LIVE UPDATES
Bota

Të moshuarit në timon, Gjermania kundër testeve shtesë

Në Gjermani, debati për testet e detyrueshme të drejtimit të automjetit për të moshuarit është intensifikuar pasi një 83-vjeçar shkaktoi së fundmi një aksident të rëndë në një rrugë biçikletash në Berlin, duke vrarë një nënë dhe fëmijën e saj katërvjeçar.

28 Mars 2024, 09:10 Nga N.F
Të moshuarit në timon, Gjermania kundër testeve shtesë
Foto ilustruese

GJERMANI- Në shumë vende të Europës dhe të botës, kontrollohet aftësia e të moshuarve për të drejtuar automjetet, por jo në Gjermani. A janë të moshuarit rrezik për trafikun? Peter Mecking nuk ka pasur asnjë aksident me makinë në pesëdhjetë vitet e fundit. Ai dëshiron që kështu të mbetet: ky 70-vjeçar u paraqit vullnetarisht për të ashtuquajturin testin e drejtimit të automjetit. Për 45 minuta ai udhëton me makinën e tij Cupra-s së tij të kuqe nëpër Këln, ndërsa instruktori i vozitjes Dominik Wirtz e shikon me kujdes.

Për Mecking, i cili udhëton rreth 100 kilometra çdo ditë, ky test është me rëndësi. "E bëj sepse dikur vjen një moment kur duhet të ndaloni drejtimin e makinës për shkak të aftësive tuaja mendore dhe fizike. E nëse më thuhet se duhet të ndaloj, do ta pranoja atë. Ndryshe unë rrezikoj veten dhe të tjerët në rrugë”.

Instruktori Wirtz e çon studentin e tij më të moshuar nëpër xhunglën e një qyteti me miliona njerëz dhe më në fund në autostradë. A i përmbahet Mecking shpejtësisë së caktuar, korsisë së trafikut dhe distancës së sigurisë? A e respekton gjithmonë rregullin e të drejtës së kalimit? Dhe a merr parasysh shumë çiklistë, skuterët elektrikë dhe këmbësorët në rrugë?

Miliona shoferë të moshuar në Gjermani

Peter Mecking i kalon 45 minutat e parashikuara në mënyrë të shkëlqyer dhe merr lëvdata nga Wirtz. Dhjetë milionë njerëz në Gjermani janë mbi 65 vjeç dhe kanë patentë shoferi. Gjithnjë e më shumë të moshuar po i drejtohen instruktorëve si Wirtz për të testuar aftësitë e tyre të drejtimit të automjetit. Megjithatë, ata mund të japin vetëm rekomandime dhe jo të ndalojnë drejtimin e automjetit.

"Për momentin kam dy udhëtime me njerëz mbi 65 vjeç në javë, por vijnë vetëm njerëz të arsyeshëm, kritikë dhe mendjehapur. Unë u them shumicës së tyre se mund të vazhdojnë të vozisin. Problemi janë ata që nuk vijnë, sepse ata mbeten jashtë syve tanë”.

Aksidentet nxisin diskutimin

Në Gjermani, debati për testet e detyrueshme të drejtimit të automjetit për të moshuarit është intensifikuar pasi një 83-vjeçar shkaktoi së fundmi një aksident të rëndë në një rrugë biçikletash në Berlin, duke vrarë një nënë dhe fëmijën e saj katërvjeçar.

Në shtëpinë e Dominik Wirtz-it, herë pas here shfaqen njerëz të cilëve ai u rekomandon që të mos vazhdojnë vozitjen. "Kam pasur dy teste ku për fat të keq më është dashur t'u them njerëzve se do të ishte mirë të ndërprejnë drejtimin e makinës. Njëri u fut në dritën e kuqe."

Problemi me të moshuarit është se ata nuk e kanë gjithmonë në mendje të gjithë trafikun, ndonjëherë u mungon përqendrimi apo aftësia për të reaguar shpejt. "Kur ua them këtë, njerëzit janë gjithmonë shumë të prekur”.

Gjermania refuzon iniciativën e BE

Bashkimi Evropian kohët e fundit propozoi teste të detyrueshme shëndetësore për shoferët e moshuar. Propozimi ishte që njerëzit mbi 70 vjeç duhet të bëjnë teste të detyrueshme të dëgjimit dhe shikimit çdo pesë vjet. Por Parlamenti Evropian në Strasburg e hodhi poshtë këtë ide në fund të shkurtit. Vendimi tani u takon shteteve anëtare. Gjermania në veçanti e kundërshtoi këtë ide.

Ministri i Transportit Volker Wissing (FDP) tha: "Ne nuk mund ta zëvendësojmë përgjegjësinë individuale të njerëzve me rregullore shtetërore. Ne nuk duhet të krijojmë rregullore të reja burokratike të panevojshme”.

Testet shëndetësore janë standarde në Evropë

Pozicioni i Gjermanisë shkaktoi zemërim në shumë vende evropiane. Në 14 vende të BE-së, kontrollet mjekësore për shoferët e moshuar janë tashmë obligim. Në Spanjë, një test shëndetësor është i detyrueshëm nga mosha 65 vjeç, e duhet të përsëritet më pas çdo pesë vjet. Në Republikën Çeke, ato tashmë janë të detyrueshme që nga mosha 60-vjeçare. Portugezët duhet të shkojnë te mjeku në moshën 50-vjeçare. Japonia po teston edhe të moshuarit për shenja të demencës.

Vendi i entuziastëve të makinave, Italia, është veçanërisht i rreptë për popullsinë e saj të moshuar. Atje njerëzit mbi 50 vjeç duhet t'i nënshtrohen një kontrolli çdo dhjetë vjet. Pas kësaj, zgjatja pason çdo pesë vjet, nga mosha 70 vjeç çdo tre vjet, e nga mosha 80 vjeç çdo dy vjet. Personat mbi 80 vjeç duhet të paraqesin edhe një çertifikatë mjekësore dhe të vërtetojnë se nuk vuajnë nga diabeti apo sëmundjet e zemrës.

Të moshuarit kanë më pak aksidente, por më shpesh janë fajtorë

Ministria gjermane e Transportit dhe ADAC, klubi më i madh i makinave në Evropë, mbrojnë shoferët e moshuar duke treguar përvojën dhe statistikat e tyre më të mëdha në drejtimin e automjeteve. Sipas Entit të Statistikave për vitin 2022, rreth 77.700 persona mbi moshën 65 vjeç janë përfshirë në aksidente trafiku në Gjermani me persona të lënduar. Kjo është 15 për qind e të gjithë pjesëmarrësve në aksidente. Përqindja e të moshuarve në popullsinë e Gjermanisë është 22 për qind.

Por një tjetër statistikë tregon të kundërtën: nëse shoferët mbi 75 vjeç përfshihen në një aksident, ata janë fajtorë në gati 77 për qind të rasteve. Dhe kështu edhe më shpesh se shoferët fillestarë të moshës 18 deri në 20 vjeç.

Kontroll i detyrueshëm për shoferët mbi 75 vjeç?

Kirstin Zeidler, kreu i kërkimit të aksidenteve në kompanitë e sigurimeve, po propozon për këtë arsye që testi tashmë vullnetar 45-minutësh i vozitjes për personat mbi 75 vjeç të bëhet i detyrueshëm. Ajo thotë për DW: "Kjo nuk ka të bëjë me marrjen e lejeve. Përkundrazi, bëhet fjalë për ruajtjen e lëvizshmërisë dhe drejtimin sa më gjatë të jetë e mundur. Por me udhëzime se si dhe ku duhet bërë, pa rrezikuar të tjerët apo veten”.

Instruktorët e drejtimit të automjeteve, për shembull, duhet t'i këshillojnë të moshuarit që të mos ngasin makinën gjatë natës, gjatë orëve të pikut apo edhe në qytetet e mëdha. Në vend të kësaj, duhet të kufizoheni në rrugët e njohura, te mjeku, farmacia apo edhe në supermarket. Sepse të moshuarit shpesh e përjetojnë humbjen e patentës së shoferit si një pikë kthese, si një humbje të autonomisë dhe kontrollit, si një kufizim domethënës i lëvizshmërisë së tyre.

Zeidler beson se ekzaminimet mjekësore, të cilat ekzistojnë në vende të tjera, janë metoda e gabuar. Domethënë, problemet shfaqen më pak në aftësinë fizike për të drejtuar automjeton, dhe shumë më tepër në rënien graduale të aftësive të tjera. "Kuptimi i situatave, vendimmarrja dhe veprimi i shpejtë, këto janë problemet. Kjo është arsyeja pse ne kemi nevojë për një kontroll të kompetencës së drejtimit dhe sjelljes në trafik”, beson Zeidler.

Marrë nga DW

gjermani teste patente

Sondazh

Poll

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!