LIVE UPDATES
Bota

Analiza e sociologut serb: Albanofobia në Serbi nuk ka vdekur

Pse Informer përdor fjalë fyese për t'i dëbuar nga Kosova në Evropën e urryer? Çfarë lëmshi kjo në kokën tuaj?

9 Maj 2023, 18:20 Nga a.l
Analiza e sociologut serb: Albanofobia në Serbi nuk ka vdekur
Foto ilustruese

Nga Aleksej Kisjuhas* - Albanofobia në Serbi nuk ka vdekur dhe nuk e dimë se kur do të ndodhë.

Dhe çfarë ndjesie jashtëzakonisht të çuditshme frike, përbuzjeje dhe urrejtjeje ndaj shqiptarëve, së paku ndaj një vendi dhe një shoqërie që dëshiron formalisht një Kosovë me shumicë shqiptare në përbërjen e saj, apo jo? Apo Serbia, sipas zakonit të vjetër, e do Kosovën – por pa shqiptarë të Kosovës?

Në të vërtetë, në faqen e parë të gazetës pro regjimit Informer dhe në të gjitha stendat e gazetave në Serbi, kohët e fundit u shfaq titulli: “Perëndimi i ka refuzuar vizat një vendi të rremë. Evropë, ja Shiptari! Merrini të gjithë në BE!” Çfarë prisni? A nuk është qëllimi i politikës shtetërore riintegrimi i shqiptarëve në Serbi?

Pse Informer përdor fjalë fyese për t'i dëbuar nga Kosova në Evropën e urryer? Çfarë lëmshi kjo në kokën tuaj?

Tabloidët janë, në fakt, një vazhdim i luftës me mjete të tjera. Si argument për pavarësinë e Kosovës nga Serbia, kryeministri i Kosovës Kurti duhet ta shfaqë këtë faqe të parë të kësaj gazete në Bruksel.

Kjo, dhe të tjera të panumërta. Shqiptarët vazhdimisht paraqiten si 'Shiptari' në gazetat e lartpërmendura, si p.sh 'Shiptari duan të zhdukin serbët', 'Shiptari po përgatitet për luftë', 'Shiptari po përgatit sulme terroriste në të gjithë Evropën', 'Shiptari janë krejtësisht të çmendur', e kështu me radhë në titujt e tabloidëve.

Sipas një studimi, Informer ka publikuar 20 tekste me fjalën poshtëruese “Shiptar” vetëm në janar 2017. Dhe po, termi është i vrazhdë dhe fyes, edhe pse shqiptarët ndonjëherë përmenden me një emër të ngjashëm (Shqipetar).

Pothuajse njësoj si termi 'zezak', i cili është po aq fyes dhe racist, edhe pse disa zezakë amerikanë e quajnë njëri-tjetrin kështu. Por imagjinoni që New York Times të thotë në faqet e saj të para se "zezakët po përgatiten për luftë", "zezakët duan të zhdukin amerikanët", "zezakët po çmenden plotësisht" ose "Evropë, ja ku vijnë zezakët"?

"Njerëzit shpellarë, nga pyjet": Le të përpiqemi të jemi racional dhe të mos emocionohemi. Nëse do të ishit shqiptarë të Kosovës – a do të dëshironit të jetonit në një vend media dhe mjedis social të tillë? Sipas një sondazhi të Institutit të Shkencave Sociale (2020), vetëm një e treta e serbëve (31%) do të pranonin martesën me një burrë apo grua shqiptare.

Dhe 24 për qind e serbëve do të pranonin që një shqiptar të ishte President i Serbisë. Kjo na tregon pothuajse gjithçka për të ardhmen tonë të përbashkët. Kujtojmë trajtimin e një shqiptari të vetëm, Shaip Kamberit nga Bujanoci, në Parlamentin e Serbisë (arrestimin e tij e ka kërkuar nënkryetari i Parlamenti së fundmi).

Çfarë do të bënit nëse do të ishin tridhjetë apo pesëdhjetë? Dhe kryeministrja Brnabiç tha në vitin 2019 se “Prishtina nuk po mendon racionalisht” dhe se “keni të bëni me njerëz që literalisht kanë dalë nga pylli”. Edhe pse me siguri iu referohej  ish-pjesëtarëve të UÇK-së, kjo është tregues i një pikëpamjeje (shumë) të gjatë të shqiptarëve si barbarë irracionalë dhe larg qytetërimit.

Shqiptarët e Kosovës më pas u përgjigjën në rrjetet sociale me humor dhe hashtag sarkastik “Ne jemi tani jashtë pyllit" (#LiterallyFromtheËoods) dhe "Njerëzit nga pylli" (#PeopleFromtheWoods), së bashku me selfie para disa pemëve”.

Dhe nuk është se po ndodh vetëm tani, kjo është e gjithë filozofia. Një tjetër kryeministër i Serbisë, Vladan Gjorgjeviç (1897-1900) i përshkroi shqiptarët si njerëz të egër dhe fisnor që nuk kishin histori dhe ishin të papërshtatshëm për një vend. Në terma vdekjeprurës dhe racialisht serioze, Gjorgjeviç pohoi se shqiptarët ishin "lëkurë të kuq evropianë" që "flenë në pemë me bishtin e tyre të ngjitur".

Si në Qeveri po ashtu edhe në Akademinë Serbe.

Presidenti i saj, shkencëtari i famshëm Jovan Cvijiç, i ka përshkruar shqiptarët e Kosovës si “serbë të neveritshëm dhe të fshehtë”. Dhe ai këmbënguli në mënyrë super-shkencore se Serbia duhej të dilte në det nëpërmjet Shqipërisë (porti i Durrësit) “për nevojat e jetës”, duke bërë harta të ndryshme gjeografike dhe etnografike si një mundësi madhështore serbe. Epo, është ai Cvijiç në kartëmonedhën tonë prej 500 dinarësh, në vendin në të cilin do të donim t’ia merrnim shqiptarëve. Por si, ju lutem?

Politikat e kolonizimit: Për shembull, në vitin 1937 akademiku Vaso Çubriloviç shkroi një memorandum për qeverinë në të cilin propozonte hapur spastrimin e plotë etnik të Kosovës nga shqiptarët. Shqiptarët për të janë një “element armiqësor dhe i huaj”, prandaj kritikon metodat “perëndimore” në trajtimin e problemeve etnike dhe propozon arrestime, zhdukjen e varrezave, represione ndaj popullsisë.

Në vitin 1939, Ivo Andriç, ambasador në Berlinin nazist, shkroi esenë e tij për zgjidhjen e “çështjes shqiptare” me asimilim dhe emigracion, për daljen e Serbisë në detin e lavdishëm. Sipas Dimitrije Tuçoviç (1914), shtypi shovinist në Serbi përhapi stereotipet e shqiptarëve si barbarë dhe një “racë njerëzore” që duhet të qytetërohet.

Dhe po, mjeshtër të ndryshëm kolonialë, anglezë, francezë dhe spanjollë, amerikanë dhe rusë, kishin qëndrime të ngjashme raciste. Por edhe ne në Serbi, me një politikë aktive të kolonizimit, represionit dhe aparteidit.

SHËNIM: Nëse e mendojmë këtë si një të kaluar të shëmtuar raciste dhe koloniale, le ta mendojmë dy herë. Shpejt dhe përpara disa dekadash dhe SANU nxori një Memorandum (1986) në të cilin shqiptarët e Kosovës paraqiten si vrasës dhe përdhunues të egër që persekutojnë popullin serb.

Në vitin 1981, Serbia përdori gjithashtu haptazi forcën pas një demonstrate duke kërkuar që Kosova të bëhej republika e shtatë dhe shqiptarët kombi përbërës i RSFJ-së. Në atë kohë u vranë dhjetëra shqiptarë, u shpall gjendja e jashtëzakonshme me tanke dhe mbi 4000 shqiptarë u arrestuan dhe u dënuan me burgim.

Ndërsa Dobrica Çosiç, akademik, president i parë i RFJ-së dhe i ashtuquajturi “babai i kombit”, shkruante për shqiptarët e Kosovës në vitin 1999: “Kjo mbetje sociale, politike dhe morale e Ballkanit fisnor barbar merr Amerikën dhe Bashkimin Evropian si aleatë kundër popullit më demokratik, më të qytetëruar, më të ndritur ballkanik – popullit serb”. Të vetmit epitete që u atribuohen shqiptarëve të Kosovës në gjuhën e urrejtjes së Çosiçit janë ato të ‘terroristëve shqiptarë’, trafikantëve të drogës dhe organeve njerëzore. Sikur të mos ishin njerëz, por njerëz nga pyjet (shpellat).

Nënë Tereza përballë Cvijic: Nëse Serbia do të ishte serioze për politikën “Kosova është Serbi”, në vend që të stamponte atë slogan në bluza për ekstremistët e djathtë, do të sillej shumë ndryshe. Për shembull, gjuha shqipe do të mësohej në shkollat në Serbi. Dhe presidenti Vuçiç do të mburrej në Instagram se po e studionte në mënyrë aktive.

Do të shënonim varreza masive, do të flisnim për makina frigoriferike dhe do të kërkonim falje për krimet e luftës të regjimit të Millosheviçit. Do të ndryshonim kushtetutën dhe do ta ripërcaktonim Serbinë si vend të serbëve, shqiptarëve dhe të gjithë popujve të tjerë. Do të përktheshim libra të shkrimtarëve dhe studiuesve të Kosovës.

Banka Kombëtare e Serbisë do ta zëvendësonte kartëmonedhën me Cvijiç me Nënë Terezën (ose Ibrahim Rugovën). Gjithashtu do të bënim tifo për sportistët kosovarë xhudistet Majlinda Kelmendi dhe Distria Krasnici dhe futbollistë Xhaka e Shaqiri. Stacionet radiofonike do të transmetonin gjithashtu muzikë popullore nga Kosova dhe koncerte nga Dua Lipa dhe Rita Ora do të organizoheshin në Beograd.

Sepse e gjithë kjo do të thotë se ne jemi vërtet seriozë që Kosovën (të mbetej) pjesë e Serbisë dhe se po u ofrojmë shqiptarëve një dorë të sinqertë pajtimi. E pamundur? E pamendueshme? Ndoshta është. Por pikërisht kjo është arsyeja pse Kosova në Serbi është paksa e paimagjinueshme – pa luftën dhe shpërnguljen që kërkon Informer.

Dhe nëse Kosova nuk merr kurrë një karrige në Kombet e Bashkuara apo nuk vendoset flamuri ne seline OKB, pyetja tjetër mbetet. Çfarë kemi bërë ne si shoqëri që shqiptarët të jenë qytetarë të barabartë dhe të pranuar të Republikës sonë?

Në vend të dehumanizimit kolonial dhe racist si terroristë, tregtarë droge, furrtarë me bishta apo shpellarë. Pse nuk ka "trajtim të veçantë" për këta njerëz kur ata hyjnë në kolegj ose kur marrin trajtim në qendrat klinike? A duhet të pyesim veten pse shqiptarët e Kosovës nuk duan të jetojnë në Serbi? Dhe a e dëshirojmë sinqerisht ne vetë këtë?

Në fund të fundit, cilët janë sot të vetmit “indian” europianë të paaftë për një shtet të organizuar, në mosmarrëveshje të thellë me vlerat e modernitetit dhe Perëndimit? Iluminizëm, laicizëm dhe shtet ligjor, në vend të sundimit të lidhjeve farefisnore, korrupsionit partiak, krimit fisnor dhe mbështetjes për Rusinë? Kush është “kauza morale” e Ballkanit? Shqiptarët e Kosovës apo tabloidet serbe?

Marrë dhe përshtatur nga Danas

aleksej kisjuhas

Sondazh

Poll
Bota 9 Maj 2023, 17:35 a.l

"Evropa gjeopolitike" e Olaf Scholz

Olaf Scholz GJERMANI- Kancelari gjerman Olaf Scholz gjatë fjalimit të tij për të ardhmen e Evropës në seancën plenare t...

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje