LIVE UPDATES
Bota

STUDIMI: Ndotja e ajrit shkakton 1100 raste në vit të kancerit të mushkërive në Angli

Ekspozimi ndaj ajrit toksik iu atribuua 515 burrave dhe 590 grave në Mbretërinë e Bashkuar në vitin 2022 që morën adenokarcinoma tani më dominuesja nga katër nëntipet kryesore të kancerit të mushkërive zbuloi një analizë e agjencisë së kancerit të Organizatës Botërore të Shëndetësisë.

9 Shkurt 2025, 20:52 Nga M.L

STUDIMI: Ndotja e ajrit shkakton 1100 raste në vit të kancerit të

ANGLI- Ekspertët e shëndetësisë dhe organizatat bamirëse të kancerit thonë se gjetjet duhet të shërbejnë si thirrje zgjimi për ministrat. Më shumë se 1,100 njerëz në vit në Britani të Madhe po zhvillojnë formën më të përhapur të kancerit të mushkërive si rezultat i ndotjes së ajrit, mund të zbulojë Guardian.

Ekspozimi ndaj ajrit toksik iu atribuua 515 burrave dhe 590 grave në Mbretërinë e Bashkuar në vitin 2022 që morën adenokarcinoma tani më dominuesja nga katër nëntipet kryesore të kancerit të mushkërive zbuloi një analizë e agjencisë së kancerit të Organizatës Botërore të Shëndetësisë.

Sipas analizës, normat në Mbretërinë e Bashkuar të rasteve të adenokarcinomave të lidhura me ndotjen e grimcave të ambientit ishin gjithashtu më të larta se në SHBA dhe Kanada dhe katër herë më të larta se Finlanda, e cila kishte normat më të ulëta në Evropën veriore. Është hera e parë që shifra të tilla përpilohen nga Agjencia Ndërkombëtare për Kërkimin e Kancerit (IARC).

Ndotja e ajrit shkakton 1100 raste në vit të formës kryesore të kancerit të mushkërive në MB. Ekspertët e shëndetësisë dhe organizatat bamirëse të kancerit thonë se gjetjet duhet të shërbejnë si thirrje zgjimi për ministrat. Më shumë se 1,100 njerëz në vit në Britani të Madhe po zhvillojnë formën më të përhapur të kancerit të mushkërive si rezultat i ndotjes së ajrit, mund të zbulojë Guardian.

Ekspozimi ndaj ajrit toksik iu atribuua 515 burrave dhe 590 grave në Mbretërinë e Bashkuar në vitin 2022 që morën adenokarcinoma tani më dominuesja nga katër nëntipet kryesore të kancerit të mushkërive zbuloi një analizë e agjencisë së kancerit të Organizatës Botërore të Shëndetësisë.

Sipas analizës, normat në Mbretërinë e Bashkuar të rasteve të adenokarcinomave të lidhura me ndotjen e grimcave të ambientit ishin gjithashtu më të larta se në SHBA dhe Kanada dhe katër herë më të larta se Finlanda, e cila kishte normat më të ulëta në Evropën veriore. Është hera e parë që shifra të tilla përpilohen nga Agjencia Ndërkombëtare për Kërkimin e Kancerit (IARC). Ekspertët e shëndetësisë, organizatat bamirëse të kancerit dhe aktivistët e mjedisit thanë se gjetjet në Mbretërinë e Bashkuar ishin shkatërruese dhe duhet të shërbejnë si një thirrje zgjimi për ministrat.

“Këto të dhëna janë po aq tronditëse aq edhe të rëndësishme. Ne kemi qenë gjithmonë të vetëdijshëm se ndotja e ajrit rrit rrezikun e kancerit të mushkërive, por tani mund të shohim se sa i fortë është me të vërtetë ndikimi. Kjo provë e fortë duhet të nxisë veprimin," tha Paula Chadwick, shefja ekzekutive e Fondacionit të Kancerit të Mushkërive Roy Castle. 

Ministrat duhet të veprojnë për të frenuar ndotjen e ajrit, tha Chadwick. Dështimi për ta bërë këtë do të shohë më shumë jetë të shkatërruara nga kanceri i mushkërive. Andrew Haines, profesor i ndryshimeve mjedisore dhe shëndetit publik në Shkollën e Higjienës dhe Mjekësisë Tropikale në Londër, tha se të dhënat theksuan imperativin që qeveria të adresojë ndikimet e vazhdueshme të ndotjes së ajrit në shëndet me vendosmëri më të madhe.

Dr Helen Croker, ndihmës drejtoreshë e kërkimit dhe politikave në Fondin Botëror të Kërkimit të Kancerit, tha: "Ne tashmë e dimë se ndotja është një faktor rreziku për kancerin e mushkërive, por këto shifra theksojnë se sa të rëndësishme mund të jenë shkaqet mjedisore kur shikojmë rrezikun e kancerit."

Kanceri i mushkërive është shkaku kryesor i incidencës së kancerit dhe vdekshmërisë nga kanceri në mbarë botën. Në vitin 2022, rreth 2.5 milionë njerëz u diagnostikuan me këtë sëmundje. Por modelet e incidencës sipas nëntipit kanë ndryshuar në mënyrë dramatike në dekadat e fundit. Nga katër nëntipet kryesore të kancerit të mushkërive adenokarcinoma, karcinoma me qeliza skuamoze, karcinoma me qeliza të vogla dhe karcinoma me qeliza të mëdha adenokarcinoma është bërë nëntipi dominues si tek meshkujt ashtu edhe tek femrat, zbuloi IARC.

Adenokarcinoma përbënte 45.6% të rasteve globale të kancerit të mushkërive te meshkujt dhe 59.7% të rasteve globale të kancerit të mushkërive tek femrat në vitin 2022. Shifrat përkatëse ishin 39.0% dhe 57.1% në 2020. Adenokarcinoma përbën deri në 70% të rasteve të kancerit të mushkërive në mesin e atyre që nuk pinë kurrë duhan, tha IARC. Rreth 200,000 raste të adenokarcinomës u shoqëruan me ekspozimin ndaj ndotjes së ajrit në vitin 2022, sipas studimit të IARC, botuar në revistën Lancet Respiratory Medicine.

Barra më e madhe e adenokarcinomës që i atribuohet ndotjes së ajrit u gjet në Azinë Lindore. Shkalla e incidencës në Kinë në vitin 2022 ishte 6.15 raste për 100,000 burra dhe 4,25 raste për 100,000 gra, sipas IARC. Shkalla e adenokarcinomës në Mbretërinë e Bashkuar të shkaktuar nga ajri toksik ishte shumë më e ulët se Kina (0.66 dhe 0.7), por ende më e lartë se SHBA (0.49 dhe 0.53) dhe Kanadaja (0.38 dhe 0.41). Normat e Mbretërisë së Bashkuar ishin katër herë më të larta se në Finlandë (0.16 dhe 0.12).

Lucy Clark, menaxhere e inteligjencës së kancerit në Cancer Research UK, tha: “Ndërsa duhani mbetet shkaku më i madh i kancerit të mushkërive në MB, sëmundja mund të prekë këdo, përfshirë njerëzit që nuk kanë pirë kurrë duhan. Ky studim i madh tregon se ndotja e ajrit shkakton qindra mijëra raste të kancerit të mushkërive çdo vit në mbarë botën, dhe shkalla më e lartë është në Azinë Lindore. Të dhënat sugjerojnë gjithashtu se normat e rasteve të kancerit të mushkërive të lidhura me ndotjen e ajrit në Mbretërinë e Bashkuar janë pak më të larta se në SHBA dhe Kanada. Për të ndihmuar njerëzit të bëjnë jetë më të gjatë dhe më të shëndetshme, qeveria e Mbretërisë së Bashkuar duhet të bëjë më shumë për të reduktuar nivelet e ndotjes së ajrit dhe të vazhdojë të trajtojë dëmet e duhanit.”

Sarah Sleet, shefja ekzekutive e Asthma + Lung në Mbretërinë e Bashkuar, tha se shifrat e IARC i shtohen një trupi gjithnjë në rritje të provave që tregojnë ndikimin shkatërrues të ndotjes së ajrit në shëndetin tonë. “Mjerisht, nuk është një tronditje të shohësh Mbretërinë e Bashkuar kaq lart në këto tabela dëshpëruese të ligave të adenokarcinomës të shkaktuar nga ndotja e ajrit. Megjithatë qeveria nuk arrin të ndërmarrë veprime vendimtare, edhe vetëm javën e kaluar duke i dhënë përparësi një piste shtesë në Heathrow e cila padyshim do të rrisë ndotjen e ajrit në vend që të vendosë objektiva më të rrepta për të mbrojtur njerëzit nga dëmet e ndotjes së ajrit. Pa objektiva më të forta të ndotjes së ajrit, Britania e Madhe rrezikoi të krijonte “një brez tjetër që do të rritet duke thithur ajër toksik”, tha Sleet.

Livi Elsmore, menaxhere e fushatës në Koalicionin e Ajrit të Shëndetshëm, tha se gjetjet duhet të jenë një thirrje zgjimi për ministrat dhe bëri thirrje për veprim të koordinuar të qeverisë për të pastruar ajrin në të gjithë Mbretërinë e Bashkuar. Qeveria tha se ishte e vendosur të pastronte ajrin e Mbretërisë së Bashkuar për ta bërë atë të sigurt për të gjithë që të marrin frymë. Një zëdhënës shtoi: "Kjo është arsyeja pse ne po zhvillojmë një strategji gjithëpërfshirëse dhe ambicioze për ajër të pastër dhe kemi nisur një rishikim të shpejtë të planit të përmirësimit të mjedisit për t'u siguruar që është i përshtatshëm për qëllimin për të ofruar objektiva ligjërisht të detyrueshëm për përmirësimin e cilësisë së ajrit."

angli kancer i mushkerive

Sondazh

Poll

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj