LIVE UPDATES
Bota

“Black Beauty” u gjet brenda meteorit në 2011, shkencëtarët zbulojnë nga minerali se në Mars ka patur gjurmë uji 4.45 miliardë vite më parë

Minerali u zbulua brenda një meteori që ra në tokë. Minerali mund të përmbajë dëshmitë më të vjetra se ka uji të nxehtë në planetin e kuq.

10 Dhjetor 2024, 21:15 Nga N.F
“Black Beauty” u gjet brenda meteorit në 2011,
Minerali

SHBA- Brenda një mineral që ra në Tokë është zbuluar gjurmë uji nga Marsi që datojnë 4.45 miliardë vjet më parë, sipas një studimi të ri. Minerali u zbulua brenda një meteori që ra në tokë. Minerali mund të përmbajë dëshmitë më të vjetra se ka uji të nxehtë në planetin e kuq. Zbulimi hap mënyra të reja për të kuptuar nëse Marsi ka qenë ndonjëherë i banueshëm në të kaluarën e tij të lashtë. Ai gjithashtu shton më shumë mbështetje për vëzhgimet e mbledhura tashmë nga flota e anijeve kozmike që uhëtojnë rreth  planetit të kuq, të cilat kanë pikasur prova se ku kanë ekzistuar dikur lumenjtë dhe liqenet në sipërfaqen e Marsit.

Por pyetjet kryesore mbeten rreth asaj se kur saktësisht u shfaq uji për herë të parë në Mars dhe si ai evoluoi dhe u zhduk me kalimin e kohës. Shkencëtarët analizuan një mostër nga meteori "Bukuria e Zezë", i njohur gjithashtu si NWA 7034, që u gjet në shkretëtirën e Saharasë në vitin 2011. Meteori u hodh nga sipërfaqja e Marsit pasi një objekt tjetër qiellor goditi planetin midis 5 dhe 10 milionë vjetësh më parë, dhe fragmente të tij kanë shërbyer si një burim kryesor i studimit të Marsit të lashtë për vite me rradhë.

Studimi i ri, i botuar në revistën Science Advances u fokusua në një grimcë të vetme të mineralit zirkon të ndotur brenda meteorit. Analiza e ekipit tregon se uji ishte i pranishëm vetëm 100 milionë vjet pas formimit të planetit, gjë që sugjeron se Marsi mund të ketë qenë në gjendje të mbështesë jetën në një moment të historisë së tij.

Shkëmbinjtë mund të mbajnë përgjigjet për disa nga pyetjet më të mëdha të mbetura rreth Marsit, duke përfshirë sasinë e ujit të pranishëm dhe nëse jeta ka ekzistuar ndonjëherë në planet. Kjo është arsyeja pse meteorët si Black Beauty janë me interes të tillë për shkencëtarët.

Periudha Noachian ndodhi nga 4.1 deri në 3.7 miliardë vjet më parë dhe pak dihet nga matjet e drejtpërdrejta që datojnë në periudhën para Noachian në Mars, midis 4.5 miliardë dhe 4.1 miliardë vjet më parë, megjithëse është thelbësore të kuptohet sepse shërben si faqja e parë në librin e historisë së Marsit. Por, “Black Beauty” ka zbuluar disa nga sekretet e saj. Shumë nga fragmentet e shkëmbinjve që përmban meteori tregojnë se korja e Marsit ka duruar një sërë ndikimesh, duke shkaktuar një sasi masive trazirash në sipërfaqen e planetit, tha ai.

Shkëmbi hapësinor përmban gjithashtu pjesët më të vjetra të njohura të Marsit, duke përfshirë zirkonët më të vjetër. Zirkoni, i përdorur në produkte të tilla si bizhuteri, pllaka qeramike dhe implante mjekësore, është një mineral i fortë që mund t'i ndihmojë shkencëtarët të shikojnë në të kaluarën dhe të përcaktojnë kushtet aktuale kur ai u kristalizua, duke përfshirë temperaturën në atë kohë dhe nëse minerali ndërvepronte me ujin.

 

mars meteor

Sondazh

Poll

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje