Tensionet në veri/Mitrovica i bashkohet Asocacionit të Komunave të Kosovës! Rutte dhe Bettel vizitë zyrtare në Prishtinë e Beograd

Albin Kurti

KOSOVË- 'The Economist' i ka kushtuar një artikull situatës në veri të Kosovës dhe siç shkruhet në tekst "kësaj radhe fajin e kanë shqiptarët etnikë të Kosovës".

Në shkrim jepet një analizë e situatës se një skenar i mundshëm mund të fshihet pas krizës në veri të Kosovës dhe që implikon kryeministrin e Kosovës Albin Kurti. Ndërkohë në artikull thuhet se pushtimi rus i Ukrainës ka ndryshuar peisazhin politik, ku presidenti i Serbisë Aleksandër Vuçiç edhe pse nuk pranon t'i bashkohet sanksioneve kundër Rusisë, po i lejon kompanitë serbe të dërgojnë armë në Ukrainë. Kjo lëvizje e Vuçiç ka bërë të marrë lavdërime dhe Kurti është ai që po e merr fajin.

Artikulli i plotë:

“Një përshkallëzim dominues karshi përshkallëzimeve të mëparshëm", kështu është shprehur Gabriel Escobar për situatën në veri të Kosovës. Escobar është një diplomat amerikan i ngarkuar për të ndihmuar BE-në për të qetësuar marrëdhëniet midis Serbisë dhe Kosovës, një republikë me nën 2 milionë banorë të cilën shumica e botës perëndimore e njeh si një vend të pavarur, por që Serbia ende e konsideron tokën e saj.

Më 14 qershor tre policë të Kosovës u arrestuan nga policia serbe, ndonëse të dyja palët kundërshtojnë se në cilën anë të kufirit ishin ata. Më 26 qershor ata u liruan. Por kjo e fundit nga shumë kriza Kosovë-Serbi vazhdon.

Policia e Kosovës ka arrestuar serbët vendas të cilët, thonë ata, kanë sulmuar paqeruajtësit e NATO-s (KFOR) dhe gazetarët. Policia gjithashtu pretendon se ka gjetur një depo të madhe armësh në pjesën veriore të Kosovës, ku shumica e njerëzve janë serbë etnikë. Shqiptarët etnikë janë një shumicë e madhe gjetiu. Diplomatët amerikanë dhe të BE-së po luftojnë krizën, nga frika se një incident tjetër i dhunshëm mund të shpërthejë në një konflikt më të madh.

Nëntorin e shkuar serbët e Kosovës dhanë dorëheqje nga institucionet e vendit, përfshirë policinë. Zgjedhjet në veriun e populluar nga serbët për të zëvendësuar kryetarët e komunave që kishin dhënë dorëheqjen u bojkotuan nga serbët, kështu që shqiptarët etnikë u zgjodhën në vend të tyre, shpesh vetëm nga një pjesë e vogël e votuesve. Kur kryebashkiakët e rinj u përpoqën të hynin në zyrat e tyre në maj, serbët vendas protestuan dhe një turmë sulmoi paqeruajtësit e NATO-s duke u përpjekur të mbante demonstruesit prapa. Qeveria serbe në Beograd deri më tani kishte mbajtur nën kontroll grupet paraushtarake-kriminale serbe në veri të Kosovës, por kohët e fundit është dukur më pak aktive për ta bërë këtë.

Escobar dhe Miroslav Lajçak, negociatori i BE-së, kishin arritur një përparim në pranverë duke siguruar një marrëveshje për zbatimin e një plani ku Serbia do ta trajtonte Kosovën si një shtet në gjithçka, përveç emrit. Në këmbim, pakicës së vogël serbe të Kosovës do t'i jepej një formë autonomie, e cila u ishte premtuar në një marrëveshje të mëparshme, në 2013.

Por Serbia e theu marrëveshjen e re duke u përpjekur të bllokojë anëtarësimin e Kosovës në Këshillin e Evropës. Amerika dhe BE-ja më pas i kërkuan Albin Kurtit, kryeministrit të Kosovës, që të mos i instalonte fizikisht kryetarët e komunave veriore shqiptare etnike në bashkitë e tyre. E bëri gjithsesi. I mbështetur nga policë shqiptarë etnikë, ai po ndryshon status quo-në e 20 viteve të fundit, duke alarmuar serbët e Kosovës. Një ish i burgosur politik në Serbi, Kurti ka zbuluar se të luash topin e fortë jep dividentë.

Pushtimi rus i Ukrainës po ndryshon peizazhin politik. Presidenti i Serbisë, Aleksandar Vuçiç, edhe pse nuk pranon t'i bashkohet sanksioneve kundër Rusisë, po i lejon kompanitë serbe të dërgojnë armë në Ukrainë. Ambasadori i Amerikës në Serbi e lavdëron atë si një "partner më të mirë dhe më të mirë". Pra, është Kurti ai që po e merr fajin.

Një diplomat thotë se dyshon se Kurti ka gjasa të mbajë premtimin e tij për autonomi për serbët e Kosovës dhe sugjeron se kriza në veri mund ta ndihmojë atë të maskojë faktin se ai ka dështuar të përmbushë shumë nga premtimet e tij diku tjetër. Problemet në Kosovë mund të jenë gjithashtu një shpërqendrim i mirëpritur për Vuçiç, pasi ai përballet me demonstrata në shtëpi.

Për 30 vjet Amerika ka qenë mirëbërësi më i madh i shqiptarëve të Kosovës. Në vitin 1999, një ndërhyrje e NATO-s e udhëhequr nga Amerika i dha fund sundimit serb në Kosovë. Tani jo vetëm amerikanët kanë dalë kundër Kurti, por edhe Edi Rama, kryeministri i Shqipërisë fqinje. Kurti është i pashqetësuar. Amerika dhe BE-ja kanë filluar të vendosin sanksione ndaj Kosovës, por jo ndaj Serbisë. Nuk ka fund të kësaj krize në horizont. Dhe kërcënimi i dhunës në një shkallë më të gjerë është real.

Millosh Vuçeviç

SERBI- Ministri serb i Mbrojtjes, Millosh Vuçeviç gjatë takimit me Zëvendës Ndihmës Sekretarin Amerikan të Mbrojtjes, Tres Stefen Guenova ka kërkuar nga SHBA që të përdorin ndikimin e tyre në Prishtinë për të parandaluar përshkallëzimin e mëtejshëm të konfliktit në veri të Kosovës, shkruan euronews.rs.

Vuçeviç tha se Prishtina me politikën e saj të rrezikshme të dhunës po i anulon të gjitha të arriturat e deritanishme të dialogut, por theksoi se Beogradi është i hapur për vazhdimin e dialogut sepse përpiqet të sigurojë jetën normale të komunitetit serb në Kosovë me mjete paqësore, thuhet në deklaratën e Ministrisë së Mbrojtjes.

Ai u shpreh se për Serbinë, KFOR-i është i vetmi formacion legjitim i armatosur në Kosovë, në përputhje me Rezolutën 1244 të Këshillit të Sigurimit të Kombeve të Bashkuara, duke shtuar se siguria e pjesëtarëve të KFOR-it është e padiskutueshme dhe prioritet për Serbinë.

foto ilustruese

KOSOVË- Komuna e Mitrovicës së Veriut ka marrë vendim që t’i bashkohet Asociacionit të Komunave të Kosovës. Vendimi është marrë në një seancë të mbajtur të premten, shkruan KosovaPress.

“Sot, në Kuvendin Komunal, në Veriun e Mitrovicës, u votua pro bashkimit të Komunës Veriore të Mitrovicës në Asociacionin e Komunave të Kosovës. Kjo votë tregon përkushtimin dhe mbështetjen për bashkëpunimin e fortë dhe përforcimin e qeverisjes lokale. Bashkëpunimi dhe bashkërendimi i komunave janë thelbësore për të adresuar sfidat dhe për të ndërtuar një shoqëri më të bashkuar dhe më të qëndrueshme për të gjithë”- tha Aida Doli.

Drejtori ekzekutiv i Asociacionit të Komunave të Kosovës, Sazan Ibrahim tha vendimi i Kuvendit Komunal do të dërgohet në Ministrinë e Administrimit të Pushtetit Lokal, për vlerësim të ligjshmërisë dhe pastaj pritet të dërgohet tek Asociacioni i Komunave të Kosovës për shqyrtim.

Foto ilustruese

BRUKSEL-  Në Këshillin e Bashkimit Evropian sot janë miratuar konkluzionet sa i përket zhvillimeve në Ballkanin Perëndimor, konkretisht dialogut në mes të Kosovës dhe Serbisë.  Në këtë konkluzion thuhet se Këshilli i Bashkimit Evropian dënon incidentet e dhunshme të ndodhura së fundi në veri të Kosovës dhe ka bërë thirrje për de-eskalim të menjëhershëm të situatës, bazuar në elementete kyçe që janë përcaktuar nga Bashkimi Evropian më 3 qershor 2023.

Gjithashtu në këtë konkluzë thuhet se palët duhet të krijojnë kushte për të mbajtur zgjedhjet të reja në katër komunat në veri të Kosovës. Shtetet anëtare të BE-së thonë se dështimi për të de-eskaluar tensionet do të ketë pasoja negative. 

Foto

Gjithashtu thonë se është esenciale që të vazhdojnë dialogu i drejtuar nga Josep Borell dhe implementimi i shpejtë i marrëveshjes për normalizim dhe Aneksi i Implementimit, këtu përfshihet edhe kërkesa e tyre për themelimin e Asociacionit të Komunave me Shumicë Serbe. 

Donika Gërvalla

KOSOVË-  Zëvendëskryeministrja e Kosovës, Donika Gërvalla i ka quajtur të panevojshme masat e paralajmëruara nga Bashkimi Evropian ndaj Kosovës. Pas ceremonisë së hapjes së fushatës 'Festo me zemër e jo me armë', Gervalla u shpreh se mesazhet e tilla janë të rrezikshme dhe mund t’i krijojnë përshtypjen presidentit serb, Aleksandër Vuçiç se mund të vazhdojë destabilizimin jo vetëm në Kosovë, por edhe në rajon.

“Masat që janë ndërmarrë në kuadër të përpjekjeve të Bashkimit Evropian për deeskalim të gjendjes në veri të Kosovës, janë masa të cilat BE i sheh si të arsyeshme. Ne mendojmë se masat e tilla janë të panevojshme për shkak se është e rëndësishme që në një situatë të tillë në të cilën ndodhemi mesazhi t’i dërgohet qartë dhe pa asnjë mundësi për keqkuptim atyre që i kanë krijuar trazirat në pjesën veriore të Kosovës. Personalisht mendoj se mesazhet e tilla janë të rrezikshme sepse mund të krijojnë përshtypjen tek presidenti serb, Vuçiç se mund të vazhdojë me të njëjtën mënyrë të destabilizojë jo vetëm Kosovën, por dhe të gjithë fqinjët që ka rreth e rrotull”, theksoi ajo.

Bashkimi Europian gjatë kësaj jave ka paralajmëruar se do të njoftojë për masat ndëshkuese të përgatitura ndaj Kosovës për shkak të mosndërmarrjes së hapave që janë kërkuar për të ulur tensionet në veri të shtetit. Kështu ka thënë drejtori i përgjithshëm për zgjerim i Komisionit Europian, Jan Koopman. 

Foto ilustruese

KOSOVË-  Përfaqësuesi i Lartë i Bashkimit Evropian, Josep Borell, ka bërë të ditur se sot në ditën e dytë të takimi të Këshillit të Bashkimit Evropian do të diskutohet për situatën dhe zhvillimet në veri të Kosovës. Borell ndër të tjera thekson se gjatë ditës do të informojë liderët e shteteve të BE-së për ngjarjet e fundit lidhur me veriun.

“Sot, një diskutim i rëndësishëm për Kinën dhe sigurinë ekonomike. Do të informoj liderët për zhvillimet e fundit në veri të Kosovës”, ka thënë Borell. 

Bashkimi Europian gjatë kësaj jave ka paralajmëruar se do të njoftojë për masat ndëshkuese të përgatitura ndaj Kosovës për shkak të mosndërmarrjes së hapave që janë kërkuar për të ulur tensionet në veri të shtetit. Kështu ka thënë drejtori i përgjithshëm për zgjerim i Komisionit Europian, Jan Koopman. 

Kryetari i Listës Serbe, Goran Rakiç

Vendimin e Qeverisë së Kosovës për të shpallur organizata terroriste “Mbrojtjen Civile” dhe “Brigadën e Veriut”, Lista Serbe e ka vlerësuar si “pjesë të planit të regjimit të kryeministrit [të Kosovës] Albin Kurti për të vazhduar me terrorin politik në veri të Kosovës dhe arrestimin e serbëve.

“Planet që dalin nga ky vendim tregojnë se në vend të shtensionimit në bazë të thirrjeve të gjithë bashkësisë ndërkombëtare dhe mbarë popullit serb, Kurti po planifikon përshkallëzim të mëtejmë, represion dhe konsolidim të pushtetit parapolicor dhe pushtues në veri të Kosovës”, u tha në njoftimin e Listës Serbe, partisë më të madhe të serbëve në Kosovë.

Më 29 qershor, Qeveria e Kosovës shpalli “Mbrojtjen Civile” dhe “Brigadën e Veriut” organizata terroriste, duke argumentuar se këto organizata qëndrojnë pas trazirave në veri të Kosovës dhe se ato paraqesin “kërcënim serioz dhe të drejtpërdrejtë për rendin kushtetues dhe sigurinë në Kosovë”. Lista Serbe edhe një herë u bëri thirrje misioneve të NATO-s dhe Bashkimit Evropian në Kosovë, KFOR-it dhe EULEX-it që të vendosin menjëherë forcat e tyre në veri të Kosovës në mënyrë që të “parandalojnë Kurtin që të realizojë planin e tij djallëzor dhe të rrezikojë paqen”. Autoritetet në Kosovë kanë sqaruar se vendimi për shpalljen e këtyre dy organizatave si terroriste nuk do të prekë askënd që mund të ketë kryer vepra penale para këtij vendimi.

Sipas ligjit në Kosovë, kur organizatat shpallen terroriste, aktiviteti i tyre ndalohet menjëherë. Çdo aktivitet i mëtejmë i tyre do të bartte pasoja të rënda ligjore.

“Mbrojtja Civile” dhe “Brigada e Veriut” – organizata që veprojnë në veri të vendit, të banuar me shumicë serbe – numërojnë qindra pjesëtarë të tyre nga radhët e komunitetit serb.

Në mbledhjen e Qeverisë, kundër këtij vendimi ka votuar ministri për Komunitete dhe Kthim, Nenad Rashiç. Ai ka argumentuar se ky vendim i ekzekutivit është i nxituar. Ndërkaq, Shtetet e Bashkuara kanë thënë se Kosova nuk është koordinuar me ta për këtë vendim, e as me partnerët e tjerë ndërkombëtarë.

“Ky vendim do të duhej të koordinohej me partnerët më të ngushtë ndërkombëtarë të Kosovës, përfshirë ata të cilët kanë përgjegjësinë primare për të siguruar stabilitetin e Kosovës”, tha një zëdhënës i Departamentit të Shtetit për Radion Evropa e Lirë.

Që nga përfundimi i luftës më 1999, në Kosovë operojnë struktura ilegale, të mbështetura dhe financuara nga shteti i Serbisë. Njëra ndër to është edhe “Mbrojtja Civile”, e cila ka dalë publikisht më 2011. “Mbrojtja Civile” në Serbi funksionon në kuadër të Ministrisë së Punëve të Brendshme dhe roli i saj është të reagojë në situata emergjente të rrezikut, siç janë përmbytjet, tërmetet e të ngjashme.

Shuarja e saj është paraparë në marrëveshjen e arritur mes Kosovës dhe Serbisë më 2015, në kuadër të dialogut për normalizimin e marrëdhënieve. Ndërkaq, në gusht të vitit 2022, në pjesën veriore të Kosovës u shfaqën grafite me një log dhe mbishkrimin “Brigada e Veriut” në serbisht.

Përveç grafiteve me logo të saj në disa rrugë dhe objekte të ndryshme në pjesën veriore të Kosovës, nuk dihet se kush qëndron pas saj, nëse ka anëtarë aktivë dhe cili është roli i tyre. Shpallja e “Mbrojtjes Civile” dhe “Brigadës së Veriut” si organizata terroriste vjen në kohën kur tensionet në veri të Kosovës janë rritur. Serbët lokalë po kundërshtojnë kryetarët e rinj shqiptarë të Zveçanit, Zubin Potokut dhe Leposaviqit që u zgjodhën më 23 prill. Këto votime u bojkotuan nga popullata serbe.

Që nga 26 maji, serbët kanë protestuar në veri dhe që atëherë në këtë zonë janë regjistruar disa sulme me shok-bomba dhe granata dore, që kanë shkaktuar dëme materiale, por pa pasoja në njerëz.

Bashkësia ndërkombëtare ka kërkuar nga Kosova dhe Serbia që të shtensionojnë menjëherë situatën dhe Prishtina të organizojë zgjedhje të reja në katër komunat në veri./REL

Albin Kurti

KOSOVË- Kryeministri Albin Kurti shprehet se Kosova nuk është duke forcuar ushtrinë e saj për t’i sulmuar të tjerët, por për ta mbrojtur veten. Në ceremoninë e diplomimit të gjeneratës së klasës 2023 të Kadetëve të Qendrës për Studime Universitare të Forcës së Sigurisë së Kosovës, ai tha se FSK është e hapur për të gjithë të rinjtë, deri në moshën 25 vjeç. 

“Ne nuk e forcojmë ushtrinë për të sulmuar të tjerët, por për të qenë mjaftueshëm të fortë për të mbrojtur vetveten. Për një Kosovë më të sigurt, më të drejtë dhe të barabartë për të gjithë”, është shprehur Kurti. 

Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti në fjalimin e tij ka uruar kadetët e diplomuar, duke shprehur bindjen e tij, se dija gjatë shkollimit do të vendoset në shërbim të vendit. 

Mark Rutte dhe Xavier Bettel

KOSOVË- Kryeministri i Holandës, Mark Rutte dhe ai i Luksemburgut, Xavier Bettel javën e ardhshme do të zhvillojnë takime maratonë në Kosovë dhe Serbi. 

Sipas raportimit të gazetës holandeze “Haarlems Dagblad”, gjatë kësaj vizitë do të diskutohet për tensionet mes Kosovës dhe Serbisë dhe rëndësinë e de-përshkallëzimit dhe përkushtimit ndaj dialogut të udhëhequr nga BE-ja për normalizimin e marrëdhënieve. 

Bashkimi Europian gjatë kësaj jave ka paralajmëruar se do të njoftojë për masat ndëshkuese të përgatitura ndaj Kosovës për shkak të mosndërmarrjes së hapave që janë kërkuar për të ulur tensionet në veri të shtetit. Kështu ka thënë drejtori i përgjithshëm për zgjerim i Komisionit Europian, Jan Koopman. Ai, së bashku me të dërguarin e bllokut evropian për dialogun Kosovë-Serbi, Mirosllav Lajçak, kanë marrë pjesë në debatin në Komisionin për politikë të jashtme të Parlamentit Europian. 

Vendimi i qeverisë së Kosovës për të shpallur dy entitete serbe në veri, si organizata terroriste nuk është bërë në bashkërendim me Shtetet e Bashkuara dhe partnerët e tjerë ndërkombëtarë, i tha të enjten Zërit të Amerikës një zëdhënës i Departamentit amerikan të Shtetit.

Një vendim i tillë duhej të ishte koordinuar me partnerët më të afërt ndërkombëtarë të Kosovës, përfshirë ata që kanë përgjegjësinë kryesore për sigurimin e stabilitetit të Kosovës. Departamenti i Shtetit i bën thirrje Kosovës që të përmbahet nga hapat e njëanshëm ndërsa “punojmë me të gjitha palët për zgjidhjen e krizës aktuale”.

Shtetet e Bashkuara e konsiderojnë të papranushem dhe e dënojnë dhunën kundër trupave të KFOR-it, si dhe kërkojnë nxjerrjen para përgjegjësisë, në bazë të një procesi të drejtë ligjor dhe transparent të autorëve të dhunës, thuhet në deklaratën e zëdhënësit të Departamentit të Shtetit.

Të enjten qeveria e Kosovës shpalli organizata terroriste “Mbrojtjen Civile” dhe “Brigadën e Veriut”, dy grupe që, sipas institucioneve të sigurisë, zhvillojnë veprimtari kërcënuese për rendin kushtetues të Kosovës, në pjesën veriore të vendit, me banorë kryesisht të pakicës serbe.

Shuarja e strukturave të tilla dhe integrimi i tyre në institucionet e Kosovës ishte paraparë me një marrëveshje të vitit 2015 ndërmjet Prishtinës e Beogradit në kuadër të bisedimeve të ndërmjetësuara nga Bashkimi Evropian, por autoritetet në Kosovë thonë se ato kanë vazhduar të funksionojnë pavarësisht marrëveshjes.

Vendimi u mor në një kohë tensionesh të larta ndërmjet Kosovës dhe Serbisë, të cilat filluan në fund të muajit maj kur autoritetet nisën zbatimin e rezultatit të zgjedhjeve të 23 prillit, të bojkotuara nga partitë politike serbe./VOA