LIVE UPDATES
Bota

“Më futën në gojë një pilulë helmuese dhe donin të më hidhnin në lumë”, E mbijetuara e kampit Aushvic tregon si do

27 Janar 2020, 08:43 Nga DOSJA
“Më futën në gojë një pilulë helmuese dhe

UKRAINË– Frances Malkin ishte 4 vjeç kur familja e saj u përpoq ta helmonte atë ku ata u strehuan në mesin mijëra njerëzve në Poloni, kur ekzistonte kampi famëkeq Aushvic.

Malkin nuk ndalonte së qari, ndërsa familja e saj fshihej nga fati i zi dhe ata shqetësoheshin që ajo do të zbulonte vendndodhjen e tyre dhe nazistët do t’i vrisnin.

Dhe si mënyrë të fundit për ta hequr qafe, ata i futën një pilulë helmuese në gojë.

Për gjithë këto dekada në heshtje, Malkin ka ndarë historinë e saj të mbijetesës me qytetarët amerikanë, vend në të cilin ajo jeton dhe punon sot.

Ajo nis ta tregojë tmerrin e jetës së saj, si një histori filmash apo librash duke prekur të gjithë dëgjuesit para saj.

“Ne po mundohemi të gjejmë të vërtetën historike dhe tokën e përbashkët. Ndërsa presidentët luftojnë njëri-tjetrin, njerëzit duhet të gjejnë bazën e përbashkët.”- thotë Igor Kotler, Drejtori i Përgjithshëm i Muzeut me bazë në New Jersey me të Drejtat e Njeriut, Lirinë dhe Tolerancën, i cili ka një partneritet me Qendrën Ruse të Holokaustit.

Për Malkin, është e paimagjinueshme e historia e jetës së saj.

Malkin lindi në 1938 në pjesën lindore të Polonisë që tani është Ukraina. Familja e saj zotëronte një dyqan ëmbëlsirash, dhe ata bënin një jetë normale derisa u bënë pjesë e kampit ku vdiqën me mijëra njerëz.

Pastaj, në vitin 1939, Adolf Hitler dhe Josef Stalin nënshkruan një pakt joagresioni, të dy vendet pushtuan Poloninë dhe filloi Lufta e Dytë Botërore.

“Komunistët hynë dhe morën gjithçka. Nuk ju lejohet të zotëroni pronë.”- tregon Malkin.

Malkin ishte një fëmijë i vogël, kështu që ajo kujtohej shumë kur komuniteti hebre në Sokal u detyrua të marrë një geto, “disa milje katrorë e rrethuar me tela me gjemba”.

Për të ndihmuar të tregojë historinë e saj, ajo mbështetet në ditarin e xhaxhait të saj, shkruar në gjuhën Judeisht dhe përkthyer në anglisht dhe të quajtur “Vite të Tmerrit, Ditari i një familje në fshehje”.

Shumë nga hebrenjtë e Sokal u rrëmbyen dhe u vunë në trena dhe u dërguan në një kamp nazist.

Rreth gjysmë milioni hebrenj vdiqën në Bełżec, i cili ishte ndër kampet më vdekjeprurëse. Bełżec ishte një kamp shfarosjeje dhe ato pak njerëz që u internuan sot tregojnë historitë e trishta. Nga famija e Maklin babai i saj, detyrua të punojë në kamp.

“Ai hyri, më kapi dhe më puthi. Ne nuk e zbuluam deri dy vjet më vonë. Kur Judenjtë arritën, një turmë e ukrainasve i prisnin. Ata përzgjodhën 400 prej tyre, dhe më pas nisën të qëllonin.”- u shpreh ajo. Fshehja e Judenjve ishte e dënueshme me vdekje.

“Të gjithë thanë jo”, thotë Malkin. “Të gjithë thanë jo, përveç një gruaje.”

Francisca Halamajoëa kishte dëbuar burrin e saj, një nazist. Më 1942, ajo dhe vajza e saj ranë dakord të strehojnë dy familje.

“Brenda hambari të derrave të Halamajoëa-s, ne jetuam për 20 muj dhe ajo u bë shtëpia jonë.”-shprehet Maklin.

Malkin ku ishte e vogël u kishte premtuar prindërve se nuk do të qante, pasi zëri i saj do t’i zxbulonte ku ishin fshehur, dhe më pas mund të vdisnin.

“Dhe këtë mbaj mend, kur lamë getot, njerëzit ishin lëenduar kiste njerëz të plagosur dhe nisa të qaja.”– tha ajo.

Kur Malkin nuk po ndalej së qari, familja e saj mori vendimin e tmerrshëm.

Ata arsyetuan se mënyra e vetme për të mposhtur gjermanët ishte mbijetesa. Ata do të duhej të sakrifikonin Malkin për të shpëtuar jetët e tyre.

Të afërmit e saj siguruan helmin, dhe i dhanë Malkin një dozë vdekjeprurëse.

“Vazhdova ta nxirrja jashtë,” thotë ajo. “Ata e futën atë. Unë rashë në gjumë.”

Më pas kur ajo kishte qenë në gjumë prindërit e saj e kishin futur në një thes dhe donin ta linin pranë një lumi aty pranë. Por pas disa orësh ajo kishte ndjerë që frymonte dhe ishte gjallë.

Burimi: usatoday

A.C/Dosja.al

Tirana është boshatisur për ditët e pushimit. Cilën nga ritet e shenjta po ndiqni:

View Results

bota bota 75-vjetori i clirimit te kampit aushvic frances malkin kampi aushvicit 75-vjetori i clirimit te kampit aushvic frances malkin kampi aushvicit

Sondazh

Poll

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë