LIVE UPDATES
Bota

AUDIO/ Për herë të parë dëgjohet tingulli i fushës magnetike të Tokës, shkencëtarët: S’duam të trembim njerëzit

Kur këto grimca përplasen me atome dhe molekula kryesisht oksigjen dhe azot në pjesën e sipërme të atmosferës, një pjesë e energjisë në përplasje shndërrohet në dritën jeshile-blu që është tipike për aurora borealis, e cila ndonjëherë mund të shihet nga gjerësi veriore.

24 Tetor 2022, 17:16 Nga I.A
AUDIO/ Për herë të parë dëgjohet tingulli i fushës
Fusha magnetike

Fusha magnetike e Tokës është një flluskë komplekse dhe dinamike që na mban të sigurt nga rrezatimi kozmik dhe grimcat e ngarkuara të bartura nga erërat e fuqishme që rrjedhin nga Dielli. Kur këto grimca përplasen me atome dhe molekula kryesisht oksigjen dhe azot në pjesën e sipërme të atmosferës, një pjesë e energjisë në përplasje shndërrohet në dritën jeshile-blu që është tipike për aurora borealis, e cila ndonjëherë mund të shihet nga gjerësi veriore.

Ndërsa aurora borealis ofron një shfaqje vizuale të grimcave të ngarkuara nga Dielli që ndërveprojnë me fushën magnetike të Tokës, në fakt të qenit në gjendje të dëgjosh fushën magnetike të krijuar nga Toka ose ndërveprimin e saj me erërat diellore është një çështje tjetër. Fusha jonë magnetike krijohet kryesisht nga një oqean hekuri i lëngshëm i mbinxehur dhe i rrotulluar që përbën bërthamën e jashtme rreth 3000 km nën këmbët tona. Duke vepruar si një përcjellës rrotullues në një dinamo biçikletash, ai krijon rryma elektrike, të cilat nga ana tjetër gjenerojnë fushën tonë elektromagnetike që ndryshon vazhdimisht.

Nisur në vitin 2013, treshja e satelitëve Swarm të ESA-s po përdoren për të kuptuar saktësisht se si krijohet fusha jonë magnetike duke matur saktësisht sinjalet magnetike që rrjedhin jo vetëm nga bërthama e Tokës, por edhe nga manteli, korja dhe oqeanet, si dhe nga jonosfera dhe magnetosfera. Swarm po çon gjithashtu në njohuri të reja për motin në hapësirë. Muzikanti dhe mbështetësi i projektit Klaus Nielsen, nga Universiteti Teknik i Danimarkës, shpjegon: Ekipi përdori të dhëna nga satelitët Sëarm të ESA-s, si dhe burime të tjera, dhe përdori këto sinjale magnetike për të manipuluar dhe kontrolluar një paraqitje zanore të fushës bërthamore. Projekti ka qenë sigurisht një ushtrim shpërblyes në bashkimin e artit dhe shkencës së bashku.

Mund të tingëllojë si makth, por, çuditërisht, ky audio klip përfaqëson fushën magnetike të krijuar nga bërthama e Tokës dhe një stuhi diellore.

Ne fituam akses në një sistem zanor shumë interesant të përbërë nga mbi 30 altoparlantë të gërmuar në tokë në sheshin Solbjerg në Kopenhagë. Ne e kemi vendosur atë në mënyrë që çdo altoparlant të përfaqësojë një vendndodhje të ndryshme në Tokë dhe të demonstrojë se si fusha jonë magnetike ka luhatur gjatë 100 000 viteve të fundit. Gjatë gjithë kësaj jave, vizitorët do të jenë në gjendje të dëgjojnë zhurmën e mahnitshme të fushës sonë magnetike kështu që nëse jeni në Kopenhagë ejani dhe shikoni këtë mundësi unike. Gërmimi i fushës magnetike të Tokës shoqërohet nga një paraqitje e një stuhie gjeomagnetike që rezultoi nga një shpërthim diellor më 3 nëntor 2011, dhe me të vërtetë tingëllon mjaft e frikshme. Synimi, natyrisht, nuk është të trembë njerëzit është një mënyrë e çuditshme për të na kujtuar se fusha magnetike ekziston dhe megjithëse gjëmimi i saj është pak shqetësues, ekzistenca e jetës në Tokë varet nga ajo," thuhet në deklaratën e publikuar nga Agjensia Hapësinore EvropianeAgjensia Hapësinore Evropiane.

klaus nielsen agjensia hapësinore evropiane

Sondazh

Poll

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj