LIVE UPDATES
Editorial

Ekonomia dhe Politika

21 Nëntor 2020, 10:34 Nga DOSJA
Ekonomia dhe Politika

Zgjedhjet në Shtetet e Bashkuara e mbajtën botën pezull, sepse demokracia të cilën të gjithë e kemi identifikuar si demokracia model, kaloi një moment kritik i cili pak a shumë prek të gjithë botën.

As në makthet e tij më të këqija ai vend, të cilin shumë e shohin si yllin e kapitalizmit, nuk mund të mendonte se do të kishte këto momente pasigurie kaq të madhe jo vetëm për të tashmen, por edhe më serioze, për të ardhmen. Thellë – thellë, ajo që po ndodh aktualisht është se askush nuk e di se si do të përfundojë kjo përballje e ashpër në një vend të ndarë midis dy forcave antagoniste.

Pavarësisht nga fakti që Joe Biden tashmë është presidenti i ri dhe se demokratët do të kenë fuqinë në Ekzekutiv dhe përfaqësim më të madh në Legjislativ, ekziston një e vërtetë e pamohueshme. Trump ka 70 milion vota dhe ndjekës. Pyetja nuk është më se kush do të fitojë por se si do të drejtohet ai vend me atë realitet politik.

Për pjesën tjetër të botës që ka ndjekur minutë pas minute çfarë po ndodhte atje, ka shumë mësime që mund të nxirren nga kjo situatë në të cilën po jetojnë amerikanët dhe që kërkon reflektime për realitetet tona për të bërë të mundur shmangien e kostove të mëdha në të ardhmen.

Një nga këto mësime ka të bëjë me atë ecuri që ka karakterizuar ekonominë në kohët e fundit. Me një vështrim të gjerë, është e nevojshme të fillohet të kuptohet se ne kemi nënvlerësuar marrëdhëniet e ndërlidhura të ekonomisë me politikën.

Kjo e fundit ka bërë pjëse tek fraza e famshmeceteris paribus (latinisht: gjërat e tjera të barabarta) e cila izolon këto realitete nga analiza e variablave makroekonomikë. Por ajo që po vërejmë është se ekonomia nuk është neutrale përkundrejt politikës, mënyrës së ushtrimit të pushtetit dhe mënyrës së menaxhimit të burimeve publike.
Një ekonomi e cila do të jetojë në mes të këtij polarizimi, pavarësisht tonit pajtues se kush do të mbajë pushtetin, a mund të menaxhohet lehtësisht kur vendimet kritike do të përballen me këtë polarizim?

Nëse nuk ndodh një mrekulli, vonesat, kontradiktat dhe reformat janë më e pakta që mund të ndodhin me pasojat e dukshme të ngadalësimit të rritjes ekonomike. Por jo vetëm marrëdhënia midis ekonomisë dhe politikës duhet të shikohet nga ky moment e tutje. Pyetja që duhet t’i bëjmë vetes është si të arrijmë në një situatë të cilën ne shqiptarët gjithashtu e njohin shumë mirë?

Përveç kësaj, pyetja që pak bëjnë është se deri në çfarë mase modelet e zhvillimit që përqendrojnë përfitime në disa sektorë, por varfërojnë të tjerët, nuk kanë grimcën e tyre të rërës në krijimin e këtyre situatave të konfrontimeve politike siç janë ato që po përjetojnë Shtetet e Bashkuara?? Me fjalë të tjera, politika gjithashtu ndikon në ekonomi.
Po sikur të zbatojmë të njëjtin arsyetim në Shqipëri. Shpresojmë shumë që të jemi duke jetuar kapitullin e fundit në një polarizimi të gjatë politik. Plot urrejtje, skualifikime dhe trajtimi si një fillim i ri sa herë kur një qeveri e re merr detyrën.

E pastaj vjen pandemia dhe ne na kushton më shumë se vendeve tëtjera fqinje, ne ndihemi të përbuzur në vendin tonë, ku jeta jonë nuk ka asnjë vlerë, kur nuk paguajmë dot për të jetuar kur na mbyt papunësia, varfëria, dhe mbi të gjitha, një riaktivizim shumë i ngadaltë i ekonomisë.

Këto dy situata, Shtetet e Bashkuara dhe Shqipëria, duke ruajtur proporcionet logjike, mund të përmblidhen në një pyetje të vetme. A është ekonomia neutrale ndaj politikës? Nëse përgjigjja është negative, është koha që, ne, ekonomistët të ndalojnë përçmimin e shkencëtarëve politikë, analistëve, antropologëve, sociologëve dhe anëtarëve të shkencave të tjera shoqërore në mënyrë që të fillojmë të kuptojmë më mirë njerëzit, se çfarë ndikon tek jeta e tyre, të kuptojmë më mirë vendimet politike që ndikojnë në nivelin e mirëqenies së tyre, por gjithashtu edhe reagimet e tyre.

Ndoshta ka ardhur koha për të braktisur idenë që ka mbizotëruar në dekadat e fundit se mjafton të shikojmë ekuilibrat makroekonomikë që vendet të zhvillohen. Nëse kemi një vështrim më të gjerë, është e mundur që jo vetëm niveli i rritjes ekonomike që ne kërkojmë të ndodhë, por që pabarazia jonë e turpshme dhe padrejtësia sociale të fillojnë të zvogëlohen.

Le të mësojmë nga ato që Shtetet e Bashkuara po përjetojnë dhe të zbatojmë këto mësime në mënyrë që të mos gabojmë në zgjedhjet e 2021. Kemi pak kohë për të reflektuar dhe nuk duhet ta humbasim këtë mundësi për të njohur ndikimin që ka politika në ekonomi.

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

editorial editorial meri lika meri lika

Sondazh

Poll
Editorial 18 Nëntor 2020, 07:34

Kramp-Karrenbauer: Pa SHBA nuk bëhet

Ministrja e Mbrojtjes e Gjermanisë, Annegret Kramp-Karrenbauer është befasuar vitet e fundit nga kritikat e ashpra të Donald Trumpit ndaj Gjermanisë. Megjithatë...

Editorial 17 Nëntor 2020, 15:31

Armiku i popullit

Më së fundi u zbulua. Falë kontributit të mediave që vigjëlojnë dhe nuk fabrikojnë gënjeshtra por informojnë publikun, u zbulua “Armiku i Popullit”. Nuk flas pë...

Editorial 17 Nëntor 2020, 10:36

Artikulli im pozitiv

Kryeministri ynë ankohet gjithmonë për mediat duke i quajtur kazan, gazetarët kadri etj, etj, vetëm e vetëm sepse shkruajnë negativisht për të dhe për qeverisje...

Editorial 16 Nëntor 2020, 07:13

Ora e ujkut

Ora tre e mëngjesit. Pikërisht për këtë orë, Ingmar Bergman bëri një film. Kjo është ora kur gjithçka duket e zezë, kur duket se ka ardhur fundi, por p...

Editorial 16 Nëntor 2020, 06:36

Një sprovë për të shpëtuar tradhëtarin Basha

Lulzim Basha gjendet prej disa ditësh në syrin e ciklonit i akuzuar nga kundërshtarët e tij si njeri që i shërben interesave serbe.Po ti lexosh, një e nga një, ...

Editorial 14 Nëntor 2020, 17:52

Jam konfuze

Është e natyrshme që të kemi një mendim për gjithçka dhe të dimë se çfarë të bëjmë në çdo rast. Mendoni për një çast në një tem...

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj