LIVE UPDATES
Bota

Trazirat në Ekuador/ The Economist: Mafia shqiptare e lidhur me zyrtarë të vendit më vdekjeprurës të Amerikës Latine

Disa burime ekuadoriane vlerësojnë se në vitin 2023 shkalla e vrasjeve do të jetë rritur më shumë se gjashtëfish, në 45 për 100,000 banorë, duke e bërë vendin e tyre më vdekjeprurës në Amerikën Latine kontinentale.

11 Janar 2024, 10:06 Nga r.ll
Trazirat në Ekuador/ The Economist: Mafia shqiptare e lidhur me
foto ilustruese

EKUADOR- Një nga programte më të ndjekura të lajmeve në Ekuador, El Noticiero, po transmetonte drejtpërdrejt kur persona të armatosur hynë në studio. Kamerat u rrotulluan ndërsa gangsterët me kapuç godisnin stafin me pistoletë në dysheme. Më pas ata dolën në transmetim për 15 minuta, duke lëvizur me tabela të bandave për shikuesit e habitur dhe duke bërë selfie ndërsa tundnin hanxharet, dinamitët dhe mitralozët.

Kjo dhunë, e përhapur në të gjithë vendin pasditen e 9 janarit nga një kanal shtetëror, tc Televisión, tronditi ekuadorianët ndërsa kaosi pushtoi vendin këtë javë. Është episodi i fundit, më dramatik në rrëshqitjen e tij katërvjeçare në kontrollin e bandave të drogës, raporton The Economist.

Në vitin 2019 ishte një nga vendet më të sigurta në Amerikën Latine, me një shkallë vrasjesh prej 6.7 për 100,000 banorë. Disa burime ekuadoriane vlerësojnë se në vitin 2023 shkalla e vrasjeve do të jetë rritur më shumë se gjashtëfish, në 45 për 100,000 banorë, duke e bërë vendin e tyre më vdekjeprurës në Amerikën Latine kontinentale.

Ngjarjet u vunë në lëvizje më 7 janar, kur rojet e burgut La Regional në Guayaquil, qyteti më i madh i Ekuadorit, zbuluan se Adolfo Macías, bosi i bandës së drogës Los Choneros, nuk ishte në qelinë e tij. Ai po vuante dënimin me 34 vjet për vrasje dhe trafik droge. Anëtarët e bandave në burgjet anembanë vendit filluan trazirat ndërsa u përhap lajmi për arratisjen e tij. Në rrjetet sociale qarkulluan video, ku shiheshin gangsterët që merrnin peng rojet e burgut dhe i qëllonin. Disa u varën.

Të nesërmen Daniel Noboa, presidenti i Ekuadorit, shpalli një gjendje të jashtëzakonshme dhe vendosi një shtetrrethim natën. Ai e dërgoi ushtrinë për të marrë kontrollin e burgjeve. Gangsterët luftuan përsëri në rrugët e qyteteve në të gjithë vendin, duke shpërthyer bomba, duke djegur makina dhe duke rrëmbyer policë. Më 9 janar, një grup tjetër i armatosur bastisi Universitetin Guayaquil, duke marrë studentë peng dhe duke shkëmbyer zjarr me policinë. Noboa deklaroi më pas një “konflikt të armatosur të brendshëm” dhe urdhëroi ushtrinë të “neutralizonte” rreth 22 grupe të krimit të organizuar, përfshirë Los Choneros.

Kjo dhunë filloi fillimisht në Kolumbi. Ekuadori, veçanërisht porti i tij në Guayaquil, u bë një qendër më e rëndësishme për dërgesën e kokainës nga Peruja dhe Kolumbia pasi portet kolumbiane shtrënguan sigurinë e tyre në vitin 2009. Tregtia më parë ishte monopolizuar nga FARC, një grup i fuqishëm gueril kolumbian, i cili mbante dhunën në një minimum. Por pasi farc nënshkroi një marrëveshje paqeje në 2016, shumica e anëtarëve të saj u çmobilizuan. Bandat lokale, rajonale dhe ndërkombëtare u derdhën për të mbushur vakumin. Kartelet meksikane kanë financuar ato ekuadoriane. Mafia shqiptare ka zgjeruar prezencën edhe në Ekuador. Një fluks kaq i shpejtë i krimit të organizuar ndërkombëtar u lehtësua nga ekonomia e dollarizuar e Ekuadorit dhe nga kërkesat e dobëta të vizave për të huajt.

Gangsterët ekuadoras si Macias janë bërë mbretër. Los Choneros dhe bandat e tjera lokale mendohet se e kanë armatosur veten me armë të bartur nga mbrojtësit e tyre meksikanë për dërgesat e kokainës. Ata tani posedojnë mitralozë, pushka dhe granata që u mundësojnë të përballen me forcat e armatosura të Ekuadorit të trajnuar dobët.

Bandat ekuadoreane kanë gjeneruar rrjedhë të parave duke krijuar një themel fitimprurës në Evropë, ku konsumi i kokainës po rritet. Rruga më e ngarkuar e trafikut të kokainës në botë sot shkon nga Guayaquil në portin e Antëerp në Belgjikë, sipas Chris Dalby nga World of Crime, një grup hetimor me bazë në Holandë. Pjesa më e madhe e kësaj kokaine është e mbushur në kontejnerë transporti që përmbajnë banane, një nga eksportet më të mëdha të Ekuadorit. Kërkesa e Evropës “i ka kthyer portet ekuadoriane në një nga pjesët më të vlefshme të infrastrukturës që mund të kontrollosh, nëse je një grup trafiku droge në Amerikën Latine”, thotë Ëill Freeman i Këshillit për Marrëdhëniet me Jashtë në Nju Jork.

Këto para i lejojnë bandat të blejnë rojet e burgut. Macias dhe drejtues të tjerë bandash kanë kthyer ndoshta një të katërtën e 36 burgjeve të Ekuadorit në selinë e tyre, nga ku ata organizojnë sulme dhe rekrutojnë anëtarë të rinj.  Macias u arratis pak para se të transferohej në një njësi më të sigurt në kompleksin e burgut. Ai duhet të jetë informuar nga zyrtarë të korruptuar.

Korrupsioni i këtij lloji është i përhapur. Në vitin 2023, policia filloi të hetonte disa zyrtarë qeveritarë për lidhje me mafian shqiptare. Muaj më vonë i dyshuari kryesor u gjet i vdekur. Në vitin 2022, 25 zyrtarë të forcave ajrore u dënuan për sabotimin e pajisjeve të radarëve që monitoronin aktivitetin e bandave të drogës në hapësirën ajrore të Ekuadorit.

the economist ekuador

Sondazh

Poll

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje