LIVE UPDATES
Art&Argëtim

I mbijetoi revolucioneve, luftrave dhe neglizhencës, si u shkrumbua nga një pakujdesi simboli i Parisit

16 Prill 2019, 07:16 Nga DOSJA
I mbijetoi revolucioneve, luftrave dhe neglizhencës, si u shkrumbua nga

Kur mbreti Louis VII i Francës kërkoi të ndërtonte një kishë në ishullin qendror të Parisit, peshkopi Maurice de Sully shkatërroi bazilikën e vjetër të Shën Stefanit dhe filloi ndërtimin e Zonja jonë e Parisit në 1163. Altari i lartë i kishës u shenjtërua në 1182, por u desh deri në 1345 për vetë katedralen që të shenjtërohej si i plotë.

Kisha ishte e stolisur me shumë relievë që përshkruanin tregime biblike, si dhe statuja të të dy shenjtorëve të krishterë. Disa nga statujat u dëmtuan në shekullin e 16, gjatë epokës së grindjeve fetare në Francë.

Notre Dame iu nënshtrua rinovimeve dhe përmirësimeve të gjera në shekullin e 18-të, gjatë sundimit të Louis XIV dhe Louis XV, duke zëvendësuar shumë prej dritareve origjinale të xhamit, duke riorganizuar shenjtëroren.

Pas Revolucionit Francez 1789, katedralja u plaçkit dhe u dëmtua. Qeveria republikane ishte zyrtarisht ateiste dhe e ripozicionoi katedralen në vitin 1794 në Kultin e Arsimit. Statujat e mbretërve biblik të vendosur në fasadën perëndimore u prenë kokat dhe shumë nga statuja u shkatërruan. Virgjëresha Maria u zëvendësua në altar nga perëndeshë e Lirisë. Një nga këmbanat e mëdha të kullës jugore u hoq. Katedralja më në fund u shndërrua në një depo.

Ishte Napoleoni Bonaparti i cili erdhi në shpëtimin e Notre Dame, duke restauruar katedralen në Kishën Katolike në 1802. Dy vjet më vonë, ai u kurorëzua atje si perandor i francezëve.

Pas rënies së perandorisë së Napoleonit në 1815, Franca – dhe Notre Dame – hynë në neglizhencë dhe trazira.

Mbreti Louis Philippe urdhëroi restaurimin e kishës në 1848 dhe ia besoi detyrën arkitektëve Jean-Baptiste-Antoine Lassus dhe Eugène Viollet-le-Duc. Projekti 25-vjeçar rregulloi disa detaje të katedrales. Rezultati ishte një vepër e një bukurie të tillë, saqë kur revolucionarët e Komunës së Parisit donin të shkatërronin katedralen në vitin 1871, disa artistë u hodhën kundra tij.

Disa nga xhamat me ngjyrë mesjetare në Notre Dame u dëmtuan gjatë çlirimit të Aleatëve në Paris në vitin 1944 dhe u zëvendësuan me dizajne më moderne, abstrakte. Në 1963, tetë shekuj pas fillimit të ndërtimit të saj, qeveria franceze pastroi fasadën e katedrales dhe rivendosi ngjyrën e saj origjinale. Një tjetër projekt i pastrimit dhe restaurimit filloi në vitin 1991, duke u fokusuar në kullat dhe në fasadën perëndimore.

Deri në vitin 2017, problemet strukturore janë grumbulluar deri në pikën ku André Finot, zëdhënësi i katedrales, tha për New York Times se situata ishte “duke u larguar nga kontrolli”.

Por, dita e djeshme ishte e trishtë për gjithë botën. Të gjitha përpjekjet e qindra viteve për të mbrojtur këtë kryevepër kulturore u ‘shembën’ vetëm me një shkëndijë!

Marrë dhe përshtatur nga: RT

(R.L/Dosja.al)

(R.L/Dosja.al)

Tirana është boshatisur për ditët e pushimit. Cilën nga ritet e shenjta po ndiqni:

View Results

kulture kulture histori katedralja e parisit notre dame zjarr histori katedralja e parisit notre dame zjarr

Sondazh

Poll
Art&Argëtim 15 Prill 2019, 20:58

Mos u mërzisni për Notre Dame

Në të gjitha mediat botërore, shkumbimi i Katedrales së Notre Dame ka bërë xhiron. Teksa të gjithë shpreheshin shumë të mërzitur për zhdukjen e historisë botëro...

MË SHUMË

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Shiko video te tjera