LIVE UPDATES
Bota

"Nëse flet të vënë plumbin në kokë", dëshmi nga protestat e përgjakshme të Iranit

Soran është 32 vjeç dhe jeton në Saqqez, qytetin e lindjes së Mahsa Amini, gruaja kurde 22-vjeçare, vdekja e së cilës në paraburgimin policor tre javë më parë shkaktoi protesta antiqeveritare që kanë përfshirë Iranin. Soran ka kaluar në Kurdistanin e Irakut për të punuar, por ai pyet nëse do të kthehet në shtëpi. Protestat po rriten dhe jeta është e vështirë.

12 Tetor 2022, 10:59 Nga d.a.
"Nëse flet të vënë plumbin në kokë",
Proteste ne Iran

Nga Anna Foster & Jewan Abdi për BBC

Soran ngre dy gishta në anën e majtë të kokës dhe bën një lëvizje sikur është duke gjuajtur një armë dhe më thotë: “Po të flasësh do të të fusin një plumb në kokë”. Soran përdor duart shpesh kur flet. Këmbët e tij gjithashtu, ndërsa ai shkelmonte për të më treguar se si u rrah nga forcat iraniane të sigurisë.

Rreth nesh, malet iraniane arrijnë drejt qiellit. Jemi në një stacion autobusi në Penjwen, një qytet në rajonin verior të Kurdistanit të Irakut që është afër pikës së kalimit në kufirin me Iranin. Makinat futen në mënyrë sporadike dhe i shkarkojnë pasagjerët e tyre në oborrin me pluhur. Disa ndalojnë dhe pinë çaj, ndërsa të tjerë ngjiten direkt në minibusët e vegjël që do t'i çojnë në qytetin e afërt irakian të Sulaimaniya.

Ka ndodhur para disa ditësh kur unë isha në protestë. Regjimi më ka rrahur pas shpine, më kanë goditur me shqelma dhe me shkopinj për të më goditur. Ata kanë qëlluar shokun tim dhe të tjerët. Të gjitha sepse kam marrë pjesë në demonstrata”.-thotë ai.

Soran është 32 vjeç dhe jeton në Saqqez, qytetin e lindjes së Mahsa Amini, gruaja kurde 22-vjeçare, vdekja e së cilës në paraburgimin policor tre javë më parë shkaktoi protesta antiqeveritare që kanë përfshirë Iranin. Soran ka kaluar në Kurdistanin e Irakut për të punuar, por ai pyet nëse do të kthehet në shtëpi. Protestat po rriten dhe jeta është e vështirë. Ai thotë se ka tre javë që nuk ka internet për shkak të kufizimeve të vendosura nga autoritetet iraniane, të cilat kanë shtypur me dhunë protestat.

"Dikur kishim frikë nga regjimi, por tani muri i frikës është shembur. Askush nuk ka më frikë”.- shtoi ai.

Por kur e pyeta nëse kjo do të çonte në kolapsin e Republikës Islamike, përgjigja e tij ishte e qartë: "Jo, regjimi nuk do të shembet. Nuk mund të ndryshohet. Ata janë të fortë dhe vazhdojnë të vrasin njerëz. Ne kurrë nuk do të ndaloni dhe kështu ata do të vazhdojnë të na vrasin. Është e çmendur dhe e korruptuar. Askush nuk kujdeset për ne. Bota e jashtme thotë se e mbështet Iranin, por askush nuk e bën këtë. Ne jemi duke u torturuar dhe vrarë çdo ditë."

Ndërsa një tufë qensh të egër flenë nën hijen e një kamioni të parkuar, një grup i ri formohet në stacionin e minibusit. Të strukur në një rreth të ulët, ata bisedojnë ndërsa presin të largohen. Shumica janë kurdë irakianë, por njëri është iranian dhe ai ua përshkruan jetën e tij të tjerëve.

Farhad është 36 vjeç dhe nga Sanandaj, ku ka pasur protesta të ashpra dhe përleshje vdekjeprurëse me forcat e sigurisë. Grupi kurd i të drejtave të njeriut Hengaw raporton se të paktën 32 civilë janë vrarë nga forcat qeveritare dhe 1,540 të tjerë janë plagosur në Iranin perëndimor të populluar nga kurdët, por Farhad beson se numri i të vdekurve është shumë më i lartë.

"Të paktën 20 u vranë mbrëmë. Disa thonë deri në 40. Më shumë se 70 u arrestuan. Por ne nuk mund të flasim për këtë, sepse ne do të vritemi. Inteligjenca iraniane është gjithmonë duke parë, ata filmojnë fshehurazi. Ata e burgosën vëllain tim në burg për arsye politike. Këto protesta po bëhen më të mëdha, por ato nuk do të rrëzojnë regjimin. Jo, është i fortë. Kontrolli. Republika Islamike patjetër do të mbijetojë."-tha ai.

Tuana është në radhë për autobusin. Ai tani është i bazuar në anën irakiane të kufirit, por kaloi më shumë se 20 vjet duke jetuar në Iran. Ai ende kthehet atje tre herë në javë për të punuar. I veshur me një këmishë të bardhë të pastër dhe syze dielli, ai përshkruan disa nga ndryshimet që ka parë në javët e fundit në Iranin perëndimor.

"Ka një rritje të forcave në kufi. Ata nuk duken si ushtarakë - ndoshta milici? Unë po shoh më shumë automjete që transportojnë më shumë burra. Duket sikur po sillen nga pjesë të tjera të Iranit në zonat kurde këtu. Edhe helikopterët. Ne rrallë i kemi parë më parë, por tani ata janë gjithmonë lart në qiell. "-thotë ai.

Tuana ka vërejtur një ndryshim në trafik edhe në pikën kufitare të Iranit.

"Është reduktuar në mënyrë drastike. Njerëzit po vijnë vërtet tani për punë, kanë frikë se nëse largohen do të konsiderohen anëtarë të forcave të opozitës, apo edhe spiun. Iranianët vërtet kanë nevojë për një mbështetje të jashtme. Por ata nuk po e marrin atë mbështetje."-shton ai.

Një orë para perëndimit të diellit, ka vetëm një grusht të vogël njerëzish që vijnë ende.

Soroush po studion në Universitetin e Teheranit dhe po udhëton përtej kufirit për një punë që lidhet me studimet e tij. Mjekra e tij e gjatë është me vija portokalli dhe argjendi dhe më thotë se flet anglisht ndërsa mbledh paratë nga burrat e tjerë në radhë për të paguar udhëtimin.

"Studentët në Teheran po protestojnë, po, dhe unë po protestoj. Por 80% e njerëzve që jetojnë atje janë ende të kënaqur me regjimin, edhe pse njerëzit e tij ecin në rrugë me armë dhe vrasin njerëz."

"Jin, Jiyan, Azadi," buzëqesh Soroush. Është slogani i protestuesve dhe do të thotë "Grua, Jeta, Liri".

Më bën të vetëdijshëm se, edhe pse kjo është një lëvizje e udhëhequr nga femrat, nuk kam arritur të dëgjoj histori nga një grua e vetme në kufi. Ata përbëjnë një përqindje shumë më të vogël të udhëtarëve sesa meshkujt. Dhe nga ata me të cilët fola, secili u paralajmërua të mos fliste për demonstratat nga shoqëruesit e tyre të udhëtimit.

protestat ne iran mahsa amini

Sondazh

Poll

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër