pas vitit 2018 dhe në veçanti, pas vitit 2019. Indeksi fluturoi nga 1.1 më 2018, në 2.1 që është aktualisht. Brenda më pak se pesë vjet, indeksi është rritur me gati 91%.

Rritja gjithsesi nuk është e njëtrajtshme. Sipas BSH-së, gjatë këtij viti, çmimet e pronave në periferi të Tiranës kanë pësuar një rënie të lehtë, ndërsa rritja e indeksit reflekton rritjen kryesisht të çmimeve në qendër.

“Çmimet mesatare janë raportuar të rritura sidomos në zonat qendrore të kryeqytetit,” shkruhet në raportin e BSH. “Çmimet e shitjeve janë raportuar në rënie të lehta në përiferi dhe zonat jashtë kryeqytetit, ndërkohë që ishin të pandryshuara në qytetet bregdetare.”

ndertimet ne tirane

Sondazh

Poll

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje