LIVE UPDATES
Bota

Zyrtarët e SHBA-ve thanë se ishte në planet e Izraelit për ta eleminuar, kush është Udhëheqësi Suprem i Iranit?

Vrasja e komandantëve të tij, njoftimet e Benjamin Netanyahut dhe deklaratat e zyrtarëve izraelitë, të bëjnë të mendosh se një nga objektivat përfundimtarë të këtij konflikti të ri është pikërisht eliminimi i tij.

15 Qershor 2025, 21:21 Nga M.B
Zyrtarët e SHBA-ve thanë se ishte në planet e Izraelit për
Ajatollah Ali Khamenei

IRAN- Mbështetësit e Ajatollah Ali Khamenei janë të sigurt se Udhëheqësi Suprem, si një udhëheqës i vërtetë, ka qëndruar në kryeqytet, pranë popullit të tij të bombarduar nga avionët izraelitë. Vrasja e komandantëve të tij, njoftimet e Benjamin Netanyahut dhe deklaratat e zyrtarëve izraelitë, të bëjnë të mendosh se një nga objektivat përfundimtarë të këtij konflikti të ri është pikërisht eliminimi i tij.

Që nga vdekja e Hassan Nasrallah, udhëheqësit të Hezbollahut libanez, masat e sigurisë rreth Ajatollahut janë forcuar ndjeshëm. Mbrojtja e Khameneit i është besuar një aparati të menaxhuar kryesisht nga Trupat e Gardës Revolucionare Islamike (IRCG), përmes njësisë së saj speciale, “Trupave të Mbrojtjes Vali Amr”. Për të mbrojtur klerikun 86-vjeçar, regjimi ka investuar gjithashtu në teknologji të përparuara: kamera termike, skanerë, kontrolle rigoroze në hyrje të aktiviteteve publike dhe private. Çdo paraqitje e tij publike ose udhëtim paraprihet nga një punë përgatitore e kujdesshme.

Khamnei nuk ka shkelur jashtë Iranit që nga viti 1989, viti në të cilin ai u kurorëzua si udhëheqës i madh. “Ishte një surprizë” kur ai u bë Udhëheqës Suprem më 6 gusht 1989, pas vdekjes së themeluesit të Republikës Islamike, Ruhollah Khomeini. Khamenei shërbeu dy mandate në detyrë, duke filluar nga viti 1981, dhe në vitin 1989 u bë Udhëheqës Suprem me një ndryshim në kushtetutë. Ata menjëherë e quajtën atë Ajatollah, edhe pse ai nuk ishte fare Ajatolla”. Ai ishte një hojatolleslam, një klerik i rangut më të ulët (kritikët e kanë tallur atë gjatë viteve me nofkën “Shish Kelaseh”, që do të thotë me “6 vjet shkollë”).

Thelbësore për ngritjen e tij ishte mbështetja e Hashemi Rafsanjani, i cili në vitin 1989 ishte kreu i Parlamentit. Ai tregoi një letër ku deklaronte se ai shprehte vullnetin e të ndjerit Khomeini që Khamenei të ishte pasardhësi i tij. Rafsanjani mendoi ta përdorte Khamenein për të mbajtur pushtetin real (ai ishte president deri në vitin 1997), por marrëdhënia mes tyre u përkeqësua. Khamenei dhe aleatët e tij gradualisht e anashakaluan atë duke e etiketuar si “kapitalist” dhe “mbështetës të Islamit Amerikan“. Khamenei arriti të ruante pushtetin dhe “flakëzën” e revolucionit islamik, pavarësisht se nuk kishte karizmën e Khomeinit, falë aleancës me konservatorët dhe Pasdaranin, “Gardën Revolucionare”.

Udhëheqësi aktual Suprem është një figurë komplekse. Ai ka lejuar ngritjen e udhëheqësve relativisht të moderuar si Khatami ose Rouhani, kur mendonte se ata mund të forconin stabilitetin kombëtar. I njohur për një jetë të matur dhe asketike, ai e urren luksin. Thonë se ai refuzon dhuratat e çmuara, ose i shet ato, duke dhuruar të ardhurat për ata që kanë më shumë nevojë. Ideologjikisht, Khamenei e paraqet veten si mbrojtës të vlerave të revolucionit islamik të vitit 1979 për drejtësi sociale, pavarësi kombëtare dhe qeverisje islamike. Por modeli i tij është qartësisht autoritar dhe represiv, që synon të sigurojë mbijetesën e regjimit dhe ruajtjen e pushtetit personal.

Ajatollahët burgosin, torturojnë dhe vrasin çdo formë disidence, siç e kemi parë me përpjekjet për revolucion gjatë 20 viteve të fundit. Nga viti 2009, me “Lëvizjen e Gjelbër”, deri në vitin 2023, me “Gruaja, Jeta, Liria”, ku mbi 20 mijë njerëz janë burgosur dhe 500 janë vrarë. Revolucioni islamik u zhvillua para së gjithash brenda Islamit, duke përthithur vlerat e protestave të të rinjve të viteve 1960 dhe 1970, duke sulmuar klerin tradicional shiit të frikësuar nga çdo përfshirje në luftërat politike dhe duke i ftuar iranianët të rebeloheshin, edhe nëse kjo më pas i çoi ata t’i nënshtroheshin autoritetit të “burimeve të emulimit” shiit – siç vëren Alberto Zanconato në biografinë e tij të Khomeinit. Ata pretendojnë se shoqëria duhet të udhëhiqet nga një jurist islamik, sipas doktrinës së “velayat-e-faqih”.

I vendosur për të mbrojtur mbijetesën e Republikës Islamike, Khamenei u përplas gjatë viteve me figura të tjera brenda të njëjtit regjim të cilët besonin se reformat ishin të nevojshme për atë mbijetesë. Ajatollah Hossein Ali Montazeri në arresti shtëpiak e ka akuzuar Udhëheqësin Suprem për kryerjen e “mëkateve të rënda, duke përdorur forcën kundër të pafajshmëve” dhe duke mohuar paanshmërinë dhe drejtësinë e nevojshme për ata që qeverisin si interpretues të vullnetit hyjnor. Nëse qëllimet e Netanyahut përfshijnë eliminimin e Udhëheqësit Suprem, bëhet e rëndësishme të përpiqemi të imagjinojmë se cilat janë skenarët pas-Khameinit.

Vrasja e tij do të hapte skenarë të kundërt dhe do të kishte pasoja shpërthyese përtej fushëbetejës. Kushtetuta parashikon aktivizimin e një procesi për të zgjedhur një klerik tjetër në vend të tij përmes Asamblesë së Ekspertëve. Emri i djalit të preferuar Mojtaba, si paraardhës ka qarkulluar për vite me radhë. I preferuari midis 6 fëmijëve të tij (i akuzuar gjithashtu nga kritikët për mbajtje të pasurisë jashtë vendit) mund t’i japë dritën jeshile një monarkie të trashëgueshme. Edhe pse këshilltar i ngushtë i babait të tij ai nuk respektohet gjerësisht. Ai nuk është zgjedhur kurrë, ka kualifikime fetare, por nuk është një ajatollah.

ajatollah ali khamenei

Sondazh

Poll

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj