LIVE UPDATES
Bota

FOTO/ Arkeologët zbulojnë kanale 4000-vjeçare të përdorura për peshkim nga paraardhësit e Majave të lashtë

Duke përdorur dronët dhe imazhet e Google Earth, arkeologët kanë zbuluar një rrjet 4000-vjeçar të kanaleve prej balte në vendin që tani njihet si Belize.

27 Nëntor 2024, 20:13 Nga N.F
FOTO/ Arkeologët zbulojnë kanale 4000-vjeçare të
Arkeologët

BELIZE- Shumë kohë përpara se Majat e lashtë të ndërtonin tempuj, paraardhësit e tyre tashmë po ndryshonin peizazhin e gadishullit Jukatan të Amerikës Qendrore. Duke përdorur dronët dhe imazhet e Google Earth, arkeologët kanë zbuluar një rrjet 4000-vjeçar të kanaleve prej balte në vendin që tani njihet si Belize. 

"Imazhet ajrore ishin thelbësore për të identifikuar këtë model vërtet të veçantë të kanaleve lineare zigzag që kalonin për disa milje nëpër ligatina," tha bashkëautorja e studimit Eleanor Harrison-Buck nga Universiteti i Nju Hampshire.

Ekipi më pas kreu gërmime në strehën e kafshëve të egra të Belizes Crooked Tree. Kanalet e lashta të peshkut, të shoqëruara me pellgje mbajtëse, u përdorën për kanalizimin dhe kapjen e llojeve të ujërave të ëmbla si mustakët.

Rrjetet e kanaleve u ndërtuan 4000 vjet më parë nga njerëz gjysmë nomadë në fushën bregdetare të Jukatanit. Sipas studimit, kanalet u përdorën për rreth 1000 vjet ose më gjatë, duke përfshirë gjatë periudhës "formuese" kur Mayat filluan të vendoseshin në fshatrat e përhershëm bujqësore dhe një kulturë e veçantë filloi të shfaqej.

Në kulmin e qytetërimit Maya, njerëzit në këtë rajon ndërtuan tempuj, rrugë, piramida dhe monumente të tjera. Ata gjithashtu zhvilluan sisteme komplekse të shkrimit, matematikës dhe astronomisë. Shkencëtarët dinë shumë më tepër për këtë epokë, sepse ka shumë vende më të rëndësishme arkeologjike.

Por ky studim i ri zbulon një lidhje midis njerëzve të hershëm në peizazh dhe shfaqjes së mëvonshme të kulturës Maya. Këto kanale të lashta për kapjen e peshqve mund të kenë luajtur një rol për të ndihmuar piramidat e mëvonshme Maya të ngriheshin mbi pyllin tropikal të Jukatanit.

fisi maya belize kanale

Galeria fotografike (
)

Sondazh

Poll
MË SHUMË

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Shiko video te tjera