LIVE UPDATES
Bota

Arritje historike, NASA krijon paisjen që prodhon oksigjen për 100 minuta frymëmarrje për një astronaut në Mars

Metoda e përmendur MOXIE (Eksperimenti i shfrytëzimit të burimeve të oksigjenit në Mars në vend) tani do të përdoret në një shkallë më të madhe për të ndihmuar misionet e ardhshme të drejtuara.

1 Shtator 2022, 09:11 Nga d.a.
Arritje historike, NASA krijon paisjen që prodhon oksigjen për 100
Paisja e ndertuar nga NASA

SHBA- Një pajisje e vogël eksperimentale në roverin robotik Perseverance të Agjencisë Amerikane të Hapësirës (NASA) e prodhuar në vend në Mars, ka bërë "punën" e një peme të vogël duke mundësuar oksigjen të mjaftueshëm për të lejuar një astronaut të marrë frymë për 100 minuta.

Sipas Protothemës, metoda e përmendur MOXIE (Eksperimenti i shfrytëzimit të burimeve të oksigjenit në Mars në vend) tani do të përdoret në një shkallë më të madhe për të ndihmuar misionet e ardhshme të drejtuara. MOXIE, e cila kishte mbërritur në Mars në shkurt të vitit 2021 me roverin, arriti të prodhonte oksigjen me një shpejtësi prej rreth gjashtë gramë në orë (rreth aq sa prodhon një pemë e vogël) dhe madje edhe në kushte të vështira planetare. Në total ka prodhuar tashmë 50 gram oksigjen, të mjaftueshëm për 100 minuta frymëmarrje për një astronaut.

Hulumtuesit prezantuan rezultatet e MOHIE për herë të parë në revistën shkencore "Science Advances". 

Ishte një "sukses i shkëlqyer", tha studiuesi kryesor Michael Hecht i MIT, pasi pajisja vazhdoi të prodhonte oksigjen me cilësi të lartë ditën dhe natën, në të gjitha stinët marsiane dhe në ekstreme të ndryshme të temperaturës, edhe pas një stuhie pluhuri.

Është demonstrimi i parë i marrjes së burimeve nga sipërfaqja e një trupi tjetër planetar dhe i transformimit kimik të tyre në diçka që mund të jetë e dobishme për një mision njerëzor . Në këtë kuptim, është historike”, tha profesori i Departamentit të Aeronautikës dhe Astronautikës në MIT, Jeffrey Hoffman.

Pajisja përdor filtra, pompa dhe kompresorë për të nxjerrë dioksid karboni nga atmosfera e Marsit, për ta filtruar dhe pastruar, e ngjesh dhe e ngrohë në 800 gradë Celsius, më pas e ndajë atë elektrokimikisht në atome (jone) të oksigjenit dhe monoksidit të karbonit, derisa përfundimisht të izolohet dhe duke kombinuar atomet e oksigjenit për të prodhuar gaz molekular të oksigjenit të frymëmarrjes, i cili lëshohet në ajër.

NASA tani po punon në një version më të madh të pajisjes, rreth një metër kub në vëllim (100 herë më i madh se MOJIE aktual), i cili paraqet sfida teknike. Një pajisje kaq e madhe mund të prodhojë mjaft oksigjen, në një normë të barabartë me qindra pemë, jo vetëm për të gjithë ekuipazhin e një misioni në Mars, por edhe për 30 deri në 50 tonë shtytës (oksigjen i lëngshëm) që do të nevojiten për të nisur dhe për t'u kthyer në Tokë, në mënyrë që të ndodhë nuk duhet të ketë transferuar paraprakisht aq shumë oksigjen nga planeti ynë në Mars.

Gradualisht më shumë njësi të tilla do të formojnë së bashku një fabrikë oksigjeni në planetin fqinj, duke shfrytëzuar dioksidin e bollshëm të karbonit që ekziston atje dhe përbën rreth 96% të atmosferës marsiane. Megjithatë, për të mbështetur një mision astronaut, gjeneratori i oksigjenit do të duhej të punonte vazhdimisht për rreth 400 ditë, dhe deri më tani MOXIE, i cili vazhdon të punojë në Mars, ka punuar për një maksimum prej një ore çdo herë (gjithsej shtatë herë në periudha të ndryshme kohore). Në çdo rast, teknologjia e tij konsiderohet premtuese.

nasa jeffrey hoffman michael hecht

Sondazh

Poll

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj