LIVE UPDATES
Aktualitet

Profecia e Ben Blushit në romanin “Kandidati” përmbushet në Ekuador. Personi i vdekur fiton zgjedhjet për kryetar bashkie

Problemi qëndron tek fakti se kandidati për kryetar ka vdekur dhe detyra e Shuterit është të marrë një të vdekur dhe të bëjë të pamundurën për ta zgjedhur kryetar bashkie. Shuteri ka vendosur të ngjall të vdekurin që shqiptarët ta votojnë.

8 Shkurt 2023, 16:27 Nga DOSJA
Profecia e Ben Blushit në romanin “Kandidati” përmbushet
Ben Blushi

Në romanin e tij “Kandidati”, ish-politikani dhe shkrimtari Ben Blushi tetë vite më parë përmes fantazisë solli një situatë politike, në një qytet ku zgjidhet kryetar bashkie një kandidat i vdekur, i cili ishte ndarë nga jeta në prag të fushatës elektorale. Me mjeshtërinë e tij, Blushi tregon se si një person, mund të zgjidhet kryetar bashkie, edhe duke qenë i vdekur.

“Kandidati”, një botim i ish-shtëpisë botuese “MAPO”, sot shtëpia botuese e UET PRESS është një roman tipik, fabula e të cilit mund të përmblidhet “brenda një arre” ose e thënë ndryshe, vetëm brenda pak rreshtave. Një fabul, e cila, siç e thotë edhe vetë personazhi kryesor: është një fabul e pamundur, duke qenë e tillë, mbështetet pikërisht ngaqë është e pamundur.

Dhe fabula vazhdon… Njëri nga kandidatët për bashkinë e Basenit, vdes papritur, pas hapjes së fushatës zgjedhore dhe megjithatë fiton. Një reklamues sallami, Simon Shuter i mbetur pothuajse i papunë, merr porosinë nga familja Sedini të drejtojë fushatën elektorale për kryetar bashkie të Kadim Sedinit. Problemi qëndron tek fakti se kandidati për kryetar ka vdekur dhe detyra e Shuterit është të marrë një të vdekur dhe të bëjë të pamundurën për ta zgjedhur kryetar bashkie. Shuteri ka vendosur të ngjall të vdekurin që shqiptarët ta votojnë.

Alegoria e këtij romani është e qartë: shqiptarët votojnë politikanë të vdekur, njerëz që e kanë të pamundur të prodhojnë më diçka të mirë për komunitetin. Mirëpo, cinizmi i Blushit, sado fshikullues shfaqet me sistemin, në fakt, s’mund të jetë aq cinizëm sa është paramenduar kohë më parë dhe sigurisht, fabula e romanit, duke qenë e pamundur, ngjan më shumë se çdo gjë tjetër me ato përrallat që flasin për kapërcimin e ylberit dhe fill pas kalimit, pra, matanë ylberit, fabula nga diçka e pamundur, shndërrohet aty për aty në diçka të mundur.

E përditshmja dhe fantazia në art, më shumë se kudo tjetër, i japin kuptim jetës sonë; nëpërmjet tyre ne jemi në gjendje të përballojmë shqetësimet tona dhe të gjejmë qartësi dhe paqe në praninë e tyre. Kapacitetin që ka fantazia për t’i dhënë kuptim hamendësimeve tona është një nga arsyet përse arti mund të shikohet si një zëvendësues i realitetit. Përse t’i japim përparësi realitetit? Përse të mos themi që realiteti është një zëvendësues i fantazisë? Për të shkuar edhe më tej, përse t’i përshkruajmë të dyja si kundërshtare kur në fakt realiteti dhe fantazia janë dy dyer drejt një hapësire të vetme dhe në atë hapësirë të vetme ne gjejmë shtëpinë tonë.

A nuk ndodhi kështu, si në bashkinë e Basenit, ku një 41-vjeçar i quajtur Omar Menendez, vetëm 41 vjeç, u shpall fitues edhe pse i vdekur në zgjedhjet vendore në qytetin Puerto Lopez, në Ekuador. Ai u qëllua për vdekje vetëm disa orë para hapjes së qendrave të votimit, ku disa persona të armatosur, hynë në dhomën ku po qëndronte me disa punonjës të fushatës së tij zgjedhore.

Ka pasur dhe vazhdon të ketë mendime krejt të ndryshme për romanin “Kandidati”, të shkrimtarit Ben Blushi. Njëri, i vjetër, pakëz naiv, që besonte se subjekti i fabulës lidhej me personazhe konkrete: emra politikanësh, mediash, biznesesh etj, mendimi tjetër, modern, rrjedhimisht aspak naiv, që dëshmonte se romani, veçanërisht fabula e tij, jo vetëm që nuk lidhej me ngjarje konkrete, emra politikanësh ose jo të tillë, por më shumë se çdo gjë tjetër ndoshta në këtë botë, ishte fryt i fantazisë së autorit, e derdhur ndoshta në letër të bardhë për t’i shërbyer askujt tjetër, përveç se letërsisë dhe veçanërisht asaj shqiptare. Në të dy këto mendime, e vërteta dhe jo e vërteta janë të përziera.

Një gjë të tillë më shumë se çdo gjë tjetër në botë na e kujton miti i Orfeut. Thelbi i këtij miti lidhet me mundësitë e artit. Orfeu arriti që me artin e tij të bëjë gjëra të pabesueshme dhe, ndonëse nuk arriti dot të kapërcente murin e vdekjes, më pranë se kushdo iu afrua së pamundurës.

Ajo çfarë ndodhi vetëm 4 ditë më parë në Puerto Lopez të Ekuadorit, ka ndodhur para tetë vitesh po kaq dramatikisht në bashkinë e Basenit, një fabul e krijuar nga Ben Blushi në romanin e tij “Kandidati”. Koha dhe ngjarjet në letërsi janë të ngrira, ato kanë ligjet e tyre dhe funksionojnë, sipas një kalendari pa mekanizëm. Kjo ndoshta është edhe një nga të veçantat e letërsisë. Duke qenë e tillë, njeriu më shumë se kushdo tjetër është munduar të gjejë të përditshmen e tij aty, madje edhe atëherë kur s’e ka gjetur, është përpjekur ta krijojë atë.

Kjo formë e të menduarit, më shumë se gjithçka tjetër, tregon një nivel zero të gjykimit estetik të artit në shoqërinë tonë, duke e lidhur këtë të fundit në përgjithësi me një trashëgimi të mbetur nga e kaluara real-socializmit, ku me pyetjen: Ç’ka dashur të thotë autori?, ne kemi gjykuar dhe stërgjykuar nga pikëpamja sociale një krijim letrar. Ajo çfarë ndodh në letërsi, rastis të lidhet deri-diku me realitetin, por asnjëherë dhe me shumë gjasa në asnjë rast drejtpërdrejt, pasi letërsia nuk mund të ishte art nëse nuk do të kishte pavarësinë e saj. Fabula e autorit Ben Blushi, arriti ta kapërcente kufirin shqiptar, sepse ishte, veç të tjerash, jo vetëm e pavarur, por pjellë e fantazisë njerëzore, që falë talentit të tij, shpërfaqej si reale sa herë i largoheshe, e në të njëjtën kohë, dukej trill sa herë i afroheshe.

Kur fabula e një shkrimtari shqiptar vjen si realitet nga përtej kontinentit, pas 8 vitesh që është shkruar, kjo ndodh vetëm se letërsia për nga natyra është e pavarur dhe produkt e fantazisë njerëzore./ Liberale.al/

ben blushi

Sondazh

Poll

Publikohen pamje brenda Postës në Durrës, ish-shefja e Financës me një thes në dorë merr para

Publikohen pamje brenda Postës në Durrës, ish-shefja e Financës me një thes në dorë merr para

Berisha: Eurodeputeti denoncon Ramën si njeriun që përdor familjarët e tij për të transportuar para

"Një tufë budallenjsh"/ Ministri Gonxhja fyen protestuesit: Hajde rrugë budallait

Korreshi ironizon Manjën për koncertin e Kanye West: Te Luan Zhegu jam ende, ti kërceve upsi-dupsi

"Kemi refuzuar Jennifer Lopez se donte 2 milionë euro garanci"/ Gonxhja: Kërkesa nuk u pranua

“Nuk shiten malet, është mundësi për pronarët dhe emigrantët” Rama: Paketa e Maleve, nuk anulohet

Abuzimi me tenderat e AKSHI-t! Mirlinda Karçanaj paraqitet në SPAK

Rama mes protestave: Ata që gjykojnë nga kafeneja nuk e njohin Paketën e Maleve

Rama- protestuesve: Delirantë, injorantë dhe dështakë-zemërakë!

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen