LIVE UPDATES
Bota

STUDIMI: Ndotja e ajrit shkakton 1100 raste në vit të kancerit të mushkërive në Angli

Ekspozimi ndaj ajrit toksik iu atribuua 515 burrave dhe 590 grave në Mbretërinë e Bashkuar në vitin 2022 që morën adenokarcinoma tani më dominuesja nga katër nëntipet kryesore të kancerit të mushkërive zbuloi një analizë e agjencisë së kancerit të Organizatës Botërore të Shëndetësisë.

9 Shkurt 2025, 20:52 Nga M.L

STUDIMI: Ndotja e ajrit shkakton 1100 raste në vit të kancerit të

ANGLI- Ekspertët e shëndetësisë dhe organizatat bamirëse të kancerit thonë se gjetjet duhet të shërbejnë si thirrje zgjimi për ministrat. Më shumë se 1,100 njerëz në vit në Britani të Madhe po zhvillojnë formën më të përhapur të kancerit të mushkërive si rezultat i ndotjes së ajrit, mund të zbulojë Guardian.

Ekspozimi ndaj ajrit toksik iu atribuua 515 burrave dhe 590 grave në Mbretërinë e Bashkuar në vitin 2022 që morën adenokarcinoma tani më dominuesja nga katër nëntipet kryesore të kancerit të mushkërive zbuloi një analizë e agjencisë së kancerit të Organizatës Botërore të Shëndetësisë.

Sipas analizës, normat në Mbretërinë e Bashkuar të rasteve të adenokarcinomave të lidhura me ndotjen e grimcave të ambientit ishin gjithashtu më të larta se në SHBA dhe Kanada dhe katër herë më të larta se Finlanda, e cila kishte normat më të ulëta në Evropën veriore. Është hera e parë që shifra të tilla përpilohen nga Agjencia Ndërkombëtare për Kërkimin e Kancerit (IARC).

Ndotja e ajrit shkakton 1100 raste në vit të formës kryesore të kancerit të mushkërive në MB. Ekspertët e shëndetësisë dhe organizatat bamirëse të kancerit thonë se gjetjet duhet të shërbejnë si thirrje zgjimi për ministrat. Më shumë se 1,100 njerëz në vit në Britani të Madhe po zhvillojnë formën më të përhapur të kancerit të mushkërive si rezultat i ndotjes së ajrit, mund të zbulojë Guardian.

Ekspozimi ndaj ajrit toksik iu atribuua 515 burrave dhe 590 grave në Mbretërinë e Bashkuar në vitin 2022 që morën adenokarcinoma tani më dominuesja nga katër nëntipet kryesore të kancerit të mushkërive zbuloi një analizë e agjencisë së kancerit të Organizatës Botërore të Shëndetësisë.

Sipas analizës, normat në Mbretërinë e Bashkuar të rasteve të adenokarcinomave të lidhura me ndotjen e grimcave të ambientit ishin gjithashtu më të larta se në SHBA dhe Kanada dhe katër herë më të larta se Finlanda, e cila kishte normat më të ulëta në Evropën veriore. Është hera e parë që shifra të tilla përpilohen nga Agjencia Ndërkombëtare për Kërkimin e Kancerit (IARC). Ekspertët e shëndetësisë, organizatat bamirëse të kancerit dhe aktivistët e mjedisit thanë se gjetjet në Mbretërinë e Bashkuar ishin shkatërruese dhe duhet të shërbejnë si një thirrje zgjimi për ministrat.

“Këto të dhëna janë po aq tronditëse aq edhe të rëndësishme. Ne kemi qenë gjithmonë të vetëdijshëm se ndotja e ajrit rrit rrezikun e kancerit të mushkërive, por tani mund të shohim se sa i fortë është me të vërtetë ndikimi. Kjo provë e fortë duhet të nxisë veprimin," tha Paula Chadwick, shefja ekzekutive e Fondacionit të Kancerit të Mushkërive Roy Castle. 

Ministrat duhet të veprojnë për të frenuar ndotjen e ajrit, tha Chadwick. Dështimi për ta bërë këtë do të shohë më shumë jetë të shkatërruara nga kanceri i mushkërive. Andrew Haines, profesor i ndryshimeve mjedisore dhe shëndetit publik në Shkollën e Higjienës dhe Mjekësisë Tropikale në Londër, tha se të dhënat theksuan imperativin që qeveria të adresojë ndikimet e vazhdueshme të ndotjes së ajrit në shëndet me vendosmëri më të madhe.

Dr Helen Croker, ndihmës drejtoreshë e kërkimit dhe politikave në Fondin Botëror të Kërkimit të Kancerit, tha: "Ne tashmë e dimë se ndotja është një faktor rreziku për kancerin e mushkërive, por këto shifra theksojnë se sa të rëndësishme mund të jenë shkaqet mjedisore kur shikojmë rrezikun e kancerit."

Kanceri i mushkërive është shkaku kryesor i incidencës së kancerit dhe vdekshmërisë nga kanceri në mbarë botën. Në vitin 2022, rreth 2.5 milionë njerëz u diagnostikuan me këtë sëmundje. Por modelet e incidencës sipas nëntipit kanë ndryshuar në mënyrë dramatike në dekadat e fundit. Nga katër nëntipet kryesore të kancerit të mushkërive adenokarcinoma, karcinoma me qeliza skuamoze, karcinoma me qeliza të vogla dhe karcinoma me qeliza të mëdha adenokarcinoma është bërë nëntipi dominues si tek meshkujt ashtu edhe tek femrat, zbuloi IARC.

Adenokarcinoma përbënte 45.6% të rasteve globale të kancerit të mushkërive te meshkujt dhe 59.7% të rasteve globale të kancerit të mushkërive tek femrat në vitin 2022. Shifrat përkatëse ishin 39.0% dhe 57.1% në 2020. Adenokarcinoma përbën deri në 70% të rasteve të kancerit të mushkërive në mesin e atyre që nuk pinë kurrë duhan, tha IARC. Rreth 200,000 raste të adenokarcinomës u shoqëruan me ekspozimin ndaj ndotjes së ajrit në vitin 2022, sipas studimit të IARC, botuar në revistën Lancet Respiratory Medicine.

Barra më e madhe e adenokarcinomës që i atribuohet ndotjes së ajrit u gjet në Azinë Lindore. Shkalla e incidencës në Kinë në vitin 2022 ishte 6.15 raste për 100,000 burra dhe 4,25 raste për 100,000 gra, sipas IARC. Shkalla e adenokarcinomës në Mbretërinë e Bashkuar të shkaktuar nga ajri toksik ishte shumë më e ulët se Kina (0.66 dhe 0.7), por ende më e lartë se SHBA (0.49 dhe 0.53) dhe Kanadaja (0.38 dhe 0.41). Normat e Mbretërisë së Bashkuar ishin katër herë më të larta se në Finlandë (0.16 dhe 0.12).

Lucy Clark, menaxhere e inteligjencës së kancerit në Cancer Research UK, tha: “Ndërsa duhani mbetet shkaku më i madh i kancerit të mushkërive në MB, sëmundja mund të prekë këdo, përfshirë njerëzit që nuk kanë pirë kurrë duhan. Ky studim i madh tregon se ndotja e ajrit shkakton qindra mijëra raste të kancerit të mushkërive çdo vit në mbarë botën, dhe shkalla më e lartë është në Azinë Lindore. Të dhënat sugjerojnë gjithashtu se normat e rasteve të kancerit të mushkërive të lidhura me ndotjen e ajrit në Mbretërinë e Bashkuar janë pak më të larta se në SHBA dhe Kanada. Për të ndihmuar njerëzit të bëjnë jetë më të gjatë dhe më të shëndetshme, qeveria e Mbretërisë së Bashkuar duhet të bëjë më shumë për të reduktuar nivelet e ndotjes së ajrit dhe të vazhdojë të trajtojë dëmet e duhanit.”

Sarah Sleet, shefja ekzekutive e Asthma + Lung në Mbretërinë e Bashkuar, tha se shifrat e IARC i shtohen një trupi gjithnjë në rritje të provave që tregojnë ndikimin shkatërrues të ndotjes së ajrit në shëndetin tonë. “Mjerisht, nuk është një tronditje të shohësh Mbretërinë e Bashkuar kaq lart në këto tabela dëshpëruese të ligave të adenokarcinomës të shkaktuar nga ndotja e ajrit. Megjithatë qeveria nuk arrin të ndërmarrë veprime vendimtare, edhe vetëm javën e kaluar duke i dhënë përparësi një piste shtesë në Heathrow e cila padyshim do të rrisë ndotjen e ajrit në vend që të vendosë objektiva më të rrepta për të mbrojtur njerëzit nga dëmet e ndotjes së ajrit. Pa objektiva më të forta të ndotjes së ajrit, Britania e Madhe rrezikoi të krijonte “një brez tjetër që do të rritet duke thithur ajër toksik”, tha Sleet.

Livi Elsmore, menaxhere e fushatës në Koalicionin e Ajrit të Shëndetshëm, tha se gjetjet duhet të jenë një thirrje zgjimi për ministrat dhe bëri thirrje për veprim të koordinuar të qeverisë për të pastruar ajrin në të gjithë Mbretërinë e Bashkuar. Qeveria tha se ishte e vendosur të pastronte ajrin e Mbretërisë së Bashkuar për ta bërë atë të sigurt për të gjithë që të marrin frymë. Një zëdhënës shtoi: "Kjo është arsyeja pse ne po zhvillojmë një strategji gjithëpërfshirëse dhe ambicioze për ajër të pastër dhe kemi nisur një rishikim të shpejtë të planit të përmirësimit të mjedisit për t'u siguruar që është i përshtatshëm për qëllimin për të ofruar objektiva ligjërisht të detyrueshëm për përmirësimin e cilësisë së ajrit."

angli kancer i mushkerive

Sondazh

Poll

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend