LIVE UPDATES
Politike

Bienalja e Venecias, Shqipëria prezantohet me kullat e Ramës

Në Bienalen e 19-të të Arkitekturës në Venecia, Shqipëria paraqitet jo me risi apo debat mbi të ardhmen urbane, por me estetizmin e pushtetit personal, ku arkitektura kthehet në mjet imponimi dhe marketingu. Në vend të një vizioni të qëndrueshëm, pavijoni glorifikon një model ndërtimi të centralizuar dhe të padiskutuar, që shet për art shijet dhe skicat personale të Kryeministrit.

10 Maj 2025, 11:01 Nga Egla Xhemalaj
Bienalja e Venecias, Shqipëria prezantohet me kullat e Ramës
foto ilustruese

TIRANË- Në Bienalen e 19-të Ndërkombëtare të Arkitekturës në Venecia, Shqipëria paraqitet me një pavijon që flet për “ndërtimin e kulturës arkitektonike”, ndërsa realisht ekspozon shndërrimin e arkitekturës në një instrument pushteti dhe tregtie. Në vend të një risie dhe ekspozimi mbi arkitekturën e së ardhmes, pavijoni shqiptar glorifikon një model arkitektonik të sundimtarit, ku arti imponohet, jo frymëzohet, dhe që shitet si efekt për turizmin dhe jo si temë e vërtetë e Bienales.

Në thelb të këtij modeli qëndron dëshira e Kryeministrit për të vizatuar jo metaforikisht, por realisht objekte që më pas ua ofron arkitektëve të huaj si bazë për t’i materializuar. Këto skica personale, të mbështetura jo në konkurrencë të hapur, por në urdhër politik, shpallen si vizion modern dhe ekspozohen si vepra arti në Bienale. Kështu, Shqipëria përfaqësohet jo me një novatorizëm të arkitekturës, por me estetizmin e një pushteti që shet për art shijet e një njeriu të vetëm. Arkitektët e huaj të cilët marrin pjesë edhe në pavijonin tonë, angazhohen për të zbatuar këto ide dhe e gjejnë Shqipërinë një terren të përshtatshëm për të eksperimentuar me projekte që në vendet e tyre do të refuzoheshin për shkak të shkeljeve të rregullores urbane.

Kulla që duken si karikatura estetike, objekte pa kontekst dhe pa përmasë humane, mbrohen në Këshillin Kombëtar të Rregullimit të Territorit, me justifikimin se po krijojnë një “siluetë urbane”  një term që në fakt maskon mungesën e çdo kriteri real të rregullores arkitektonike të qyteteve dhe shpërfilljen e komunitetit. Në këtë kuptim, pavijoni shqiptar nuk është një ftesë për debat, por një përpjekje për të legjitimuar një rend të ri estetik, ku arkitektura nuk del nga konkursi, komuniteti apo nevoja funksionale, por nga dëshira personale dhe egoja politike. Kultura e ndërtimit është zëvendësuar nga kultura e imponimit.

Në vend që Bienalja të shërbejë si hapësirë për novatorizëm dhe risi arkitektonike, ajo është shfrytëzuar si vitrinë për të eksportuar një produkt të brendshëm të deformuar: një arkitekturë që i bindet pushtetit dhe jo artit, që shërben më shumë për fotografinë e radhës sesa për jetën qytetare. Kështu, ndërsa pjesa tjetër e botës diskuton qëndrueshmëri, trashëgimi, kontekst dhe zhvillim në epokën e inteligjencës artificiale, Shqipëria në Venecia ekspozon një spektakël lejesh ndërtimi.

bienalja e venecias

Sondazh

Poll
MË SHUMË

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Shiko video te tjera