LIVE UPDATES
Bota

"Filmi astronomik më i madh i të gjitha kohërave“, publikohen pamjet e para të zonave ku lindin yjet e galaktikave

Observatori Vera Rubin do të nisë gjatë këtij viti projektin e tij kryesor, Legacy Survey of Space and Time (LSST). Për një një dekadë çdo ditë do të bëhen skanime shumë të sakta të qiellit të natës.

8 Korrik 2025, 10:12 Nga M.B
"Filmi astronomik më i madh i të gjitha kohërave“,
Imazhe nga mjegullnaja galaktike Vrigo filmuar nga kamera e Obeservatorit Vera Rubin

SHBA- Sipas faqes zyrtare të observatorit, teleskopi dhe kamera "do të realizojnë imazhe të detajuara të qiellit në hemisferën jugore për 10 vjet, duke mbuluar të gjithë qiellin çdo pak net dhe duke krijuar një regjistrim super të gjerë, me rezolucion ultra të lartë, në formën e një filmi kohor - filmi astronomik më i madh i të gjitha kohërave.”

Imazhe me qartësi të paprecedentë

Me kamerën më të madhe në botë, janë publikuar së fundmi pamjet e para të zonave ku lindin yjet e galaktikave. Observatori Vera Rubin mund të zbulojë edhe ndryshimet më të vogla në qiell, duke e bërë atë një mjet ideal për zbulimin e asteroideve. Observatori Vera Rubin në Kili ka publikuar imazhet e para të skenave brenda Rrugës sonë të Qumështit (Kashta e Kumtrit), si edhe të galaktikave të largëta, duke treguar objekte të largëta me një qartësi të paprecedentë.

Observatori i financuar nga SHBA-ja, i vendosur në majën e Cerro Pachón në Kilin qendror, ku qielli i natës është veçanërisht i kthjellët dhe pa ndotje, është i pajisur me kamerën dixhitale më të madhe në botë dhe një teleskop me diametër 8.4 metra.

Ndër pamjet e para të publikuara ishte një foto e përbërë e mjegullnajës Trifid dhe mjegullnajës Lagoon, e realizuar gjatë një periudhe prej shtatë orësh. Të dyja këto mjegullnaja, që janë vende ku lindin yjet, ndodhen brenda galaktikës sonë, por janë disa mijëra vite dritë larg, dhe imazhi tregon detaje që nuk janë parë kurrë më parë.

Një tjetër imazh tregonte Grupin e Virgjëreshës (Virgo Cluster), i cili përfshin deri në 2000 galaktika. Observatori, i cili ka qenë në ndërtim për 20 vjet, do të nisë projektin e tij kryesor — Legacy Survey of Space and Time (LSST) — gjatë këtij viti. Në këtë projekt do të realizohen skanime shumë të sakta të qiellit të natës çdo ditë për një dekadë.

Ndër të tjera, observatori po vlerësohet për aftësinë e tij për të ndjekur asteroidët dhe për të zbuluar objekte ndëryjore që kalojnë përmes sistemit tonë diellor.

Observatori është një nismë e përbashkët e Fondacionit Kombëtar të Shkencës së SHBA-së dhe Departamentit të Energjisë, dhe mban emrin e astronomes pioniere amerikane Vera C. Rubin (1928–2016).

Kërkimet e Rubin mbi shpejtësinë e rrotullimit të galaktikave dhanë dëshminë e parë bindëse për ekzistencën e së ashtuquajturës materie e errët, e cila mendohet se mund të jetë një faktor që mban galaktikat të bashkuara, pavarësisht lëvizjes së tyre të shpejtë rrotulluese, që përndryshe do t'i shpërbënte ato./ DW

observatori vera rubin

Sondazh

Poll
MË SHUMË

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Shiko video te tjera