LIVE UPDATES
Bota

Luftërat, uria dhe ndryshimi i klimës ndër sfidat më të vështira të OKB-së

Vitin e kaluar, ndasitë gjeopolitike u intensifikuan lidhur me luftën e Rusisë në Ukrainë dhe që nga tetori lidhur me mbështetjen e Uashingtonit për luftën e Izraelit kundër Hamasit.

7 Janar 2024, 07:47 Nga r.ll
Luftërat, uria dhe ndryshimi i klimës ndër sfidat më të
foto ilustruese

SHBA- Luftërat e reja, uria dhe varfëria në rritje në një planet që po ngrohet janë ndër sfidat më të vështira me të cilat po përballet OKB-ja. OKB-ja nuk mund të bëjë shumë për zgjidhjen e këtyre çështjeve, në një botë me një të ardhme në të cilën ndikimi i kësaj organizate po zvogëlohet.

Lufta në Ukrainë tashmë ka hyrë në vitin e dytë, pa shenja për një paqe në një të ardhme të afërt. Puçet ushtarake destabilizuan pjesë të Afrikës në vitin 2023 dhe luftëra të reja dhe vdekjeprurëse shpërthyen në Sudan dhe Lindjen e Mesme. OKB-ja ka patur pak sukses në ndaljen e gjakderdhjes në botë.

“Është veçanërisht sfiduese, sepse llojet e konflikteve me të cilat OKB-ja është përballur gjatë vitit 2023 kanë qenë pikërisht ato për të cilat OKB-ja është më pak e pajisur për t’i menaxhuar. Ato janë konflikte mes anëtarëve të mëdhenj të përhershëm të Këshillit të Sigurimit. Dhe kur ato vende janë të përfshira, OKB-ja ka hapësirë më të vogël veprimi”, thotë ekspertja Anjali Dayal nga Universiteti Fordham.

Kjo ndodh sepse Britania, Kina, Franca, Rusia dhe Shtetet e Bashkuara mund të përdorin veton për të bllokuar sanksionet dhe mjetet e tjera që Këshilli i Sigurimit mund të përdorë për të ruajtur paqen dhe sigurinë.

Vitin e kaluar, ndasitë gjeopolitike u intensifikuan lidhur me luftën e Rusisë në Ukrainë dhe që nga tetori lidhur me mbështetjen e Uashingtonit për luftën e Izraelit kundër Hamasit.

"Gjendja në Këshillin e Sigurimit tani është shumë acaruese", thotë Richard Gowan nga Grupi Ndërkombëtar i Krizave.

Sekretari i Përgjithshëm Antonio Guterres nuk ishte në gjendje të zhbllokonte paralizën duke shfrytëzuar në dhjetor nenin 99 të Kartës së OKB-së, që është përdorur rrallë, për të nxitur Këshillin e Sigurimit që të miratojë një rezolutë për armëpushim humanitar në luftën Izrael-Hamas.

Shtetet e Bashkuara përdorën veton ndaj kërkesës së tij dhe Izraeli bëri thirrje për dorëheqjen e tij. Lajmi nuk ishte shumë më i mirë as për përpjekjet paqeruajtëse të OKB-së në terren.

“Helmetat blu”, forca paqeruajtëse e OKB-së, në vitin 2023 shënoi 75 vjetorin e themelimit.

Por përvjetori i saj përkoi me thirrjet nga Mali dhe Republika Demokratike e Kongos për largimin e forcave paqeruajtëse të OKB-së nga territoret e tyre. Ndërkohë Haiti po bën thirrje për një forcë ndërkombëtare për të ndihmuar në stabilizimin e vendit, por jo një forcë të udhëhequr nga OKB-ja.

Në Afrikë, udhëheqësit po i drejtohen më shumë forcave të organizatave rajonale për t'u marrë me krizat në zonën nën-Sahariane.

Kjo, së bashku me buxhetin e madh vjetor të paqeruajtësve prej më shumë se 6 miliardë dollarësh, ka ngritur pikëpyetje mbi efikasitetin, vlerën dhe nevojën për misionet e tanishme dhe të ardhshme të kësaj force të OKB-së.

“Në të ardhmen duhet të punojmë me shtetet anëtare për t’u siguruar që forcat që marrin pjesë në operacionet paqeruajtëse të OKB-së të jenë të përgatitura siç duhet për operacionet e tyre. Paqeruajtësit e OKB-së nuk duhet të merren me çështje të tjera si zbatimi i një marrëveshje ose ligji, por vetëm për ruajtjen e paqes. Për çështjet e tjera duhet të krijohen misione të tjera përkatëse”, thotë Jean-Pierre Lacroix, Zyrtar i OKB-së për Operacionet e Paqes.

Një moment shpresëdhënës erdhi në konferencën për ndryshimet klimatike në Dubai. Delegatët ranë dakord për herë të parë mbi nevojën për t'u distancuar nga karburantet fosile, një nga shkaktarët kryesorë të ngrohjes globale.

Me intensifikimin e ndryshimit të klimës, që po shkakton më shumë fatkeqësi natyrore, konflikte dhe pasoja të tjera globale, OKB-së po i kërkohet gjithnjë e më shumë të mobilizohet për të ofruar ndihma humanitare.

“Edhe kur ka hapësirë të zvogëluar politike për të ndërmjetësuar zgjidhje politike për konfliktet ose krizat humanitare, ekziston ende potenciali real për të bërë punë të rëndësishme në aspektin e ndihmave humanitare. Por, këto përpjekje duhet të financohen dhe mbështeten në mënyrë që të kenë një ndikim më të madh”, thotë ekspertja Anjali Dayal nga Universiteti Fordham.

Gjatë dekadave të fundit, shumë ekspertë kanë bërë thirrje për reforma në OKB, duke përfshirë zgjerimin e përfaqësimit në Këshillin e Sigurimit për të pasqyruar realitetet aktuale.

“OKB-ja ishte e paralizuar për periudha të gjata të Luftës së Ftohtë. Pra, fakti që po kalon edhe një herë një periudhë krize nuk do të thotë se ka vdekur. Unë mendoj se ka një nevojë reale për të menduar mbi mënyrën se si mund të bëhen ndryshime në strukturat e OKB-së”, thotë Richard Gowan nga Grupi Ndërkombëtar të Krizave.

Problemi, thonë analistët, është se nuk ka konsensus mbi mënyrën se si mund të përmirësohet Organizata e Kombeve të Bashkuara./VOA

okb

Sondazh

Poll
Bota 6 Janar 2024, 15:21 h.k

Spanja njeh pasaportat e Kosovës

Foto ilustruese MADRID-Zëvendëskryeministri i Kosovës, Besnik Bislimi, tha se qytetarët e Kosovës mund të udhëtojnë...

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion