LIVE UPDATES
Bota

REL: Vonesa në konstituimin e Kuvendit është shkelje kushtetuese

Sipas tij, ky aktgjykim vendos kufij për sjelljen e aktorëve politikë dhe konfirmon se demokracia funksionon vetëm kur institucionet ushtrojnë kompetencat e tyre në kohë dhe sipas Kushtetutës.

18 Gusht 2025, 18:49 Nga E. D
REL: Vonesa në konstituimin e Kuvendit është shkelje kushtetuese
foto ilustruese

KOSOVË- Zahir Çerkini, profesor i së Drejtës Kushtetuese në Universitetin “Isa Boletini” në Mitrovicë, thotë se aktgjykimi i fundit i Gjykatës Kushtetuese për konstituimin e Kuvendit tregon se vonesat në këtë proces nuk janë vetëm çështje politike, por edhe shkelje e normave kushtetuese që garantojnë funksionimin e shtetit.

“Dështimi i konstituimit nuk mund të përdoret si arsye e drejtpërdrejtë për zgjedhje të reja; është më tepër një problem që duhet të zgjidhet brenda mekanizmave të vetë Kuvendit dhe me orientim të qartë nga Gjykata Kushtetuese”, thotë ai në një intervistë me shkrim për Radion Evropa e Lirë.

Sipas tij, ky aktgjykim vendos kufij për sjelljen e aktorëve politikë dhe konfirmon se demokracia funksionon vetëm kur institucionet ushtrojnë kompetencat e tyre në kohë dhe sipas Kushtetutës.

Ai shton se nëse Kuvendi dështon të zgjedhë kryetarin dhe kryesinë brenda afatit, krijohet një situatë e re kushtetuese që kërkon qartësim institucional.

Gjykata Kushtetuese e Kosovës publikoi më 18 gusht aktgjykimin e plotë mbi çështjen e konstituimit të Kuvendit. Më 8 gusht, ajo u dha deputetëve afat prej 30 ditësh për të zgjedhur kryeparlamentarin e ri përmes votimit të hapur, duke përcaktuar se i njëjti kandidat mund të votohet vetëm tri herë dhe se të gjithë deputetët duhet të marrin pjesë në votim.

Radio Evropa e Lirë: Zoti Çerkini, si e vlerësoni aktgjykimin e fundit të Gjykatës Kushtetuese për konstituimin e Kuvendit? Çfarë nënkupton ai praktikisht?

Zahir Çerkini: Aktgjykimi i Gjykatës Kushtetuese për konstituimin e Kuvendit paraqet një vendim me rëndësi të veçantë në kuadër të zhvillimeve të fundit politike dhe institucionale.

Në aspektin kushtetues, ai përforcon parimin se Kuvendi, si organi më i lartë përfaqësues i qytetarëve, duhet të funksionojë pa vonesa dhe sipas procedurave të përcaktuara qartë nga Kushtetuta.

Një element i rëndësishëm i këtij aktgjykimi është fakti se u ruajt koncepti i fitores në zgjedhje, duke ia lënë ekskluzivisht partisë ose koalicionit fitues të drejtën për të propozuar kandidatin për kryetar të Kuvendit.

Ky është një mekanizëm që garanton respektimin e vullnetit qytetar të shprehur në zgjedhje dhe forcon legjitimitetin demokratik.

Gjykata është treguar e kujdesshme që interpretimi i saj të mbështetet në parimet themelore të Kushtetutës dhe të konstitucionalizmit perëndimor, duke synuar ruajtjen e rendit kushtetues dhe të balancave ndërmjet institucioneve.

Në praktikë, ky aktgjykim nënkupton se vonesat e mëtejshme në konstituimin e Kuvendit nuk janë vetëm çështje politike, por paraqesin edhe shkelje të normave kushtetuese që garantojnë funksionimin e shtetit.

Prandaj, ky vendim ka një funksion mbrojtës: ai vendos kufij të qartë për sjelljen e aktorëve politikë dhe forcon parimin se demokracia funksionon vetëm kur institucionet konstituohen dhe ushtrojnë kompetencat në kohë dhe sipas Kushtetutës dhe ligjit.

Radio Evropa e Lirë: Në aktgjykim nuk përmenden pasoja konkrete nëse Kuvendi dështon ta respektojë vendimin. Çfarë ndodh nëse edhe pas 30 ditësh Kuvendi nuk arrin ta zgjedhë kryetarin?

Zahir Çerkini: Nëse Kuvendi dështon të zgjedhë kryetarin dhe kryesinë brenda afatit, atëherë kemi një situatë të re kushtetuese që kërkon qartësim institucional. Në një rast të tillë, është e pritshme që presidentja ose ndonjë subjekt tjetër i autorizuar ta rikthejë çështjen në Gjykatën Kushtetuese për interpretim shtesë mbi hapat e mëtejmë.

Idetë se vendi duhet të shkojë automatikisht në zgjedhje në këtë fazë, nuk kanë mbështetje kushtetuese. Kushtetuta parashikon zgjedhje të reja vetëm pasi Kuvendi të jetë konstituuar dhe të realizohet një nga rrethanat kushtetuese të përcaktuara për shpërndarjen e tij.

Prandaj, përsëritja e gabimit të njohur si ‘rasti Hoti’, ku interpretimet çuan drejt një rruge të diskutueshme në pikëpamje kushtetuese për shpalljen e zgjedhjeve, duhet të shmanget.

Në këtë kuptim, dështimi i konstituimit nuk mund të përdoret si arsye e drejtpërdrejtë për zgjedhje të reja; është më tepër një problem që duhet të zgjidhet brenda mekanizmave të vetë Kuvendit dhe me orientim të qartë nga Gjykata Kushtetuese.

Radio Evropa e Lirë: Kryeministri në detyrë, Albin Kurti, tha se Qeveria e tij i ka respektuar gjithmonë aktgjykimet e Gjykatës Kushtetuese, por shtoi se nëse aktgjykimi i fundit është “pazakonshëm i padrejtë, ndoshta duhet të konsiderojmë se çfarë duhet të bëjmë”. Nga perspektiva kushtetuese, a mund të zgjedhin aktorët politikë se deri ku do t’i zbatojnë vendimet e Gjykatës Kushtetuese?

Zahir Çerkini: Pavarësisht çdo gjykimi politik, qytetarët dhe aktorët politikë duhet ta kuptojnë se një shoqëri është vërtet e emancipuar nëse i bindet rendit të saj kushtetues.

Çështjet kushtetuese nuk janë thjesht çështje të zakonshme juridike dhe politike; ato janë çështje “elitare”, sepse lidhen me parimet, vlerat dhe funksionimin e vetë shtetit.

Kushtetuta përfaqëson kontratën më të lartë politike dhe juridike të një shoqërie demokratike, ndërsa Gjykata Kushtetuese është organi i fundit i autorizuar për ta interpretuar dhe mbrojtur atë.

Prandaj, respektimi i aktgjykimeve të Gjykatës nuk është një opsion që aktorët politikë mund ta zgjedhin ose jo, por një obligim i domosdoshëm.

Çdo veprim i kundërt do t’i minonte themelet e shtetit ligjor dhe do të rrezikonte të prodhonte krizë të thellë institucionale.

Në këtë kuptim, respektimi i vendimeve të Gjykatës Kushtetuese është test i pjekurisë demokratike dhe tregues i emancipimit politik e shoqëror.

Radio Evropa e Lirë: Sipas jush, a mund të propozohet sërish Albulena Haxhiu për kryetare të Kuvendit?

Zahir Çerkini: Po, zonja Albulena Haxhiu mund të propozohet sërish për kryetare të Kuvendit. Megjithatë, kjo duhet të bëhet duke respektuar kufijtë dhe udhëzimet që tashmë i ka përcaktuar aktgjykimi i fundit i Gjykatës Kushtetuese./REL

Sondazh

Poll

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj