LIVE UPDATES
Aktualitet

Viti 2022/ Dymbëdhjetë muajt më të këqij për Tokën dhe mjedisin, epoka e thatësirës sapo ka filluar

Asnjëherë në histori nuk ka pasur kaq shumë ngjarje ekstreme sa në vitin 2022. Por ne mbetemi indiferentë, pa marrë kundërmasa që po bëhen gjithnjë e më urgjente.

31 Dhjetor 2022, 17:56 Nga F.M
Viti 2022/ Dymbëdhjetë muajt më të këqij për
Toka

Sapiensët janë një specie inteligjente dhe bashkëpunuese, ndërtuan piramidat dhe sunduan atomin që pas braktisjes së rolit të majmunit. Ne kemi kapërcyer pothuajse të gjithë kufijtë e natyrshëm me besimin se përparimi u identifikua pikërisht me kapërcimin e atyre kufijve. Dhe këtë e bëmë me pajisje teknologjike që rriten vit pas viti, duke u bërë më të pazëvendësueshme se kurrë.

Është e vështirë të kujtosh, qoftë edhe duke shqyrtuar me kujdes të dhënat shkencore, një vit më të tmerrshëm se 2022 për atë që ka të bëjë me mjedisin dhe sapiens-ët. Është edhe më e vështirë të imagjinohet nëse mund ta kujtojmë atë si një nga më të mirët në të ardhmen e afërt, gjë që do të ndodhë nëse nuk merren masa serioze ndaj mjedisit. Dhe ky nuk është një parashikim pesimist, por një ekzaminim i arsyetuar.

Çdo parametër mjedisor që duam të marrim në konsideratë, në çdo profil dhe gjerësi, ka treguar kufijtë e tij këtë vit, që janë kufijtë e zhvillimit të një njerëzimi që nuk dorëzohet për të kërkuar një harmoni më fitimprurëse për t’ju imponuar botës natyrore. Nga pikëpamja klimatike, vlen të kujtohet se temperaturat e ajrit dhe detit të arritura në vitin 2022 janë më të ngrohtat se kurrë më parë.

Dhe se e gjithë kjo varet në mënyrë të padiskutueshme nga aktivitetet tona prodhuese: duke djegur lëndët fosile, ne sapiensët gjenerojmë dioksid karboni i cili nuk do të kishte marrë pjesë në ciklet natyrore, nëse nuk do të donim ne, por sot është në një nivel që nuk ka arritur kurrë më parë.

Asnjë veprim serioz nuk është ndërmarrë në asnjë COP, konferencë apo samit për të zbutur ndryshimet klimatike, thjesht deklarata. Gjërat janë edhe më keq për sa i përket pasurisë së jetës, biodiversitetit. Në Cop15 që sapo ka përfunduar, u ra dakord për mbrojtjen e 30% të biodiversitetit të planetit: një masë më e mirë se zero, por që është ende kryesisht e pamjaftueshme.

Askush në Tokë nuk kujdeset për gjallesat e tjera, duke përfshirë bimët. Dhe kështu, ne gjithashtu mashtrojmë veten se shkatërrimi i ekosistemeve është i parëndësishëm, duke injoruar se shërbimet që na ofron natyra pa pagesë variojnë nga ajri i pastër deri te ruajtja e CO2.

Shkalla e zhdukjes së gjallesave është edhe më e lartë sot se sa ishte përpara pesë zhdukjeve të mëdha masive të kaluara që kanë shënuar historinë e jetës në Tokë, por ne mashtrojmë veten. Ne nuk jemi të interesuar për biodiversitetin, po aq sa për humbjen e disa jetëve, përshembull të pasagjerëve të një avionic që rrëzua, ne e konsiderojmë të parëndësishme një insekt ose bime.

Por zhdukja e një specieje sjell gjithmonë zhdukjen e një tjetri, e kështu me radhë deri në katastrofë. Zjarret e vitit 2022 ishin kolosale dhe prekën gjithashtu stepat siberiane, si dhe përvëluan Mesdheun.

Ndryshimi i klimës ka lejuar një fillim më të shpejtë dhe një përhapje më të gjerë. Nga zjarri dhe thatësira e madhe, duke pasur parasysh gjendjen e krizës së akuiferëve nëntokësorë, lumenjve dhe liqeneve të planetit Tokë, jemi në grahmat e një thatësire që është parë rrallë në të kaluarën, pavarësisht nga reshjet e shumta të vjeshtës.

Me shpyllëzimin ne kemi zbërthyer kutinë e patogjenëve të Pandorës. Por ajo që bie më në sy është indiferenca përballë degradimit të mjedisit dhe ngjarjeve natyrore të shndërruara në katastrofa për shkakun tonë, gjithmonë të gatshëm ashtu siç jemi ne për t’ia atribuar fajin perëndive, fatit dhe shansit.

Ashtu si banorët e ishullit të famshëm, të cilët, të goditur për vdekje nga rrëshqitjet e baltës, ua atribuan dëmet praktikave të të ndërtimit, por në fakt, ishte lakmia e tyre.  Këta jemi ne: njerëz të epokës së gurit (mendërisht dhe emocionalisht), por me teknologji. Duke akumuluar sikur nuk ka të nesërme që me siguri, me këto hapa, nuk do të jetë e mirë.

viti 2022 ndryshimet klimatike

Sondazh

Poll

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje