LIVE UPDATES
Bota

Trump, Rusia dhe miliardat pas paqes: Si bizneset oligarkike amerikane po shfrytëzojnë sanksionet për fitime 'marramendëse'

Dy prej tyre janë veçanërisht domethënëse: menaxhimi i sanksioneve ndaj naftës dhe hapja e Shteteve të Bashkuara ndaj njohjes për Rusinë të disa territoreve ukrainase të marra me forcë gjatë këtyre viteve.

16 Dhjetor 2025, 22:04 Nga M.L
Trump, Rusia dhe miliardat pas paqes: Si bizneset oligarkike amerikane po
Donald Trump

SHBA- Në arsyetimet po fillojnë të profilizohen disa nga kthesat më të fundit diplomatike të Amerikës së Donald Trump në marrëdhëniet me Rusinë. Dy prej tyre janë veçanërisht domethënëse: menaxhimi i sanksioneve ndaj naftës dhe hapja e Shteteve të Bashkuara ndaj njohjes për Rusinë të disa territoreve ukrainase të marra me forcë gjatë këtyre viteve.

Në të dyja këto fronte, interesat e një numri investitorësh të mëdhenj amerikanë, në bashkëpunim të ngushtë me Shtëpinë e Bardhë dhe në koordinim me Kremlinin, po bëhen gjithnjë e më të dukshme. Kështu, në prapaskenë të negociatave për luftën, po merr formë një sistem oligarkik biznesi, në të cilin Amerika trumpiane duket se frymëzohet pothuajse drejtpërdrejt nga modeli rus.

Le t’i shqyrtojmë këto dy zhvillime, një nga një. Shitja e Lukoil-it (dhe e vendburimeve). Shenja se diçka po ndodh në biznesin mes rusëve dhe amerikanëve, jo vetëm në politikë, erdhi në fund të javës së kaluar me një njoftim të mbajtur sa më diskret që ishte e mundur. Për herë të dytë, administrata Trump ka shtyrë afatin për shitjen e aktiviteteve të huaja të grupit privat rus Lukoil, nga 13 dhjetori në 17 janar. Afati i parë ishte caktuar në tetor, më 21 nëntor, por u shty në momentin e fundit.

Ajo që është në lojë është gjithçka tjetër veçse e parëndësishme. Përveç disa zyrave të tregtimit në Zvicër dhe Singapor, Lukoil zotëron pjesëmarrje të rëndësishme në vendburime të mëdha nafte në Irak (West Qurna 2), Kazakistan, Uzbekistan dhe Meksikë, si edhe një rafineri në Bullgari dhe një rrjet shpërndarjeje në Finlandë, ndër prona të tjera. Vlera e tregut e këtij portofoli vlerësohet rreth 22 miliardë dollarë, në kushte normale.

Çmimet e ulëta të pronave

Por këto nuk janë aspak kushte normale. Sistemi i sanksioneve amerikane e detyron në praktikë Lukoil-in të shesë aktivitetet e tij jashtë Rusisë brenda afateve shumë të ngushta, dhe mungesa e kohës e detyron grupin të pranojë oferta me çmime shumë më të ulëta se vlera reale.

Aktive me vlerë 22 miliardë dollarë mund të kalojnë në duar të tjera për shuma shumë më të vogla: në thelb, një lloj shpronësimi lufte, i ngjashëm me atë që Kremlini u imponoi kompanive perëndimore që u larguan nga Rusia në vitin 2022. Nga rrjeti i restoranteve McDonald’s, te impiantet e Volkswagen-it, deri te markat e birrës nën ombrellën e InBev, pronat e amerikanëve dhe evropianëve u transferuan me forcë te oligarkë të favorizuar nga Kremlini për gjysmën ose edhe më pak të vlerës së tyre reale.

Interesi i grupeve amerikane

Sot, diçka e ngjashme po ndodh në drejtim të kundërt. Një sërë grupesh të mëdha amerikane – dhe jo vetëm – të gjitha me lidhje të forta me Shtëpinë e Bardhë të Trump-it, po sillen rreth “prenë” së pronave të huaja të Lukoil-it. Mes pretenduesve janë gjigantët amerikanë të energjisë, në radhë të parë Exxon Mobil dhe Chevron, por edhe grupi energjetik MOL, kampion kombëtar në Hungarinë e Viktor Orbánit, i cili mban njëkohësisht rolin e aleatit të ngushtë si të Trump-it ashtu edhe të Vladimir Putinit.

Një kthesë e rëndësishme erdhi rreth dy javë më parë me një darkë mes vetë Trump-it dhe David Rubenstein, themelues dhe drejtor ekzekutiv i fondit gjigant amerikan të private equity Carlyle. Rubenstein, i cili ka punuar në administratën demokrate të Jimmy Carter-it, por që prej kohësh kultivon marrëdhënie të ngushta me liderët republikanë përmes Carlyle, ka shprehur interes për pronat e Lukoil-it. Prandaj duket shumë e mundshme që Trump të ketë “ndalur orët” e shitjes për t’i dhënë kohë Carlyle-it të përgatisë ofertën e vet.

Pak rëndësi ka fakti që konfliktet e interesit janë të dukshme kudo: përveçse investitor, Rubenstein është edhe një komentator me ndikim i politikës dhe ekonomisë amerikane për Bloomberg. Por tashmë marrëdhëniet oligarkike “në stilin rus” duket se po mbizotërojnë gjithnjë e më shumë në botën e biznesit rreth Donald Trump-it.

Centrali bërthamor i Zaporizhzhias dhe qendrat e të dhënave në SHBA

E njëjta logjikë vlen edhe për një tjetër çështje, atë të centralit bërthamor të Zaporizhzhias. Aktualisht ai ndodhet nën kontrollin e ushtrisë pushtuese ruse, me një ndarje të prodhimit të energjisë elektrike 50 për qind me pjesën e lirë të Ukrainës. Të dërguarit e Trump-it, Steven Witkoff dhe Jared Kushner, i kanë sinjalizuar tashmë Putinit se administrata amerikane do të ishte e gatshme të njohë zyrtarisht sovranitetin e Moskës mbi pjesën e pushtuar të Zaporizhzhias, përfshirë edhe centralin bërthamor. Kjo do të përbënte një shkëputje radikale nga një shekull doktrinë e politikës së jashtme amerikane, e cila refuzon të njohë territoret e rrëmbyera me forcë nga shtetet e tjera.

Por në rastin e Zaporizhzhias duket se ekziston një arsye biznesi: po studiohet ndërtimi i një qendre amerikane të të dhënave për inteligjencën artificiale në pjesën nën kontroll rus të zonës, e furnizuar pikërisht nga energjia elektrike me kosto të ulët e centralit. Dhe për këtë arsye, Amerika sot duket e gatshme të varrosë parimet që vetë ajo kontribuoi të vendoste për krijimin e Kombeve të Bashkuara tetëdhjetë vjet më parë.

donald trump

Sondazh

Poll

Nisin homazhet për policin që u vra në krye të detyrës gjatë aksionit në Maliq, kolegët e tij në lot

Nisin homazhet për policin që u vra në krye të detyrës gjatë aksionit në Maliq, kolegët e tij në lot

Drejtori i Hekurudhave, Ergys Verdho paraqitet në SPAK

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta