LIVE UPDATES
Bota

Analiza: Çfarë mund të ketë shkaktuar ndërprerjen e madhe të energjisë elektrike në Spanjë dhe Portugali?

Furnizimet me energji elektrike po kthehen ngadalë në disa pjesë të Spanjës dhe Portugalisë pasi një ndërprerje e madhe e energjisë të hënën shkaktoi kaos për ata që jetojnë në të gjithë Gadishullin Iberik. 

28 Prill 2025, 22:41 Nga E. D
Analiza: Çfarë mund të ketë shkaktuar ndërprerjen e
foto ilustruese

SPANJË- Disa skenarë janë paraqitur nga ekspertët si një shkak i mundshëm pas ndërprerjes së madhe të energjisë që zhyti në rrëmujë Spanjën dhe Portugalinë. Furnizimet me energji elektrike po kthehen ngadalë në disa pjesë të Spanjës dhe Portugalisë pasi një ndërprerje e madhe e energjisë të hënën shkaktoi kaos për ata që jetojnë në të gjithë Gadishullin Iberik. 

Ndërprerja e energjisë ndaloi trenat dhe hekurudhat e metrosë, ndërpreu shërbimin telefonik dhe lidhjet e internetit dhe mbylli makinat ATM dhe semaforët në të gjithë vendet e stendave dhe pjesëve të Francës. Red Electrica, operatori kombëtar i rrjetit të Spanjës, tha në një deklaratë se furnizimet me energji elektrike ishin rikthyer në pjesë të disa rajoneve, duke përfshirë Katalonjën, Andalucia, Vendin Bask dhe Castille dhe Leon të hënën në mbrëmje.

Eduardo Prieto, kreu i operacioneve në Red Eletrica, i tha Associated Press se situata ishte e paprecedentë, duke e quajtur ngjarjen të jashtëzakonshme dhe të jashtëzakonshme. Ndërsa Teresa Ribera, nënkryetare ekzekutive e Komisionit Evropian e ngarkuar me promovimin e energjisë së pastër, e quajti incidentin një nga episodet më serioze të regjistruara në Evropë në kohët e fundit.  

Autoritetet po kërkojnë ende të përcaktojnë shkakun e saktë të ndërprerjes, por ekspertët kanë nxjerrë disa skenarë të mundshëm se pse ndodhi. Duhet të theksohet, megjithatë, se aktualisht ka pak prova për të thënë përfundimisht se çfarë shkoi keq.

Fenomeni i rrallë atmosferik?

Raportet sugjeruan se ndërprerja mund të ishte rezultat i një fenomeni të rrallë të quajtur "dridhje e induktuar e atmosferës", e cila shkaktoi lëkundje anormale në linjat e tensionit të lartë të rrjetit energjetik të Spanjës. 

"Këto lëkundje shkaktuan dështime të sinkronizimit midis sistemeve elektrike, duke çuar në shqetësime të njëpasnjëshme në të gjithë rrjetet e ndërlidhura evropiane," thuhet se i tha BBC-së të hënën pasdite kompania portugeze e energjisë REN. 

REN më pas i hodhi poshtë këto pretendime në mediat portugeze. Solomon Brown, një profesor i sistemeve të procesit dhe energjisë në Universitetin e Sheffield në Mbretërinë e Bashkuar, tha se një dridhje e shkaktuar atmosferike mund të konsiderohet ekuivalenti i nxitjes së një ndryshimi të vogël në fushën elektromagnetike lokale.

"Kjo do të kishte të njëjtin lloj ndikimi si, të themi, një ngjarje diellore dhe mund të shkaktojë çekuilibër në rrjedhat e energjisë elektrike që do të duhej të kontrolloheshin," tha ai për Euronews Next. 

Në rastet kur shqetësimi është shumë i madh, vazhdoi Brown, operatorët mund ta mbyllin rrjetin dhe ta ndizin ngadalë. Edhe pse nuk është ekspert në rrjetin spanjoll-portugez, Brown beson se të dy janë të ndërlidhur përmes kabllove të tensionit të lartë që sinkronizohen për të krijuar një rrjet të vetëm energjie. 

"Kjo është mjaft e zakonshme dhe për Evropën, ndihmon në krijimin e një rrjeti të vetëm energjie që mund të bashkëpunojë, por në kohë stresi duhet të menaxhohet veçmas dhe të bashkohet," tha ai. 

Probleme të mundshme të rrjetit

Onyema Nduka, një pedagoge e lartë për qëndrueshmërinë e energjisë në Universitetin e Londrës, tha se rrjetet e energjisë elektrike janë normalisht të ndërlidhura sepse termocentralet që i furnizojnë ato ndodhen shumë larg qyteteve.  Kjo do të thotë se një ndërprerje e energjisë në një pjesë të rrjetit mund të "çojë në një efekt kaskadues në zona të tjera".

"Idealisht, tepricat janë të integruara në sistem, të tilla si të kesh pika të shumta furnizimi, gjeneratorë rezervë të vendosur në vende të ndryshme, tela dhe kabllo të ndërlidhura etj," tha ajo. 

Sulmi kibernetik i përjashtuar nga disa, jo të gjithë

Juanma Moreno, presidente e qeverisë rajonale të Andaluzisë, tha të hënën se një sulm kibernetik nuk ishte përjashtuar dhe këshilloi qytetarët të jenë të kujdesshëm. Megjithatë, pretendimi për sulm kibernetik është hedhur poshtë nga zyrtarë, duke përfshirë Pedro Sanchez, kryeministri i Spanjës, Luis Montenegro, kryeministri i Portugalisë dhe Antonio Costa, presidenti i Këshillit Evropian. 

"Spanja ka mekanizma për t'u marrë me këto lloj situatash. Edhe një herë i bëj thirrje publikut që të bashkëpunojë me të gjitha autoritetet dhe të veprojë me përgjegjësi dhe civilizim, siç kemi bërë gjithmonë”, postoi Sanchez në platformën e mediave sociale X.

Qendra Kombëtare Portugeze e Sigurisë Kibernetike tha gjithashtu në një deklaratë se nuk kishte asnjë indikacion se ndërprerja ishte për shkak të një sulmi kibernetik. Në komentet për Euronews, Taco Engelaar, drejtor menaxhues në ekspertët e infrastrukturës energjetike Neara, pohoi se ndërlidhja e rrjeteve kombëtare dhe sistemeve të tyre do të nënkuptonte se një defekt ose sulm do të kishte të njëjtin rezultat neto.

“Një defekt kaq i përhapur i rrjetit është jashtëzakonisht i pazakontë dhe mund të shkaktohet nga një numër gjërash: mund të ketë një defekt fizik në rrjet që sjell ndërprerje të energjisë, një sulm kibernetik i koordinuar mund të jetë pas tij, ose një çekuilibër dramatik midis kërkesës dhe ofertës e ka çuar sistemin e rrjetit në teh.

Nëse është një gabim i sistemit, atëherë ndërlidhja midis rrjeteve të ndryshme rajonale dhe kombëtare mund të çojë në gjurmën e madhe të ndërprerjeve që po shohim sot [të hënën]. E njëjta gjë vlen edhe për një sulm kibernetik  shumë nga këto sisteme janë të lidhura dhe ndajnë asete  rrëzimi i njërit mund të shkatërrojë shumë", përfundoi ai./Euronews

 

spanjë portugali ndërprerjen e madhe të energjisë elektrike

Sondazh

Poll

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje