LIVE UPDATES
Bota

Pronësia e Kishave Ortodokse, media franceze shkruan për ‘betejën’ Kosovë-Serbi

6 Dhjetor 2021, 06:48 Nga DOSJA

KOSOVË – Media e njohur publike franceze, RFI, i ka kushtuar një shkrim gjendjes së Kishave Ortodokse në Kosovë dhe betejës mes autoriteteve të shtetit të Kosovës me Serbinë lidhur me pronësinë e këtyre objekteve religjioze.

Ky është shkrimi i plotë i përkthyer pa ndërhyrje:

Në zemër të Prishtinës, qëndron një kishë e madhe ortodokse e papërfunduar, e projektuar nga ish regjimi ultra-nacionalist serb i Sllobodan Millosheviqit. Dera e saj është e mbyllur me dry dhe brenda shërben si strehë për qentë endacakë.

Tempulli i diskutueshëm, i vendosur në një kampus universitar pranë bibliotekës kombëtare, konsiderohet nga autoritetet kosovare si dëshmi fizike e “qëllimeve gjenocidale” të ish-liderit të ndjerë të Beogradit “i cili donte të zhdukte komunitetin shqiptar të Kosovës, kulturën e tij dhe historinë e tij”.

Më shumë se dy dekada pas luftës vdekjeprurëse midis forcave pro-pavarësisë shqiptare dhe forcave serbe (1998-99), Kosova pretendon sovranitetin mbi të gjithë territorin e saj, duke përfshirë përgjegjësinë për kishat dhe manastiret e Kishës Ortodokse Serbe (KOS).

Pyetja është shpërthyese: Serbia nuk e njohu kurrë pavarësinë e Kosovës në vitin 2008 dhe e konsideron atë si djepin historik të Ortodoksisë Serbe, shtëpia e disa prej manastirit të saj më të rëndësishëm.

Ndërtimi i kishës së Prishtinës filloi gjatë regjimit të Millosheviqit në vitin 1992, në një kohë kur mësuesit dhe studentët shqiptarë u përjashtuan nga sistemi arsimor pas revokimit të statusit të autonomisë së Kosovës.

“Kjo kishë duhet të shkatërrohet sepse është ndërtuar posaçërisht për të inkurajuar shqiptarët të largohen nga Kosova,” thotë Jahir Islami, një pensioner 77-vjeçar. Për momentin po zhvillohet një betejë e ashpër ligjore mes kishës dhe universitetit, i cili kërkon të rimarrë tokën. Në qershor, kleriku ortodoks serb nga Kosova kremtoi liturgjinë e parë në vend para një grumbulli të njerëzve, duke zemëruar Prishtinën. Të nesërmen në derën e kishës u shfaqën mbishkrime. “Jezusi i urren serbët,” tha ai.

Grafitet u fshinë shpejt nga autoritetet, të cilët kishin denoncuar një “provokim” të Serbisë. Në vend të kësaj, Kisha akuzoi Kosovën se donte të “fshehte shkallën e urrejtjes dhe diskriminimit” kundër saj.

“Gjithçka mund të ndodhë, ata tashmë kanë rrafshuar kishat, u kanë vënë vaj për t’i vënë zjarrin,” tha për AFP Tomislav Markoviç, një 80-vjeçar serb në pension.

Përkundrazi, Prishtina siguron se nuk ka më tensione dhe se situata nuk është e krahasueshme me kohën kur një thashethem mund të shkaktonte trazira.

“Oazi i paqes”

Për këtë arsye, kryeministri i ri kosovar, Albin Kurti, ka kërkuar nga UNESCO që të heqë katër manastire ortodokse nga lista e trashëgimisë së saj në rrezik, të cilat janë listuar për shkak të “paqëndrueshmërisë politike”.

Por Kosova gjithashtu kërkoi nga UNESCO që të vërtetojë se “shteti përgjegjës për katër monumentet është Kosova dhe jo Serbia, sepse në fakt ato janë në territorin e Republikës së Kosovës”, tha për AFP ministri i Kulturës Hajrulla Çeku.

Sipas ministrit, incidenti i fundit i rëndë kundër një kishe ortodokse ka ndodhur në vitin 2007. Në vitin 2020, nga 57 incidente, shumica dërrmuese e grabitjeve pa motiv etnik apo fetar, tetë ndodhën në vendet ortodokse dhe 45 në vendet myslimane, sipas policisë në Kosovë.

Në fakt, KFOR-i, forca e NATO-s përgjegjëse për sigurinë territoriale, vazhdon të mbrojë vetëm manastirin e Deçanit të shekullit të 14-të. Më parë, ai mbronte të gjitha vendet e rëndësishme.

“Është një tregues shumë i rëndësishëm se situata është shumë më e mirë se në të kaluarën”, tha gjenerali italian Franco Federici, ish-komandant i kësaj force sigurie. Por Serbia i refuzon këto argumente. Prishtina “dëshiron ta paraqesë Kosovën si një oaz paqeje”, tha Petar Petkovic, kreu i zyrës së Serbisë për Kosovën.

“Kur Kurti thotë se dëshiron të mbrojë kishat serbe, dua t’ju kujtoj se që nga viti 1999 janë djegur dhe shkatërruar më shumë se 135 kisha dhe manastire”, ka shtuar ai.

Udhëheqësit e bashkësisë islame u përgjigjën duke thënë se 225 nga 600 xhamitë u vandalizuan gjatë konfliktit. Ministri Çeku thotë se ka ftuar për dialog klerikët ortodoksë vendas, por deri më tani nuk ka marrë përgjigje.

“Qasja e qeverisë serbe nuk ka ndryshuar shumë” në tre dekada, denoncoi ministri. “Milosheviqi e përdori kishën për të përforcuar fizikisht linjat ndarëse midis komuniteteve.” Beogradi tani e përdor atë “për të kërkuar disa të drejta pronësie në territorin e atij që tani është një vend sovran dhe i pavarur,” shtoi ai.

Kisha Ortodokse Serbe nuk i është përgjigjur pyetjeve të AFP. Ndërkohë, në Prishtinë shumë e kundërshtojnë shkatërrimin e kishës dhe preferojnë që ajo të bëhet vend kujtimi. (Gazeta Ekspres)

Cila mendoni se është alternativa më e mirë:

View Results

rajoni rajoni kisha ortodokse serbe kosove serbi kisha ortodokse serbe kosove serbi

Sondazh

Poll

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë