LIVE UPDATES
Bota

Kush është Shteti Islamik Korasan, grupi i fajësuar për sulmin afër Moskës?

Për sulmin e 22 marsit, përgjegjësinë e ka marrë grupi militant Shteti Islamik (IS).

24 Mars 2024, 18:01 Nga M.B
Kush është Shteti Islamik Korasan, grupi i fajësuar për
Salla e koncerteve në periferi të Moskës, e shkatërruar pas sulmeve të 22 marsit.

AFGANISTAN- Dhjetëra njerëz janë vrarë pasi disa sulmues janë hyrë në sallën e koncerteve në rajonin e Moskës, duke kryer atë që po konsiderohet si sulmi më vdekjeprurës në Rusi në dekadat e fundit. Për sulmin e 22 marsit, përgjegjësinë e ka marrë grupi militant Shteti Islamik (IS). Zyrtarët amerikanë kanë thënë se një degë e IS-it – Shteti Islamik Korasan (IS-K) qëndron mbrapa incidentit. Me bazë në Afganistan, IS-K e ka shënjestruar në të kaluarën edhe Ambasadën ruse në Kabul dhe ka kërcënuar me kryerje të sulmeve brenda Rusisë. IS-K është krijuar në Afganistan në fund të vitit 2014, vitin e njëjtë kur Shteti Islamik ka kryer sulme në Irak dhe Siri dhe e ka shpallur kalifatin e llojit të vet, që nënkupton një shtet të udhëhequr sipas ligjit islamik.

IS-i është mposhtur më vonë nga koalicioni i udhëhequr prej Shteteve të Bashkuara. IS-K fillimisht ka kapur copëza të vogla të territorit në lindje dhe veri të Afganistanit, në kuadër të synimeve të IS-it për t’u zgjeruar në Azinë Jugore dhe Qendrore. Korasan i referohet rajonit historik që në ditët e sotme njihet si territori i Afganistanit, Iranit dhe Azisë Qendrore. Mirëpo IS-K ka nisur të tërhiqet prej bastioneve të veta në Afganistan rreth vitit 2019, pasi luftëtarët e tij janë përballur me sulme të vazhdueshme të forcave afgane, atyre të huaja, si dhe talibanëve, të cilët e rivalizojnë grupin militant. Më pas, IS-K e ka ndryshuar strategjinë duke nisur luftë urbane. IS-K është themeluar nga anëtarët e talibanëve afganë, talibanëve të Pakistanit, dhe anëtarëve të Al-Kaidës, të cilët kanë deklaruar besnikëri për IS-in.

Përgjatë viteve, radhët e degës IS-K janë forcuar nga rekrutët lokalë dhe luftëtarët e huaj, sidomos ata prej ish-republikave sovjetike në Azinë Qendrore. Në një raport të publikuar në qershor të vitit 2023, Këshilli i Sigurimit i Kombeve të Bashkuara, ka thënë se luftëtarët e degës IS-K janë shtetas të Pakistanit, Iranit, Azerbajxhanit, Turqisë, Rusisë, Taxhikistanit, Uzbekistanit dhe një numër i vogël i luftëtarëve arabë prej Sirisë, që kanë udhëtuar në Afganistan. KS i OKB-së ka thënë se numri i militantëve të IS-K në Afganistan është në mes të 4.000 – 6.000, përfshirë anëtarët e tyre të familjes. Disa ekspertë vlerësojnë se numri është shumë më i vogël.

Dega IS-K ka kryer sulme kundër forcave afgane, atyre ndërkombëtare, si dhe ndaj talibanëve. Grupi i ka shënjestruar edhe minoritetet fetare në Afganistan. Grupi ka kryer disa sulme të profilit të lartë, vrasja e 170 civilëve afganë dhe 13 anëtarëve të ushtrisë amerikane në Aeroportin ndërkombëtar të Kabulit, në gusht të vitit 2021, teksa trupat e huaja kanë qenë duke u larguar prej Afganistanit. Pas kthimit të talibanëve në pushtet atë muaj, IS-K i ka pasur cak zyrtarët talibanë, shtetasit e huaj dhe ambasadat, komunitetin shiit Hazara të Afganistanit dhe disa persona që i konsideron të papërshtatshëm sipas interpretimit të ashpër të Islamit.

Më 21 mars, IS-K e ka marrë përgjegjësinë për një sulm jashtë një banke në qytetin jugor afgan të Kandaharit, si pasojë e të cilit janë vrarë të paktën 21 persona, shumica prej tyre talibanë. Grupi ka kryer sulme edhe jashtë kufirit. Në janar, IS-K është fajësuar për vrasjen e më shumë se 90 personave në qytetin jugor të Iranit, Kerman, duke shënuar sulmin më të përgjakshëm në Republikën Islamike në dekada. Ekspertët kanë thënë se IS-K mbetet forcë e qëndrueshme, pavarësisht qindra luftëtarëve që i janë arrestuar ose vrarë nga talibanët prej vitit 2021.

“IS-K ndoshta është grupi më aktiv dhe me më shumë kapacitet ndër të gjithë bashkëpunëtorët rajonalë të Shtetit Islamik në ditët e sotme”, ka thënë Michael Kugelman, drejtor i Institutit për Azinë Jugore ne Qendrën Wilson në Uashington.

Në shtator të vitit 2022, IS-K e ka marrë përgjegjësinë për një sulm vetëvrasës me bombë jashtë Ambasadës ruse në Kabul, duke lënë të vrarë gjashtë njerëz, përfshirë dy punëtorë të ambasadës. Sulmi nuk ka qenë befasi për vëzhguesit, të cilët kanë thënë se IS-i për një kohë të gjatë ka kërcënuar me kryerje të sulmeve brenda Rusisë. Lucas Webber, bashkëthemelues dhe redaktor në MilitantWire.com, ka thënë se IS-i e ka përmendur Rusinë sikurse Shtetet e Bashkuara, kur ka folur për armiqtë kryesorë.

“Kjo vetëm është intensifikuar më 2015 kur Rusia ka intervenuar në Siri për të mbështetur Qeverinë”, ka thënë ai, duke iu referuar mbështetjes që i ka dhënë Moska presidentit sirian, Bashar al-Assad në luftën civile siriane.

“Grupi i ka intensifikuar veprimet pas intervenimeve të ndryshme ushtarake, apo përmes kontraktorëve ushtarakë nëpër Afrikë”, të cilët i kanë pasur cak luftëtarët e Shtetit Islamik, ka shtuar ai.

Ekspertët besojnë se mbështetja e Moskës për talibanët mund të ketë motivuar sulmin. Rusia, sikurse gjithë komuniteti ndërkombëtar nuk e njeh udhëheqësinë e talibanëve dhe zyrtarisht e konsideron grupin islamik si organizatë terroriste. Mirëpo, Moska i ka pritur në disa raste zyrtarët talbanë dhe vazhdon të ketë ambasadë në Kabul./ REL

sulmi terrorist ne moske

Sondazh

Poll

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje