LIVE UPDATES
Bota

Sulmet ushtarake ndaj Houthi-t nuk do ta frenojnë Iranin

Që në fillim të këtij muaji Shtetet e Bashkuara dhe aleatët e saj kanë nisur një operacion ushtarak për të dobësuar fuqinë e rebelëve Houthi në Jemen duke frenuar kësisoj edhe ambiciet e tyre në rajon.

13 Janar 2024, 11:22 Nga Jason M. Brodsky
Sulmet ushtarake ndaj Houthi-t nuk do ta frenojnë Iranin
Sulmet

Nga Jason M. Brodsky “The Spectator”

Deri një muaj përpara vrasjes së komandantit të Gardës Revolucionare Islamike (IRGC) Qassem Soleimani në janarin e vitit 2020, pak njerëz mund ta kishin pritur që qeveria amerikane ta eliminonte atë me një sulm specifik me dron.

Që në fillim të këtij muaji Shtetet e Bashkuara dhe aleatët e saj kanë nisur një operacion ushtarak për të dobësuar fuqinë e rebelëve Houthi në Jemen duke frenuar kësisoj edhe ambiciet e tyre në rajon. Mbrëmjen e së enjtes ata ndërmorën sulme kundër dhjetëra  objektivash në Jemen. Kështu shpërthime u raportuan në kryeqytetin Sanaa, në portin Hudaydah në Detin e Kuq, në Dhamar si dhe bastionin veriperëndimor të Houthi-ve, Saada.

Kjo milici është e mirë-armatosur dhe financohet nga IRGC-ja iraniane. Ajo ka shënjestruar ditët e fundit anijet tregtare në ngushticën Bab al-Mandeb, një pikë nevralgjike globale. Por operacionit ushtarak të SHBA-së i mungoi shpejtësia, fshehtësia dhe befasia që solli vdekjen e Soleimanit 4 vite më parë.

Dhe kjo gjë rrezikon të minojë vetë frenimin që Uashingtoni dhe Londra shpresojnë të arrijnë me sulmet e tyre. Strategët ushtarakë dhe vendimmarrësit në Iran, kanë synuar prej kohësh ta rrethojnë Izraelin në një ‘unazë zjarri’. Operacioni “Al-Aksa Flood” i Hamasit më 7 tetor dhe reagimi që pasoi nga boshti i rezistencës i IRGC-së, i përbërë nga milici si Hamasi, Hezbollahu dhe Houthi, përfaqësonte zbatimin e parë në shkallë të gjerë të kësaj doktrine. Teherani i ka tërhequr fijet nga pas. Pra gjithçka që është parë muajt e fundit ka qenë si një orkestër, me milicitë si lojtare dhe Gardën Revolucionare si dirigjent.

Por përgjigja nga Shtetet e Bashkuara dhe aleatët e saj ka qenë e dobët. Por përgjigjet “proporcionale”, siç u përshkrua edhe fushata e sulmeve të së enjtes, nuk i kanë ndalur dot sulmet. Qeveria amerikane ka synuar të parandalojë përshkallëzimin e situatës. Por sinjalizimi i administratës Biden se nuk është e interesuar të zgjerohet konflikti në Gaza, nuk është përputhur me mënyrën e veprimit të IRGC-së, që zakonisht lufton në disa zona njëherazi nëpërmjet palëve të treta.

Përpjekjet e Uashingtonit për të ulur tensionet përmes mos-reagimit ndaj një sërë provokimesh - të cilat kanë variuar nga sulmet ndaj forcave amerikane në Irak dhe Siri, deri tek sulmet ndaj anijeve ndërkombëtare deri të enjten - kanë nxitur një përshkallëzim më të madh nga boshti i rezistencës.

Udhëheqësi suprem i Iranit, Ayatollah Ali Khamenei, është në pushtet që nga viti 1989, duke kaluar gati 6 presidentë amerikanë. Presidenti Joe Biden e ka treguar veten si një kundërshtar i parashikueshëm. Ndërsa ai udhëroi vendosjen e mjeteve të avancuara detare në Lindjen e Mesme dhe paralajmëruar kundërshtarët, udhëheqja iraniane nuk është impresionuar dhe as ka dyshuar në vullnetin e Biden, për t'i përdorur ato kundër objektivave strategjikë me rëndësi për vendin.

Kjo gjë e ka inkurajuar Khamenein të zgjerojë konturet e fushës së betejës rajonale, megjithëse është ende nën pragun e asaj që do të shkaktonte një luftë të drejtpërdrejtë midis Uashingtonit dhe Teheranit. Kjo gjë po ndodh sepse Shtetet e Bashkuara shpesh shfaqen më shumë të frikësuara nga Republika Islamike e Iranit sesa kjo e fundit nga Shtetet e Bashkuara.

Irani dhe rrjeti i tij më i gjerë i milicive mbështetëse në rajon e kanë ndjerë prej kohësh ngurrimin e Amerikës për të përdorur forcën në mbrojtje të interesave të saj. Diskutimet e ngadalta nëse Shtetet e Bashkuara duhet të ndërmarrin sulme kundër Houthi-t, pasuan vendimi aktual për disa sulme të izoluara. Dekonspirimi i sulmeve - veçanërisht nga mediat britanike ditët e fundit - e ka inkurajuar gjithashtu Houthi-t dhe IRGC që të zhvendosin arsenalin e tyre të armëve dhe personelin më të rëndësishëm në zona që janë jashtë rrezikut.

Këtu përfshihen Forcat Quds të IRGC-së, stacionet e personelit në Jemen, dhe kryesisht Abdul Reza Shahlai, një komandant i lartë me bazë në Sanaa. IRGC, duke parashikuar veprimet perëndimore, lëvizi gjithashtu anijen e saj spiune Behshad, e cila ka transferuar inteligjencë tek Houthis për të drejtuar shënjestrimin e tyre të anijeve në ujërat ndërkombëtare. Kjo e minoi sigurinë operacionale.

Dhe kjo ngre pikëpyetje në lidhje me efektivitetin e fushatës ushtarake amerikane të nisur të enjten. Problemi nuk qëndron vetëm tek numri i sulmeve, por tek cilësia e objektivave, përkatësisht rëndësia e tyre për Houthi-t dhe udhëheqjen iraniane. Strategjia mbrojtëse e Iranit, bazohet në përdorimin e milicive mbështetëse të saj dhe partnerëve të tjerë për të penguar një sulm në territorin iraniane nga Shtetet e Bashkuara dhe Izraeli. Khamenei do të luftojë deri në luftëtarin e fundit të Houthi-t.

Por ai nuk ka gjasa të rrezikohej me përdorimin e hapur të forcave të tij, sepse ai e di se një konflikt i tillë me ushtrinë amerikane dhe aleate do të rrezikonte destabilizimin e regjimit të tij. Khamenei ka qenë këto kohë i vetëkënaqur për shkak të mosinteresimit të Biden për t’u përballur me forcë me Teheranin. Kjo mund të shihet edhe në deklaratën e fundit të presidentit amerikan që njoftoi sulmet ndaj Houthi-t. Në këtë deklaratë nuk përmendet askund Iranin apo IRGC-në. Por Houthi-t nuk do të kishin këtë famë sa i përket fuqisë së tyre pa ndihmën e Iranit. Ndaj ky ngurrim ka të ngjarë të bëjë shumë përshtypje në korridoret e pushtetit në Iran.

Realiteti është se për të frenuar në mënyrë efektive udhëheqjen iraniane, Shtetet e Bashkuara dhe aleatët e tyre do të duhet të godasin objektiva që kanë shumë rendësi për teokracinë. Dhe këtu përfshihen bazat e IRGC-së në Iran dhe komandantët e IRGC-së në rajon.

Liderët në Uashington mund të nxjerrin mësime nga përvoja e Izraelit (dhe në raste të kufizuara edhe nga historia e tyre) në eliminimin e objektivave me peshë gjatë viteve, pa shkaktuar një luftë rajonale. Tre shembuj të tillë janë zyrtarët e lartë të IRGC-së Mohsen Fakhrizadeh, Hassan Sayyad Khodaei dhe Razi Mousavi.

Nuk pati asnjë luftë rajonale edhe pasi u vra gjenerali Qassem Soleimani, një figurë me rëndësi të madhe për regjimin, pavarësisht parashikimeve apokaliptike që u bënë në atë kohë. Nëse vazhdon dhuna, presidenti Biden duhet të konsiderojë të bëjë diçka jashtë karakterit të tij për ta tronditur sistemin iranian nga gjendja e vetëkënaqësisë ku ndodhet. Tek e fundit, nuk do të jetë vetëm Khamenei, por edhe presidenti kinez Xi Jinping dhe ai rus Vladimir Putin ata që do të mbajnë shënime mbi sjelljen aktuale të SHBA-së.

Shënim:Jason M.Brodsky, drejtor i Politikave të Përbashkëta kundër Iranit Bërthamor (UANI) dhe bashkëpunëtor në Programin e Iranit në Institutin e Lindjes së Mesme.

houthi jason m. brodsky qassem soleimani

Sondazh

Poll

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj