Protestë masive kundër projektit në Zvërnec/ Qytetarët para Kryeministrisë thirrje kundër qeverisë: Rama të japë dorëheqjen (PAMJET)
Protesta vijon, qytetarët shpalosin flamurin masiv kuq e zi në bulevard: Rama ik 4 Qershor, 21:28 Betejë pa li...
Protesta vijon, qytetarët shpalosin flamurin masiv kuq e zi në bulevard: Rama ik 4 Qershor, 21:28 Betejë pa li...
"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS, por ti nuk je i ftuar! ...
Ish-ushtarak dhe njohës i armëve/ Kush është Violand Braçellari, 43-vjeçari që vrau një polic e...
Pas më shumë se tre orësh, mbyllet protesta para Kryeministrisë/ Qytetarët thirrje: Nesër sërish në...
•Kancelari i ardhshëm i Gjermanisë, Friedrich Merz, do të fillojë përpjekjet për të formuar një qeveri koalicioni të hënën, pasi blloku i tij konservator fitoi zgjedhjet kombëtare, ku partitë e ekstremit të djathtë dhe të ekstremit të majtë morën mbështetjen e votuesve të pakënaqur. •69-vjeçari do të përballet me negociata të gjata për formimin e koalicionit pasi Alternativa për Gjermaninë (AfD) e ekstremit të djathtë u ngjit në vendin e dytë "historik" në një votim të thyer pas rënies së aleancës trepalëshe të padashur të kancelarit Olaf Scholz. •Blloku konservator CDU/CSU doli në vendin e parë me 28.6%, përpara Alternativës së ekstremit të djathtë për Gjermaninë me 20.8%, rezultati i saj më i mirë ndonjëherë.• Partitë kryesore, megjithatë, përjashtojnë bashkëpunimin me AfD, një parti e cila monitorohet nga shërbimet gjermane të sigurisë me dyshime për ekstremizëm, por që është mbështetur nga fondet amerikane, përfshirë miliarderin Elon Musk. •Kjo do të thotë se Merz do të duhet të negociojë me socialdemokratët e qendrës së majtë të Scholz (SPD) për të formuar një koalicion në bisedimet që ka të ngjarë të zgjasin me muaj. •Merz, u pyet të dielën nëse NATO do të mbetet në "formën aktuale" deri në qershor, duke patur parasysh komentet e administratës së presidentit amerikan Donald Trump dhe faktin se Evropa duhet të krijojë shpejt një aftësi të pavarur mbrojtëse. •Duke iu referuar një samiti të NATO-s të planifikuar për në qershor, Merz tha se ishte kurioz të shihte "nëse do të flasnin ende për NATO-n në formën e saj aktuale atëherë."
10 artikuj për këtë temë.
SHBA- Fjalimi i Mynihut i Zëvendëspresidentit të SHBA, J.D. Vance, negociatat e Ukrainës pa BE , Zelenskit i thuhet se është "diktator": Donald Trump e ka lënë Berlinin pa fjalë. Politikanët gjermanë as nuk po nuk arrijnë dot t'i kapin të gjitha, kaq shpejt kanë ardhur njëra pas tjetrës zhvillimet e fundit: Në Konferencën e Sigurisë në Mynih, zëvendëspresidenti amerikan, J.D. Vance i akuzon europianët për censurë dhe këshillon për bashkëpunim me partinë pjesërisht ekstremiste të djathtë, AfDpak para zgjedhjeve të 23 shkurtit.
Pak ditë më vonë filluan bisedime në Arabinë Saudite mes amerikanëve dhe rusëve për paqen në Ukrainë, pa Ukrainën dhe BE. Keith Kellogg, i ngarkuari i presidentit Donald Trump për Ukrainën në një emision të DW, Conflict Zone në kuadër të Konferencës së Sigurisë, akuzoi Gjermaninë për naivitet. "Shpresa nuk është metodë, kjo nuk funksionon."
Në të njëjtën kohë, përfaqësuesit amerikanë e kanë bërë të qartë, se Ukraina nuk mund të shpresojë për rivendosjen e kufijve të saj të vitit 2014 dhe as për anëtarësim në NATO. Dy pika, që janë kushte të pandryshueshme për qeverinë gjermane për paqen. Kësaj i shtohet që Trump ndihmën për Ukrainën do ta lidhë me shfrytëzimin e pasurive të vendit, në një kohë që ai e ekzagjeron tejet vlerën e ndihmës amerikane.
Presidenti ukrainas, Volodymyr Zelenski madje vendoset tani nën presion nga administrata Trump. Zelenski "më mirë të nxitojë ndryshe nuk do të ketë më vend", shkroi Trump në platformën Truth Social. Goditja e fundit nga Trump ishte përcaktimi i Zelenskit si "diktator", se nuk ka zhvilluar zgjedhjet e rregullta që nga maji 2024 e nuk ka më mandat demokratik. Në një kohë që kushtetuta ukrainase nuk parashikon votime në kohë lufte. Trump madje bën përgjegjës Zelenskin për luftën.
Berlini i shokuar
Të gjitha këto zhvillime i kanë shokuar politikanët gjermanë. Kancelari, Olaf Scholz tha për revistën "Spiegel", se "është thjesht e gabuar dhe e rrezikshme t'i heqësh presidentit Zelenski legjitimitetin demokratik". Zëvendëskancelari gjerman, Robert Habeck akuzoi presidentin Trump për shtrembërim të fakteve: "Që ai tani thotë menjëherë se Ukraina mësyu Rusinë, kjo është vështirë të durohet", tha Habeck për ARD.
Friedrich Merz, kreu i partisë konservatore, CDU, sipas sondazheve kancelari i ardhshëm federal, thotë se "në thelb kjo është të kthesh viktimat në autorë, ky është narrativi rus. Dhe unë, të them sinqerisht jam disi i shokuar, që Donald Trump këtë me sa duket e ka bërë të vetin", tha Merz po në ARD. Sipas Merz për Gjermaninë dhe Europën kjo do të thotë ndërrim paradigme në politikën e jashtem dhe të sigurisë." Deri më tani transatlantiku Merz kishte qenë i kursyer me kritika ndaj Trumpit.
"Përshtypja ime është se Berlini politik është i shokuar dhe paralizuar", shkruan Henning Hoff nga Shoqata Gjermane për Politikën e Jashtme për DW. "Që për një president amerikan nuk vlejnë më marrëveshjet dhe se ai në rastin e sulmit rus kundër Ukrainës praktikisht kalon në anën e kundërt, është natyrisht shokuese, por në rastin e Trumpit nuk vjen e papritur."
Të përbashkëtat transatlantike të copëtuara
Trump dhe ekipi i tij brenda pak ditësh me fjalimet dhe veprimet e tyre shkatërrojnë gjithçka që përbënte themelin e përbashkët të bashkëpunimit amerikano-gjerman deri më tani. Deri më tani Joe Biden dhe Olaf Scholz donin të ndihmonin Ukrainën për "sa kohë që ishte e nevojshme". Nuk kishte dyshime as për fajin e vetëm të Rusisë për luftën, as për legjitimitetin demokratik të Zelenskit. Mbrojtja e Ukrainës kundër Rusisë kuptohej si luftë për të mbrojtur edhe Europën. Dhe as nuk flitej për një biznes, raketa në këmbim të metaleve të rralla. Nga këto të përbashkëta nuk ka mbetur më asgjë.
Duket sikur Trump po i vë përpara europianët përditë me veprimet e tij. Si mund të reagojë Gjermania?
Kancelari Scholz ka theksuar se do të vazhdojë të mbështesë Ukrainën. Dhe në lidhje me faktin që SHBA i ktheu kurrizin Europës, ai tha në ZDF "ne duhet të kujdesemi për sigurinë tonë". Friedrich Merz kërkon temp më të shpejtë. "Tani ka rëndësi që europianët shumë shumë shpejt të bien dakord për një strategji të përbashkët", tha Merz për radion RBB. Të lutesh e të lypësh një vend të tavolinën e negociatave nuk është gjëja e duhur. "Nuk duhet të zhvillojmë tani peshën tonë."
Henning Hoff kritikon, se qeveria e deritanishme gjermane, nga ana e saj, flet vetëm për atë që nuk duhet bërë, por ka shumë ndikim në këto zhvillime. "Qeveria e ardhshme gjermane në aleancë të ngushtë me partnerët europianë duhet që sa më shpejt të jetë e mundur të bëhet vepruese dhe të sheshojë dobësitë, që do të shfaqen nga një tërheqje amerikane nga Europa. Kjo do të jetë mjaft e vështirë, por të paktën duhet të ndalim me atë që të pengojmë veten dhe aleatët tanë europianë."
Provokimet e vazhdueshme nga Uashingtoni kanë sjellë me sa duket në Berlin një afrim mes CDU dhe SPD. Kancelari Scholz dhe kreu i opozitës, Merz në mënyrë të dukshme ditët e fundit deklarohen më të kujdesshëm, ndërkohë që në fillim të fushatës e sulmuan ashpër njëri-tjetrin. Të dy e dinë se pas zgjedhjeve mund të gjenden në një koalicion qeverisës së bashku. E dinë po ashtu, se Gjermania ka nevojë për një strategji të re të përbashkët me SHBA nën Donald Trump, pasi në ditët e fundit siguritë e dikurshme transatlantike u shkatërruan nga Uashingtoni./DW
GJERMANIA- Sipas rezultateve paraprake të bëra të ditura nga Komisioni Zgjedhor, Unioni CDU/CSU kryeson rezultatet e votimeve me 28,52% të votave. E dyta renditet AfD me 20,80%. Pastaj Socialdemokratët e SPD me 16,41% të votave, Të Gjelbrit kanë marrë 11,61% të votave. E Majta ka shtuar votat duke arritur në 8,77%. Kurse jashtë Bundestagut mbetet FDP me 4,33% dhe Aleanca Sahra Wagenknecht me 4,97%.
Rezultatet e zgjedhjeve për Bundestagun u pritën me ndoqën me shumë vëmendje edhe jashtë Gjermanisë. Urimet për CDU/CSU vijnë kryesisht nga kampi i djathtë dhe konservator jashtë vendit, por edhe nga politikanë të tjerë
Donald Trump: Ditë e madhe për Gjermaninë dhe Shtetet e Bashkuara
Pasi administrata e Trump para zgjedhjeve kishte shprehur preferenca për partinë Alternativa për Gjermaninë, AfD, pas zgjedhjeve u shpreh edhe presidenti amerikan, Donald Trump. Në platformën Truth Social ai u shpreh se "duket se partia konservatore e Gjermanisë ka fituar zgjedhjet e shumëpritura". Ngjashëm me SHBA-të, duket se njerëzit në Gjermani janë ngropur me "agjendën e pa sens e të pakuptimtë" - veçanërisht në fushat e energjisë dhe imigracionit, u shpreh republikani Trump. Një "ditë e shkëlqyer për Gjermaninë dhe për Shtetet e Bashkuara nën udhëheqjen e një zotërie të quajtur Donald J. Trump”.
Nga vendi fqinj, Austria uroi AfD-në kreu i partisë populiste austriake, FPÖ, Herbert Kickl. "Në barrierën mbrojtëse të partive të bërë njësoj [...] ka që sot një çarje të madhe." Njerëzit nuk duan më paternalizëm, imigrim masiv të paligjshëm dhe komunizëm klimatik. FPÖ e Kickl u bë partia më e fortë në zgjedhjet austriake në shtator 2024 me një 26 përqind, por negociatat e koalicionit deri më tani kanë dështuar.
Costa: Ta bëjmë Evropën më të fortë
Edhe presidenti i Këshillit të BE-së, António Costa uroi Friedrich Merz për fitoren e tij në zgjedhjet federale. Costa u shpreh në platofrmën X se ai gëzohej për bashkëpunimin e ngushtë me të për ta bërë Evropën më të fortë, më të suksesshme dhe më autonome: “Këto mund të jenë kohë sfiduese. “Por unë e di se, si në të kaluarën, Bashkimi Evropian do të japë rezultate dhe do të dalë më i fortë”.
Izrael: "Gëzohemi për vizitën tuaj të parë si kancelar”
Kryeministri i Izraelit Benjamin Netanyahu i shprehu Friedrich Merz-it " nga CDU/CSU urime” për fitoren e tij "të qartë” në zgjedhje. Kreu konservator i qeverisë izraelite vazhdoi të shkruante në X: "Gëzohem të punoj ngushtë me qeverinë tuaj të ardhshme", sidomos "për të përforcuar bashkëpunimin e ngushtë mes dy vendeve tona."
Macron uron Merz dhe shpreh miqësinë e tij me Scholz
Presidenti francez Emmanuel Macron, i cili është vetë nën presion politik brenda vendit, shkroi se foli me fituesin e zgjedhjeve Merz në mbrëmje dhe e uroi atë, siç shkroi në X. Ai u shpreh se këmbu mendime edhe me kancelarin aktual Olaf Scholz (SPD) dhe shprehu miqësinë ndaj tij. "Ne jemi më të vendosur se kurrë për të arritur gjëra të mëdha së bashku për Francën dhe Gjermaninë dhe për të punuar drejt një Evrope të fortë dhe sovrane."
Partia populiste e pjesërisht ekstremiste e djathtë, AfD mori urime edhe nga ekstremisti i njohur francez i krahut të djathtë, Éric Zemmour. "Çfarë suksesi i bukur zgjedhor!” shkroi Zemmour në platformën X. Ai vetë shkroi se gjendet në Berlin "në krah të Alice Weidel”. Zemmour publikoi një video në të cilën i shtrëngoi dorën liderit të AfD-së.
Urime erdhën për Unionin CDU/CSU edhe nga Britania e Madhe. Kryeministri britanik Keir Starmer shkroi në platformën X se gëzohej të punonte me qeverinë e re federale. Bëhet fjalë për "thellimin e marrëdhënieve tona tashmë të ngushta, përmirësimin e sigurisë sonë të përbashkët dhe rritjen ekonomike për të dy vendet", tha politikani laburist. Urime të përzemërta, Friedrich Merz për suksesin zgjedhor dhe mandatin qeveritar!”, shkroi kryeministri socialdemokrat i Norvegjisë Jonas Gahr Støre. "Gjermania është partneri më i rëndësishëm i Norvegjisë në Evropë"./ DW
KOSOVA- Presidentja e Kosovës, Vjosa Osmani, uroi udhëheqësin e CDU-së në Gjermani, Friedrich Merz, dhe atë të CSU-së, Markus Soeder, për fitoren në zgjedhjet federale të 23 shkurtit.
“Vendet tona ndajnë një histori të gjatë të marrëdhënieve të shkëlqyera dhe mezi pres t’i thellojmë lidhjet tona të ngushta në vitet në vazhdim”, shkroi Osmani në platformën X.
Aleanca CDU/CSU i fitoi zgjedhjet me 28.5 për qind të votave. Udhëheqësi i saj, Merz, pritet të nisë tani bisedimet për të zgjedhur partnerin e koalicionit. Ai e ka përjashtuar mundësinë e bashkëpunimit me partinë e ekstremit të djathtë, Alternativa për Gjermaninë, e cila doli e dyta në zgjedhje.
Tre vjet më parë, Merz është takuar me kryeministrin e Kosovës, Albin Kurti, në margjina të Konferencës së Sigurisë në Munih Temë e atij takimi ishin integrimet evropiane dhe Ballkani Perëndimor, sipas një njoftimi të atëhershëm të Kryeministrisë së Kosovës.
Gjermania është ndër mbështetëset kryesore të Kosovës në Bashkimin Evropian. Me mbi 260 ushtarë aktualisht, ajo është pjesë e misionit paqeruajtës të NATO-s në Kosovë, që nga përfundimi i luftës më 1999. Gjermania, po ashtu, është ndër vendet e para që ka njohur pavarësinë e Kosovës në vitin 2008. Në këtë vend jeton edhe pjesa më e madhe e diasporës së Kosovës./ REL
GJERMANIA- Zgjedhjet federale të vitit 2025 në Gjermani kanë sjellë një ndryshim të dukshëm në spektrin politik të vendit, me një zhvendosje drejt së djathtës dhe një rritje të mbështetjes për partitë ekstreme. Formimi i qeverisë së re dhe politikat që do të ndiqen pritet të kenë ndikim të rëndësishëm jo vetëm në Gjermani, por edhe në mbarë Europën.
Aleanca konservatore CDU/CSU, e udhëhequr nga Friedrich Merz, doli fituese me 28.5% të votave, duke siguruar 208 vende në Bundestag. Ky rezultat përfaqëson një rritje prej 4.4 pikë përqindjeje krahasuar me zgjedhjet e mëparshme. Një nga zhvillimet më të spikatura të këtyre zgjedhjeve ishte rritja e ndjeshme e partisë së djathtë ekstreme, Alternativa për Gjermaninë (AfD), e cila u rendit e dyta me 20.8% të votave, duke fituar 152 vende në parlament.
Ky është rezultati më i mirë i kësaj partie që nga themelimi i saj dhe tregon një dyfishim të mbështetjes krahasuar me zgjedhjet e vitit 2021. Partia Socialdemokrate (SPD), e udhëhequr nga kancelari në detyrë Olaf Scholz, pësoi një rënie të konsiderueshme, duke marrë vetëm 16.4% të votave dhe 120 vende në Bundestag. Ky është rezultati më i ulët i SPD-së që nga viti 1887.
Të Gjelbrit arritën të sigurojnë 11.6% të votave, duke fituar 85 vende, ndërsa partia e majtë Die Linke mori 8.8% të votave dhe 64 vende. Ndërkohë, Partia e Lirë Demokratike (FDP) dhe Aleanca Sahra Wagenknecht (BSW) nuk arritën pragun prej 5% të votave të nevojshme për të hyrë në parlament, duke mbetur kështu jashtë tij.
Pas shpalljes së rezultateve, Friedrich Merz deklaroi synimin e tij për të formuar një qeveri koalicioni sa më shpejt të jetë e mundur, me shumë gjasa me SPD-në, duke pasur një shumicë të ngushtë parlamentare. Ai theksoi nevojën për të forcuar Evropën dhe për të arritur pavarësinë nga SHBA-ja në çështjet e sigurisë, duke kritikuar qëndrimin e Presidentit amerikan Donald Trump ndaj Evropës.
Rritja e mbështetjes për AfD ka ngjallur shqetësime midis grupeve të emigrantëve dhe komuniteteve të tjera, të cilët frikësohen nga ndikimi i një partie me qëndrime anti-emigracion dhe retorikë të ashpër. Aslıhan Yeşilkaya-Yurtbay, udhëheqësja e Komunitetit Turk në Gjermani, shprehu shqetësimin se, megjithëse AfD nuk do të jetë pjesë e qeverisë së ardhshme, ajo do të ketë fuqinë për të ndikuar në diskursin publik dhe për të polarizuar më tej shoqërinë gjermane.
Pjesëmarrja në votime arriti në 84%, niveli më i lartë që nga ribashkimi i Gjermanisë në vitin 1990, duke reflektuar interesin e lartë të qytetarëve për këto zgjedhje vendimtare. Në arenën ndërkombëtare, liderët botërorë kanë reaguar ndaj rezultateve të zgjedhjeve. Presidenti amerikan Donald Trump përgëzoi rezultatin, duke e quajtur atë një “ditë të madhe për Gjermaninë” dhe duke vlerësuar qasjen e partisë fituese ndaj çështjeve të energjisë dhe emigracionit.
Ndërkohë, presidenti francez Emmanuel Macron dhe kryeministri britanik Keir Starmer shprehën dëshirën për të bashkëpunuar me qeverinë e re gjermane për të forcuar marrëdhëniet dhe sigurinë në Europë./ Monitor
GJERMANIA- Kandidati për kancelar i unionit CDU/CSU, Friedrich Merz, dëshiron ta formojë qeverinë e re federale gjermane deri në festën e Pashkëve. "Tani jemi më pak se tetë javë para festës së Pashkës dhe mendoj se kjo kohë duhet të jetë maksimalisht e mjaftueshme për të formuar qeverinë në Gjermani," tha ai në Berlin. Gjermania ka që prej muajit nëntor që drejtohet nga një qeveri pa shumicë parlamentare, tha Merz, duke iu referuar shpërbërjes së koalicionit qeveritar pas largimit të partisë FDP. "Ky është një ngërç nga i cili duhet të dalim dhe shpresa ime është që ne ta bëjmë këtë sa më shpejt”.
Scholz: Nuk do të negociojë me unionin
Kancelari Olaf Scholz nuk dëshiron të jetë pjesë e një qeverie federale të udhëhequr nga CDU/CSU. Po ashtu ai tha se nuk do të jetë as pjesë e grupit negociator të bisedimeve për koalicionin.
"Nëse do të ketë ka bisedime, mes SPD dhe Unionit, unë nuk do të jem negociator i SPD-së," tha Scholz. Ai tha se kishte kandiduar për postin e kancelarit federaldhe se nuk dëshiron të marrë ndonjë post si përfaqësues i SPD-së në një qeveri federale të udhëhequr nga CDU”.
Lindner tërhiqet nga politika
Kryetari i partisë liberale FDP, Christian Lindner, tha se tërhiqet nga politika pas rezultatit katastrofik të kësaj partie ne zgjedhje. Lindner shkroi në Platformën X: "Zgjedhjet federale sollën një disfatë përFDP-në, por shpresojmë një fillim të ri për Gjermaninë. Kjo është ajo për të cilën luftova. Tani po tërhiqem nga politika aktive. Me vetëm një ndjenjë: mirënjohje për pothuajse 25 vite intensive, sfiduese plot me debate dhe veprim."
Trump: Rezultati i zgjedhjeve ditë e madhe për Gjermaninë
Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, i përshëndeti rezultatet e zgjedhjeve në Gjermani. "Ngjashëm me Shtetet e Bashkuara, popullit të Gjermanisë i ka ardhur në majë të majë të hundës me agjendën e pakuptimtë, veçanërisht për energjinë dhe emigracionin, që ka mbizotëruar për kaq shumë vite," shkroi Trump në platformën e tij të mediave sociale Truth Social. "Kjo është një ditë e mrekullueshme për Gjermaninë”./ DW
GJERMANI- Gjermania është parë prej kohësh si “kombi i domosdoshëm” i BE-së – fuqia më e madhe, më e pasur dhe më e rëndësishme. Por në vitet e fundit Berlini është konsideruar gjerësisht si i zhdukur në aksion në BE, i penguar nga grindjet e brendshme në një qeveri koalicioni që ka shkaktuar përplasje dhe vonesa në vendime, shkruan "The Guardian".
Olaf Scholz ka një marrëdhënie të mirë me Emmanuel Macron, duke ngadalësuar motorin fabular franko-gjerman që fuqizon BE-në. Marrëdhëniet polake-gjermane kanë qenë gjithashtu të vështira, të tensionuara nga mosmarrëveshjet mbi mbrojtjen ajrore evropiane dhe ankesat historike. Friedrich Merz, në rrugën për t'u bërë kancelari i ardhshëm i Gjermanisë, ka premtuar të rivendosë udhëheqjen gjermane në Evropë.
"Unë mendoj se Merz dhe ekipi i tij e kuptojnë urgjencën e situatës globale dhe se ne kemi nevojë për një qeveri funksionale gjermane së shpejti," tha Jana Puglierin, kreu i zyrës në Berlin në Këshillin Evropian për Marrëdhëniet me Jashtë.
“Situata është aq urgjente sa duhet së pari të biem dakord për disa parime themelore për të qenë në gjendje të flasim me një zë në Bruksel… sigurisht, për BE-në, sa më herët aq më mirë.”
Pjesa tjetër e Evropës po kërkon nga ekonomia më e madhe e kontinentit për të dërguar më shumë ndihmë ushtarake në Ukrainë. Merz, i cili më parë e ka paralajmëruar Scholz-in kundër një politike qetësuese ndaj Rusisë ka premtuar se do t'i dërgojë Kievit raketa me rreze të gjatë Taurus, e mohuar prej kohësh. Ai gjithashtu ka të ngjarë të përballet me kërkesat për të dërguar trupa gjermane në Ukrainë si pjesë e një force parandaluese ose paqeruajtëse, një diskutim që Scholz e përshkroi si plotësisht të parakohshëm.
Puglierin tha se kishte konsensus midis partive kryesore se ata nuk mund ta hedhim Ukrainën nën autobus, por parashikoi negociatat e vështira të koalicionit mbi financimin e ndihmës dhe kjo, natyrisht, mund të paralizojë mbështetjen për Ukrainën. Qeveria e Merz së shpejti do të përballet me thirrjet për të rritur shpenzimet e mbrojtjes së Gjermanisë në të paktën 3% të PBB-së në një samit të NATO-s në qershor.
Kërkesa të tilla do të intensifikojnë presionin për të reformuar frenimin e borxhit të Gjermanisë , i cili kufizon huamarrjen vjetore të qeverisë në 0.35% të PBB-së. Shumë vende të BE-së duan gjithashtu që Berlini të ndryshojë kundërshtimin e tij ndaj huamarrjes pan-evropiane për mbrojtjen - të ashtuquajturat eurobono. Pavarësisht qëndrimit të tij ekonomik konservator fiskal, Merz ka sinjalizuar hapje ndaj të dy opsioneve, por asnjëra nuk është një përfundim i paramenduar.
Janis Emmanouilidis, zëvendës shefi ekzekutiv në Qendrën e Politikave Evropiane, tha se Merz ka qenë jashtëzakonisht i kujdesshëm për të mos thënë asgjë që mund t'i kushtojë atij në partinë e tij, ku shumë nuk duan reformën e frenimit të borxhit apo eurobondet. Sipas tij është e vështirë të gjykosh hapësirën e Merzit për manovrim në frenimin e borxhit.
Udhëheqësi i qendrës së djathtë pritet të heqë idetë radikale nga gjurmët e fushatës, të tilla si kontrollet e përhershme në kufirin gjerman, si pjesë e një plani prej pesë pikash që përfshinte largimin e të gjithë azilkërkuesve. Kontrollet e rrepta do të dëmtonin marrëdhëniet me fqinjët e Gjermanisë. Kryeministri i Polonisë, Donald Tusk, vitin e kaluar dënoi kontrollet e vendosura nga qeveria e Scholz si "të papranueshme".
Emmanouilidis pret që Merz të gëzojë marrëdhënie më të mira me Tusk dhe Macron, megjithëse tha se do të ishte e vështirë që marrëdhëniet "të mos përmirësohen". Stili i drejtimit të Merz-it "tregon se ai do të përpiqet të luajë një rol më të fortë" në kontrast me "mungesën e guximit" të Scholz-it, tha Emmanouilidis, megjithëse "djalli do të jetë në detaje".
Por lideri më testues për Merz-in do të jetë Donald Trump, i cili brenda një muaji ka përmbysur siguritë e politikës së jashtme gjermane të pasluftës – një realitet i akullt për partinë e Bashkimit Kristian Demokrat të Merz-it, një aleate tradicionale e partisë republikane të SHBA-së. Meqenëse nënpresidenti i SHBA, JD Vance, takoi udhëheqësen e ekstremit të djathtë Alice Weidel dhe sulmoi demokracitë evropiane, Merz, tingëllon më pak optimist për arritjen e marrëveshjeve me Trump, tha Puglierin.
"Gjermania është shumë e ndjeshme ndaj sulmeve ndaj BE-së... Unë mendoj se kjo mund të çojë në më shumë hapje për të ndihmuar që BE të funksionojë."
GJERMANIA- Titujt e lajmeve tregojnë se partia e ekstremit të djathtë, AfD, siguroi rezultatin e saj më të mirë ndonjëherë në zgjedhjet parlamentare në Gjermani, duke përfunduar e dyta me rreth 20 për qind të votave, apo duke dyfishuar gati rezultatin e katër vjetëve më parë. Megjithatë, ka një grimcë lehtësimi në shumë kryeqytete të BE-së, të qeverisura nga centristët, si dhe brenda vetë Gjermanisë, sepse rezultatet e zgjedhjeve përputhen me ato që parashikuan sondazhet.
Pavarësisht mbështetjes së zëshme nga njeriu më i pasur në botë, Elon Musk, si dhe nga udhëheqësit populistë të ekstremit të djathtë, AfD-ja doli në vendin e dytë, larg pas partisë së qendrës së djathtë, CDU/CSU. CDU/CSU doli e para me rreth 30 për qind të votave dhe udhëheqësi i partisë, Friedrich Merz, ka thënë se do të preferonte të kishte vetëm një partner koalicioni, duke shmangur kështu strukturën e vështirë trepartiake të Qeverisë së mëparshme gjermane, e cila ka rënë si pasojë e grindjeve të brendshme.
Pra, siç është parashikuar për kohë të gjatë, do t’i takojë Merzit të përpiqet që ta krijojë qeverinë. Dhe, e vetmja gjë që është pak a shumë e sigurt, është se AfD-ja nuk do të jetë pjesë e bisedimeve, sepse të gjitha partitë e mëdha e kanë përjashtuar mundësinë e bashkëpunimit me të. Pyetja është nëse Merz do t’ia dalë. Numrat tregojnë se atij mund t’i duhen së paku dy parti për të siguruar shumicën parlamentare.
Dy opsionet kryesore janë SPD-ja e qendrës së majtë, e udhëhequr nga kancelari aktual, Olaf Scholz - e cila humbi gati 10 për qind të votave në krahasim me katër vjet më parë dhe mori vetëm 16 për qind - dhe Të Gjelbrit, të cilët përfunduan të katërtit me 14 për qind. Gjëja kryesore për t’u vëzhguar është nëse FDP-ja liberale dhe Sahra Wagenknecht dhe partia e saj e ekstremit të majtë, BSW, kalojnë pragun e kërkuar prej 5% dhe hyjnë në parlament.
Nëse të dyja këto parti e arrijnë këtë, Merz ka të ngjarë të detyrohet që të kërkojë më shumë se një partner koalicioni. Tani, një çështje e madhe është se sa kohë do të duhet për të formuar një qeveri të re?! Merz ka thënë se dëshiron që gjithçka të bëhet e qartë deri në gjysmën e dytë të prillit - më së voni. Sa më shpejt që ia del, aq më mirë. Ekonomia gjermane ka kaluar dy vjet radhazi në recesion. Shumë votues presin, gjithashtu, që rregullat e imigracionit të shtrëngohen, sidomos pas disa sulmeve vdekjeprurëse në muajt e fundit, për të cilat janë fajësuar imigrantët.
Por, sfida më e madhe e menjëhershme do të jetë qasja ndaj administratës së re të SHBA-së, si dhe të sigurohet që Evropa e ka fjalën e saj në çdo marrëveshje të mundshme të bërë mes SHBA-së dhe Rusisë për Ukrainën. Merz ka disa tipare të ngjashme me presidentin amerikan, Donald Trump: të dy nuhasin nga biznesi dhe janë lojtarë të etur për shembull. Por, a do të mjaftojë kjo?
Lufta e pritur tregtare transatlantike do të godiste rëndë ekonominë gjermane, të orientuar nga eksporti. Trump ka thënë se, së shpejti, do të vendosë tarifa të larta për makinat gjermane dhe shumica e partive politike gjermane, përfshirë CDU/CSU-në, janë të bindura se duan të vazhdojnë ta mbështesin Ukrainën, si ekonomikisht, ashtu edhe politikisht.
Kancelari i ri gjerman do të përballet me shumë sfida. Dhe, Evropa do të presë nga Gjermania që të marrë drejtimin në shumë çështje. Për shembull, vendet e tjera evropiane do të shohin nga Gjermania nëse është e gatshme të dërgojë trupa për të mbikëqyrur armëpushimin e mundshëm në Ukrainë./ REL
GJERMANIA- Kancelari i ardhshëm i Gjermanisë, Friedrich Merz, do të fillojë përpjekjet për të formuar një qeveri koalicioni të hënën, pasi blloku i tij konservator fitoi zgjedhjet kombëtare, ku partitë e ekstremit të djathtë dhe të ekstremit të majtë morën mbështetjen e votuesve të pakënaqur. Merz, i cili nuk ka përvojë të mëparshme në detyrë, do të marrë përgjegjësinë për ekonominë më të madhe të Evropës që është në gjendje të keqe, shoqërinë e saj të ndarë për shkak të emigrimit dhe sigurinë e saj të kapur mes një SHBA-je konfrontuese dhe një Rusie dhe Kinës bindëse, shkruan Reuters.
69-vjeçari përballet me negociata të gjata të koalicionit pasi Alternativa për Gjermaninë (AfD) e ekstremit të djathtë u ngjit në vendin e dytë historik në një votim të thyer pas rënies së aleancës trepalëshe të padashur të kancelarit Olaf Scholz. Në një tregues të hershëm të qëllimeve të tij politike, Merz synoi gjithashtu SHBA-në pas fitores së tij, duke kritikuar komentet që rrodhën nga Uashingtoni gjatë fushatës, duke i krahasuar ato me ndërhyrjet armiqësore nga Rusia.
“Për mua, prioriteti absolut do të jetë forcimi i Evropës sa më shpejt që të jetë e mundur, në mënyrë që të arrijmë pavarësinë reale nga SHBA-ja hap pas hapi”, tha Merz të dielën.
Blloku i tij konservator CDU/CSU doli në vendin e parë me 28.6%, përpara Alternativës së ekstremit të djathtë për Gjermaninë me 20.8%, rezultati i saj më i mirë ndonjëherë, sipas rezultateve të përkohshme. Partitë kryesore, megjithatë, përjashtojnë bashkëpunimin me AfD, një parti e cila monitorohet nga shërbimet gjermane të sigurisë me dyshime për ekstremizëm, por që është mbështetur nga fondet amerikane, përfshirë miliarderin Elon Musk.
Kjo do të thotë se Merz do të duhet të negociojë me socialdemokratët e qendrës së majtë të Scholz (SPD) për të formuar një koalicion në bisedimet që ka të ngjarë të zgjasin me muaj. Merz, megjithatë, nuk do të duhet të mbështetet te të Gjelbrit për një shumicë të plotë parlamentare, pasi partia e re BSW e themeluar nga Sahra Wagenknecht, një ish-lidere e partisë së Majtë, sapo humbi pragun prej 5% të kërkuar për të hyrë në dhomën e ulët.
GJERMANIA- Kancelari i ardhshëm i Gjermanisë, Friedrich Merz, u pyet të dielën nëse NATO do të mbetet në "formën aktuale" deri në qershor, duke patur parasysh komentet e administratës së presidentit amerikan Donald Trump dhe faktin se Evropa duhet të krijojë shpejt një aftësi të pavarur mbrojtëse.
"Nuk do ta kisha menduar kurrë se do të më duhej të thoja diçka të tillë në një shfaqje televizive, por, pas komenteve të Donald Trump javën e kaluar...është e qartë se kësaj qeverie nuk i intereson shumë fati i Evropës", i tha Merz transmetuesit publik gjerman ARD pasi konservatorët e tij fituan zgjedhjet kombëtare.
Javën e kaluar, administrata Trump tronditi aleatët evropianë duke u thënë se duhet të kujdesen për sigurinë e tyre dhe të mbështeten më pak te Shtetet e Bashkuara, ndërsa njoftoi bisedimet me Rusinë për t'i dhënë fund luftës në Ukrainë pa përfshirë Evropën. Sekretari amerikan i Mbrojtjes Pete Hegseth paralajmëroi evropianët se "realitetet e zymta strategjike" do të pengonin që SHBA të fokusohej kryesisht në sigurinë e Evropës.
Duke iu referuar një samiti të NATO-s të planifikuar për në qershor, Merz tha se ishte kurioz të shihte "nëse do të flasnin ende për NATO-n në formën e saj aktuale atëherë."
"Ose nëse do të na duhet të krijojmë një aftësi të pavarur mbrojtëse evropiane shumë më shpejt", tha Merz.
GJERMANI- Konservatorët e Friedrich Merz-it kanë fituar zgjedhjet e Gjermanisë, shumë përpara partive rivale, por më pak se 30% e votave që prisnin.
"Le të festojmë sonte dhe në mëngjes do të shkojmë në punë," u tha ai mbështetësve brohoritës. Ai tha se ishte i vetëdijshëm për përgjegjësinë që tani i pret.
Fituesi tjetër ishte Alternativa për Gjermaninë (AfD) e ekstremit të djathtë, të cilët po festojnë një rezultat rekord të vendit të dytë prej 20.8%.
Kandidatja e AfD-së për kancelare, Alice Weidel, bëri një xhiro fitoreje me mbështetësit e saj, por edhe partia e saj kishte shpresuar për një rezultat më të madh dhe disponimi në selinë e AfD-së ishte i ndrydhur.
Ndërsa rezultatet dolën gjatë orëve të para të së hënës, u bë e qartë se AfD ishte shumë përpara partive të tjera në lindje, me një 34% të parashikuar sipas një sondazhi për transmetuesin publik ZDF.
“Gjermanët kanë votuar për ndryshim”, tha Alice Weidel. Ajo tha se përpjekja e Friedrich Merz për të krijuar një koalicion do të përfundonte përfundimisht në dështim: "Do të kemi zgjedhje të reja - nuk mendoj se do të duhet të presim edhe katër vjet të tjera."
Por ashtu si harta zgjedhore u bë blu e lehtë në lindje, pjesa tjetër e Gjermanisë u bë e zezë - ngjyra e CDU-së. Pas rënies së koalicionit trepartiak të Olaf Scholz në fund të vitit të kaluar, Merz i kishte kërkuar elektoratit një mandat të fortë për të formuar një koalicion të qartë me një parti tjetër.
Kjo do t'i mundësonte atij të zgjidhte sa më shumë probleme të Gjermanisë në katër vjet, tha ai, nga një ekonomi e ndenjur deri te mbyllja e kufijve të saj për migrantët e parregullt.
Votuesit gjermanë kishin ide të tjera. Ata dolën në numër të madh, me një pjesëmarrje prej 83% të paparë që përpara ribashkimit në 1990, por Kristian Demokratët e Merz-it kishin kërkuar më shumë se 28.6% të votave që ata dhe partia e tyre motër bavareze kishin marrë.
Merz ka përjashtuar mundësinë e punës me AfD. Ekziston një tabu ose "firewall" që pengon partitë kryesore në Gjermani të veprojnë me të djathtën ekstreme. Por partneri i tij më i mundshëm, socialdemokratët, kanë pësuar rezultatin e tyre më të keq ndonjëherë me 16.4%.
Udhëheqësi i tyre, kancelari në largim Olaf Scholz, tha se rezultatet e zgjedhjeve ishin një humbje e hidhur për partinë dhe ai nuk do të merrte pjesë në negociatat për një koalicion. Për shkak të performancës relativisht të dobët të CDU-së, fillimisht kishte disa dyshime se dy parti do të mjaftonin për një koalicion.
Gjermania sapo ka kaluar katër vjet të një koalicioni tre-partiak dhe i vetmi partner tjetër realist ishin të Gjelbërit, lideri i të cilëve, Robert Habeck, Merz e kishte tallur si një "përfaqësues për pompat e nxehtësisë" në prag të votimit.
Lexoni më shumë për zgjedhjet gjermane:
Merz, 69 vjeç, nuk ka mbajtur kurrë një detyrë ministrore, por ai ka premtuar nëse do të bëhet kancelari i ardhshëm gjerman që do të tregojë lidership në Evropë dhe do të rrisë mbështetjen për Ukrainën.
Shumica e gjermanëve janë tronditur nga mbështetja e hapur që miliarderi Elon Musk dhe nënpresidenti amerikan JD Vance i dhanë Alternativës për Gjermaninë në zgjedhje. Vance u akuzua për ndërhyrje në votim gjatë një vizite në Mynih, ndërsa Elon Musk bëri komente të përsëritura në platformën e tij X.
Kjo nuk i bëri aspak dëm Alice Weidel dhe partisë së saj, pasi AfD gëzoi një rritje prej 10 pikësh në mbështetje në krahasim me katër vjet më parë. Por ajo gjithashtu përfitoi nga një fushatë e suksesshme TikTok, që tërhoqi një numër të madh votuesish të rinj. Megjithatë, Presidenti Donald Trump përshëndeti fitoren e Merz. Ai tha se ishte provë se gjermanët, si amerikanët, ishin të lodhur nga "axhenda pa sens të përbashkët, veçanërisht për energjinë dhe imigracionin".
Nëse ishte një uverturë, Merz nuk e mori si një të tillë. Ai tha në një tryezë të rrumbullakët televizive të dielën mbrëma se ishte bërë e qartë javën e kaluar se administrata Trump ishte "kryesisht indiferente ndaj fatit të Evropës".
Trump e ka përshkruar në mënyrë të çuditshme Volodymyr Zelensky-n e Ukrainës si një "diktator" dhe ai duket se ka akuzuar Kievin për fillimin e luftës, të cilën Rusia ia lëshoi fqinjit të saj saktësisht tre vjet më parë.
Merz tha se "përparësia e tij absolute" do të ishte "të forcojë Evropën sa më shpejt që të jetë e mundur në mënyrë që të mund të arrijmë pavarësinë reale nga SHBA-ja hap pas hapi".
Fitorja e Merz u mirëprit shpejt në pjesën më të madhe të Evropës. Emmanuel Macron i Francës foli për bashkimin në një kohë pasigurie për të "përballuar sfidat kryesore të botës dhe kontinentit tonë", ndërsa kryeministri i Mbretërisë së Bashkuar Sir Keir Starmer u përpoq të "rrisë sigurinë tonë të përbashkët dhe të sigurojë rritje për të dy vendet tona".
Kristian Demokratët e Friedrich Merz-it vazhdojnë të mbështeten te votuesit më të vjetër për suksesin e tyre, ndërsa votuesit e moshës 18-24 vjeç duket se janë shumë më të interesuar si për AfD-në ashtu edhe për një parti tjetër, të Majtën, e cila u rrit në sondazhet javët e fundit. Jo shumë kohë më parë, e majta po dilte nga parlamenti me numrat e sondazheve shumë nën pragun e 5%.
Por një seri videosh të TikTok që tregonin bashkë-drejtuesen Heidi Reichinnek duke mbajtur fjalime të zjarrta në parlament u bënë virale dhe ato përfunduan afër 9%, dhe një e katërta e votave të të rinjve, sipas një sondazhi të ARD./BBC