LIVE UPDATES
Bota

Arsenali bërthamor i Rusisë/ Sa i madh është dhe kush e kontrollon atë?

Rusia, e cila trashëgoi armët bërthamore të Bashkimit Sovjetik, ka rezervën më të madhe në botë të arsenaleve bërthamore.

13 Mars 2024, 08:44 Nga M.B
Arsenali bërthamor i Rusisë/ Sa i madh është dhe kush e
Një pamje tregon një model të një prove bërthamore në muzeun e Zonës së Testimit Semipalatinsk, një nga vendet kryesore për testimin bërthamor në Bashkimin Sovjetik, në qytetin Kurchatov në Rajonin Abai, Kazakistan, 7 nëntor, 2023.


MOSKË- Presidenti rus, Vladimir Putin paralajmëroi Perëndimin sot se Rusia ishte teknikisht gati për luftë bërthamore dhe se nëse Shtetet e Bashkuara dërgojnë trupa në Ukrainë, do të konsiderohej një përshkallëzim i rëndësishëm i luftës. Këtu janë faktet kryesore për arsenalin bërthamor të Rusisë:

SUPERFUQIA BËRTHAMORE

Rusia, e cila trashëgoi armët bërthamore të Bashkimit Sovjetik, ka rezervën më të madhe në botë të arsenaleve bërthamore. Putin kontrollon rreth 5580 armë bërthamore, sipas Federatës së Shkencëtarëve Amerikanë. Nga ata rreth 1,200 janë të vjetra, por kryesisht të paprekura dhe rreth 4,380 janë grumbulluar për t'u përdorur nga lëshuesit strategjikë me rreze të gjatë dhe forcat bërthamore taktike me rreze më të shkurtër veprimi. Nga armët e grumbulluara, 1710 armë strategjike janë vendosur: rreth 870 në raketa balistike me bazë tokësore, rreth 640 në raketa balistike të lëshuara nga nëndetëse dhe ndoshta 200 në baza bombarduese të rënda, tha FAS. Numra të tillë tregojnë se Moska mund të shkatërrojë botën shumë herë. Gjatë Luftës së Ftohtë, Bashkimi Sovjetik kishte një rreth 40,000 armë bërthamore, ndërsa kulmi i SHBA ishte rreth 30,000.

NË ÇFARË RRETHANA DO TË PËRDOREN?

Doktrina bërthamore e publikuar e Rusisë në vitin 2020 përcakton kushtet në të cilat një president rus do të konsideronte përdorimin e një arme bërthamore, gjerësisht si përgjigje ndaj një sulmi që përdor armë bërthamore ose armë të tjera të shkatërrimit në masë, ose ndaj përdorimit të armëve konvencionale kundër Rusisë "kur vetë ekzistenca e shtetit vihet në rrezik”. Shtetet e Bashkuara thanë në Rishikimin e tyre të Qëndrimit Bërthamor 2022 se Rusia dhe Kina po zgjeronin dhe modernizonin forcat e tyre bërthamore dhe se Uashingtoni do të ndiqte një qasje të bazuar në kontrollin e armëve për të shmangur garat e kushtueshme të armëve.

“Ndërsa deklaratat bërthamore të Rusisë dhe retorika kërcënuese janë një shqetësim i madh, arsenali dhe operacionet bërthamore të Rusisë kanë ndryshuar pak që nga vlerësimet tona të vitit 2023 përtej modernizimit në vazhdim”, tha FAS në analizën e të vitit 2024 të forcave ruse.

“Megjithatë, në të ardhmen, numri i armëve të caktuara për forcat strategjike ruse mund të rritet”, tha FAS.

DUKE TESTUAR

Putin ka thënë se Rusia do të konsideronte testimin e një arme bërthamore nëse Shtetet e Bashkuara do ta bënin këtë. Vitin e kaluar, ai nënshkroi një ligj që tërhiqte ratifikimin nga Rusia të Traktatit të Ndalimit Gjithëpërfshirës të Testeve Bërthamore (CTBT). Rusia post-sovjetike nuk ka kryer një provë bërthamore. Që nga shembja e Bashkimit Sovjetik në 1991, vetëm disa vende kanë testuar armë bërthamore, sipas Shoqatës së Kontrollit të Armëve: Shtetet e Bashkuara testuan për herë të fundit në 1992, Kina dhe Franca në 1996, India dhe Pakistani në 1998 dhe Koreja e Veriut në 2017. Bashkimi Sovjetik testoi për herë të fundit në vitin 1990. Traktati Gjithëpërfshirës i Ndalimit të Testeve Bërthamore, u nënshkrua nga Rusia në 1996 dhe u ratifikua në vitin 2000. Shtetet e Bashkuara e nënshkruan traktatin në vitin 1996 por ende nuk e kanë ratifikuar atë.

KUSH URDHËRON PËRDORIMIN DHE KU NDODHEN ARMËT BËRTHAMORE?

Presidenti rus është vendimmarrësi përfundimtar për përdorimin e armëve bërthamore ruse. E ashtuquajtura çantë bërthamore, ose "Cheget" (e quajtur sipas malit Cheget në malet e Kaukazit), është me presidentin gjatë gjithë kohës. Të tilla çantë mendohet se kanë edhe ministri rus i mbrojtjes, aktualisht Sergei Shoigu, dhe shefi i shtabit të përgjithshëm, aktualisht Valery Gerasimov. Në thelb, çantë është një mjet komunikimi që lidh presidentin me forcat e tij ushtarake dhe prej andej me forcat e raketave përmes rrjetit elektronik të komandës dhe kontrollit "Kazbek". Kazbek mbështet një sistem tjetër të njohur si "Kavkaz".

Nëse Rusia do të mendonte se do të përballej me një sulm strategjik bërthamor, presidenti, nëpërmjet çantave, do t'i dërgonte një urdhër të drejtpërdrejtë nisjes komandës së shtabit të përgjithshëm dhe njësive komanduese rezervë që mbajnë kode bërthamore. Urdhra të tilla kalojnë me shpejtësi në sisteme të ndryshme të komunikimit në njësitë e forcave strategjike të raketave, të cilat më pas qëllojnë në Shtetet e Bashkuara dhe Evropën. Nëse konfirmohet një sulm bërthamor, Putini mund të aktivizojë të ashtuquajturën "Dora e Vdekur" ose "Perimetri", sistemi i mundësisë së fundit: në thelb kompjuterët do të vendosnin fundin e botës. Një raketë kontrolli do të urdhëronte sulme bërthamore nga e gjithë armatura e madhe e Rusisë./ Reuters

arme berthamore rusia

Sondazh

Poll

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj