LIVE UPDATES
Bota

Analiza e REL: Merz e nis punën me sfida të brendshme dhe ndërkombëtare

9 Maj 2025, 12:13 Nga r.ll
Analiza e REL: Merz e nis punën me sfida të brendshme dhe
friedrich merz

GJERMANI- Kancelari i ri i Gjermanisë, Friedrich Merz, e viziton Brukselin më 9 maj për takime në Bashkimin Evropian dhe NATO. Ditët e tij të para në detyrë kanë qenë të vrullshme, me agjendë të ngarkuar ndërkombëtare.

Nga Merz - i cili këtë javë doli në skenën ndërkombëtare duke premtuar se do të sjellë energji të re në politikën e jashtme gjermane dhe evropiane – pritet shumë.

Kancelari i ri gjerman pati një fillim që i dha siklet atij. Për herë të parë në historinë e vet, Bundestagu u detyrua të votonte dy herë për ta emëruar atë, pasi Merzit i munguan gjashtë vota në votimin e parë.

Pra, nuk ishte tamam mbështetja që i nevojitej udhëheqësit të vendit më të rëndësishëm të BE-së.

Mbase çështja më e ngutshme me të cilën përballet Merz është marrëdhëniet jo edhe aq të mira me administratën amerikane, e cila po vë në dyshim pothuajse çdo aspekt të rendit liberal botëror, mbi të cilin është mbështetur politika gjermane pas Luftës së Dytë Botërore.

Merz duhet ta mbledhë një “koalicion vullnetit”, të përbërë kryesisht nga vende evropiane, për ta mbështetur Ukrainën – dhe më e rëndësishmja, për ta sfiduar presidentin e Rusisë, Vladimir Putin.

Pastaj vijnë sfidat e brendshme: ringjallja e ekonomisë gjermane, e cila u tkurr si në vitin 2023 ashtu edhe në 2024 dhe pritet të jetë e dobët edhe këtë vit; dhe gjetja e një përgjigjeje ndaj partisë populiste të ekstremit të djathtë, Alternativa për Gjermaninë (AfD), e cila doli e dyta në zgjedhjet e përgjithshme të shkurtit dhe tashmë është e para, bashkë me kristiandemokratët e Merzit në sondazhet publike.

Merz tashmë ka bërë ndryshime në rregullat e rrepta për borxhin e vendit, për ta mundësuar rritjen e shpenzimeve për mbrojtjen dhe krijimin e një plani investimi prej 500 miliardë eurosh për infrastrukturën.

Ai shpreson se me këtë do ta gjallërojë ekonominë – dhe se do t’i shmangë pakënaqësitë që do të mund ta bënin AfD-në edhe më të fuqishme në zgjedhjet e ardhshme pas katër vjetësh.

Megjithatë, duket se pikërisht në arenën ndërkombëtare kancelari i porsazgjedhur do të përpiqet të lërë përshtypjen më të fortë në fillim.

Në agjendën e kësaj jave ai ka Parisin, Varshavën, Brukselin dhe Londrën, në përpjekje për ta forcuar unitetin evropian, dhe Merz pritet t’i shënojë disa fitore të hershme simbolike.

Merz është i etur ta rigjallërojë “Trekëndëshin e Vajmarit” mes Gjermanisë, Francës dhe Polonisë, dhe presidenti francez, Emmanuel Macron, dhe kryeministri polak, Donald Tusk, ndajnë të njëjtat pikëpamje për shumicën e çështjeve të politikës së jashtme.

Ata do të kërkojnë rritje të shpenzimeve evropiane për mbrojtjen, më shumë sanksione ndaj Rusisë, hapjen e negociatave të anëtarësimit për Ukrainën dhe rritje të mbështetjes ushtarake për Kievin – përfshirë miratimin për dërgimin e raketave gjermane Taurus, gjë që nuk ishte politikisht e mundur nën qeverinë e mëparshme gjermane.

Në lidhje me Britaninë, Merz do të inkurajohet nga bashkëpunimi më i ngushtë politik dhe ushtarak që pritet të miratohet në samitin e parë BE–MB që nga Brexit-i, më 19 maj në Londër. Zgjedhjet e tij për ministrat e rëndësishëm – Johann Wadephul si ministër të jashtëm dhe mbajtja në detyrë e socialdemokratit të njohur Boris Pistorius si ministër i mbrojtjes – kanë qetësuar partnerët ndërkombëtarë.

Por, ai do të përballet edhe me “klientë të vështirë”.

Merz do të duhet të përballet me populistët e Evropës Qendrore, kryeministrin e Hungarisë, Viktor Orban, dhe atë të Sllovakisë, Robert Fico.

Ata e kanë penguar BE-në ta mbështesë politikisht dhe financiarisht Ukrainën dhe kanë parandaluar vendosjen e ndëshkimeve më të ashpra ndaj Kremlinit.

Sfidën më të madhe, megjithatë, do ta përbëjë presidenti amerikan, Donald Trump.

Në letër, ata kanë disa ngjashmëri: të dy janë parë si “autsajderë” me përvojë të kufizuar politike para se ta merrnin pushtetin, por me përvojë të bollshme në bordet e kompanive dhe fushat e golfit.

Merz ka qenë gjithashtu atlantist i zjarrtë deri vonë, por si shumë gjermanë, mbeti i zhgënjyer nga kritikat e ashpra të nënpresidentit amerikan, JD Vance, ndaj Evropës në Konferencën e Sigurisë në Munih në shkurt dhe nga trajtimi që iu bë presidentit ukrainas, Volodymyr Zelensky, në vizitën e tij në Shtëpinë e Bardhë në mars.

Menjëherë pas fitores së tij në zgjedhje, Merz bëri thirrje për një Evropë më të pavarur nga SHBA-ja. Më vonë ai kritikoi ministrat amerikanë të kabinetit dhe iu bëri thirrje që të mos ndërhyjnë në politikat e brendshme të Gjermanisë.

Kjo pasoi kritikat nga Uashingtoni ndaj vendimit të agjencisë së inteligjencës së brendshme gjermane për ta shpallur AfD-në si organizatë ekstremiste.

Por, rëndësi kanë çështjet praktike. Dhe këtu, Merz ka ende nevojë për mbështetjen e Uashingtonit për pak më gjatë. Ai do të takojë Trumpin në samitin e G7-ës në Kanada në mes të qershorit dhe më pas në samitin e NATO-s në Hagë më vonë gjatë atij muaji.

Dy gjërat që Merz do t’i kërkojë me ngulm janë: përkushtimi i SHBA-së ndaj aleancës ushtarake dhe vazhdimi i pranisë ushtarake amerikane në Gjermani.

Ai gjithashtu dëshiron të sigurojë që ekonomia gjermane e përqendruar te eksporti të mos përballet me tarifa të larta amerikane, të cilat për momentin janë pezulluar deri më 8 korrik, ndërkohë që Brukseli dhe Uashingtoni përpiqen të arrijnë një marrëveshje tregtare. Merz thjesht nuk mund të përballojë shumë telashe të tjera./REL

Sondazh

Poll

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj