LIVE UPDATES
Bota

'Plumbi sekret'/ Ish-agjenti i Shërbimit sekret rikthen pas 6 dekadash ngjarjen historike në SHBA, si u vra presidenti John F Kennedy

Kjo është vrasja e Kenedit, në fund të fundit dhe zbulimi i tij do të ndizte debate që do të zgjasnin me vite dhe do të rikthente një prej traumave më të mëdha kombëtare të Amerikës.

13 Shtator 2023, 19:53 Nga a.l
'Plumbi sekret'/ Ish-agjenti i Shërbimit sekret rikthen pas 6
John F Kennedy

SHBA- Pas më shumë se 6 dekadash, detaje të reja kanë dalë në dritë në një nga ngjarjet më të shqyrtuara në historinë amerikane: vrasjen e Presidentit John F Kennedy.

Paul Landis, një ish-agjent i Shërbimit Sekret 88-vjeçar, i cili ishte dëshmitar në vdekjen e presidentit tregon se ai mori një plumb nga makina pasi u qëllua Kennedy. 

Mund të duket si një detaj i vogël në një rast që është diskutuar që nga vitet 1960 dhe për të cilin qeveria ka paraqitur një raport shterues. Por për individët që kanë kaluar dekada duke parë çdo pjesë të provave, rrëfimi i z. Landis është një zhvillim i papritur.

Komplotet se sa persona të armatosur ishin të përfshirë, kush ishte përgjegjës dhe sa plumba e goditën presidentin, kanë qenë të shumta në dekadat që nga vrasja.

Ideja se faktet e vërteta të çështjes ndryshojnë nga versioni zyrtar është teoria origjinale e konspiracionit të Amerikës moderne dhe sipas disa historianëve, vrasja nxiti mosbesim të kombit në qeverinë e tij. Varësisht se si e shikon, historia e z. Landis ose nuk ndryshon asgjë ose gjithçka.

"Ky është me të vërtetë lajmi më domethënës në atentatin që nga viti 1963," tha James Robenalt, një historian dhe ekspert Kennedy i cili punoi me z. Landis për ta përgatitur atë për zbulimet e tij publike.

Faktet kryesore të vrasjes së Kenedit janë, në këtë pikë, të njohura dhe të vërtetuara.

Më 22 nëntor 1963, një kabrio që mbante Presidentin Kennedy, Zonjën e Parë Jackie Kennedy dhe Guvernatorin e Teksasit John Connally Jr dhe gruan e tij po kalonin me makinë nëpër Dealey Plaza në Dallas kur u dëgjuan një seri të shtënash.
Kennedy u godit në kokë dhe qafë dhe Connally u godit në shpinë. Ata u dërguan në Spitalin Memorial Parkland aty pranë, ku Kennedy u shpall i vdekur. Guvernatori mbijetoi.

'Plumbi sekret'/ Ish-agjenti i Shërbimit sekret rikthen pas 6
Një polic i Dallasit mban në dorë pushkën e përdorur për të vrarë presidentin John F Kennedy

Raporti i Komisionit Warren, rezultat i një hetimi të qeverisë për vrasjen, identifikoi Lee Harvey Osëald si të armatosurin e vetëm. Provat balistike ndihmuan në konfirmimin e këtij përfundimi. Ai u qëllua dhe u vra pak pas atentatit ndërsa ishte në paraburgim nga policia.

Raporti gjithashtu arriti në përfundimin se një plumb i vetëm kaloi nga Kennedy, goditi zotin Connally dhe shkaktoi disa lëndime, gjë që ndihmon në shpjegimin se si një person i armatosur kreu sulmin. Zbulimi u bë i njohur si "teoria e një plumbi të vetëm" ose "teoria e plumbave magjike".

Komisioni u mbështet pjesërisht në faktin se një plumb ishte gjetur më vonë në shtratin e spitalit ku po qëndronte Connally.
Në atë kohë, askush nuk e dinte se nga kishte ardhur. Por komiteti përfundimisht arriti në përfundimin se plumbi ishte hequr ndërsa mjekët vraponin për ta trajtuar atë. 

Rrëfimi i z. Landis ka rënë si një bombë jo vetëm sepse ofron një dëshmi të re por sepse, në disa pikëpamje, e ndërlikon teorinë e plumbit të vetëm.

Çfarë kujton Paul Landis

Në ditën e vrasjes, z. Landis, në atë kohë 28 vjeç, iu dedikua Jackie Kennedy-t. Kur filloi dhuna, ai ishte vetëm disa metra larg Presidentit Kennedy dhe ishte dëshmitar i goditjes së tmerrshme në kokë. Më pas erdhi një shpërthim. Atë që z. Landis bëri më pas, ai nuk ia tha askujt përveç disa njerëzve të besuar për dekada.

JFK dhe ngritja e teorive konspirative

Në një intervistë me Neë York Times, z. Landis tha se pasi autokolona mbërriti në spital, ai vuri re një plumb të rënë në makinën e Kenedit, pas vendit ku presidenti ishte ulur. E mori dhe e futi në xhep. Menjëherë pas kësaj, në kujtimet e tij, ai ishte në një dhomë urgjence me Presidentin Kennedy, ku tha se e vendosi atë në gurrën e presidentit në mënyrë që të sigurontge prova. 

"Nuk ishte askush atje për të siguruar skenën dhe kjo ishte një shqetësim i madh për mua," tha zoti Landis për Times.
"E gjitha kjo po ndodhte kaq shpejt. Dhe unë thjesht kisha frikë se - ishte një pjesë e provës, që e kuptova menjëherë," vazhdoi ai. "Shumë e rëndësishme. Dhe nuk doja që ajo të zhdukej apo të humbiste."

Z. Landis me sa duket nuk doli kurrë me këtë provë të veçantë, dhe ndërsa ai dorëzoi raporte dhe deklarata menjëherë pas kësaj, Komisioni ëarren nuk e intervistoi kurrë. Ai kurrë nuk e ka shkruar atë në asnjë raport zyrtar.

“Ai ishte krejtësisht i privuar nga gjumi dhe i duhej ende të punonte, dhe vuante nga PTSD e rëndë”, tha Robenalt për BBC.
"Ai e harroi plumbin," tha z. Robenalt, i cili kaloi kohë duke intervistuar z. Landis për kujtimet e tij dhe së fundmi shkroi një pjesë të Vanity Fair duke dekonstruktuar zbulimin.

"Ai ishte i zhytur plotësisht në gjërat e mëdha që po ndodhnin."

Për vite të tëra, ai shmangu leximin për atentatin ose teoritë e konspiracionit që ai ndezi - derisa vendosi se ishte gati t'i tregonte botës historinë e tij.

Plumbi mister

Ata që e kanë lexuar rrëfimin e z. Landis kanë nxjerrë përfundime të ndryshme prej tij - dhe historia ngre po aq pyetje sa mund t'i përgjigjet. Robenalt tha për BBC se ai beson se kjo lpërllogaritje minon teorinë e "plumbit të vetëm".

Z. Landis tani beson se plumbi që kishte gjetur në makinë ishte ai që u shfaq në gurrën e zotit Connally. Ai beson se plumbi ishte futur cekët në shpinën e Kenedit dhe kishte rënë në makinë.

Nëse ai ka të drejtë, tha zoti Robenalt, zoti Connelly dhe zoti Kennedy mund të mos jenë goditur nga i njëjti plumb. Ai madje beson se kjo mund të rihapë skepticizmin nëse Osëald ka vepruar i vetëm.

Nëse nuk do të kishte qenë një plumb që shkaktoi lëndime të dy burrave, pyet z. Robenalt në artikullin e tij të gjerë të Vanity Fair, a mund t'i kishte qëlluar Osëald të dy të shtënat në mënyrë kaq të shpejtë me pushkën që përdori?

Clint Hill, agjenti i cili u hodh në pjesën e pasme të makinës së Kenedit për të mbrojtur presidentin, nuk i beson përllogaritjes së z. Landis.

“Nëse ai kontrolloi të gjitha provat, deklaratat, gjërat që kanë ndodhur, ato nuk rreshtohen”, tha Hill për NBC Neës. 

Për Gerald Posner, një gazetar investigativ dhe autor i Rastit të Mbyllur: Lee Harvey Osëald dhe vrasja e JFK, historia e z. Landis në fakt mbështet teorinë e "plumbit të vetëm".

Posner tha se rrëfimi i tij duhet të merret seriozisht, por gjithashtu kishte dyshime për sigurinë e kujtimeve të z. Landis pasi kishin kaluar gati gjashtë dekada.

Për shembull, z. Posner tregoi drejt intervistave nga njerëzit brenda dhomës së urgjencës me zotin Kennedy në spitalin Parkland. Askush nuk e përmend praninë e z. Landis atje. Dhe fakti që z. Landis nuk doli kurrë ngre pyetje në lidhje me sjelljen e tij atë ditë, tha zoti Posner.

“Duke thënë kështu, ai mund të thoshte gjëra që janë të gabuara, por fakti themelor që, “pashë një plumb, e kapa, e futa në xhep dhe e lashë në spital para se të largohesha”: kjo është e vërtetë ose jo. ”, tha zoti Posner.

Nëse z. Landis hap apo jo një mister të ri apo thjesht konfirmon faktin ekzistues, është pothuajse e padobishme.  Kjo është vrasja e Kenedit, në fund të fundit dhe zbulimi i tij do të ndizte debate që do të zgjasnin me vite dhe do të rikthente një prej traumave më të mëdha kombëtare të Amerikës.

Marrë dhe përkthyer nga BBC

john f kennedy

Sondazh

Poll

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje