LIVE UPDATES
Editorial

Arti i Kompromisit dhe ngathtësia e Albin Kurtit si negociator

11 Janar 2020, 13:15 Nga DOSJA
Arti i Kompromisit dhe ngathtësia e Albin Kurtit si negociator

Në avancimin e demokracisë si procedurë, Kosova ka shënuar përparim të madh, porse puna ngec te momenti kur duhet me u pranu interesat e tjetrit!? Pra tek kompromisi.

Implementimi i rezultatit zgjedhor të gjashtë tetorit ka ngecë për dy arsye madhore të përgjithshme dhe për dy gabime në hapa të Albin Kurtit.

Dy arsyet e përgjithshme janë dallimet konceptuale ndërmjet logjikës së ‘prerjës’ me shpatën e revolucionit të keqqeverisjës në vend dhe logjikës së pjesëmarrjës dhe përshtatjës, duke mos e këputur nyjën e Gordit por tu e zghidhë atë në një evolucion, përmes ndërveprimit me të gjithë akterët pilitik. Dhe e dyta, difetenca e madhe ndërmjet të majtës ala shqiptarçe që rëndom âsht enverizëm me të djathtën arkaike, që zakonisht shfaqet si ‘Këshill pleqnarësh’ që strategji e kanë frenimin kurse guximin dhe aventurën pushtetore e kuptojnë si maturi dhe bashkërëndim me faktorin mdërkombëtar.

Ndërsa dy arsyet tjera, e identifikojnë Kurtin si negociator pa përvojë dhe të ngathtë, janë takimi triumfalist i lidershipit të Vetëvendosjës me Rexhep Qosjën, pas fitores në zgjedhje, që simbolikisht ia rikujtonte LDK-së anmikun nr. 1, pra Kurti e bâni kit hap për dekurajim të partisë me të cilën mësynte bashkëqeverimin, por në thelb e trimnoi atë, sepse kjo ishte nji hedhje e krypës në plagën arketipore.

Dhe gabimi i dytë ishte veprimi jashtë marrëveshjës me partnerin potencial, LDK në zgjedhjen e Glauk Konjufcës për Kryetar Kuvendi. Kjo e riktheu negociimin në ndërmarrje tregtare, të stilistikës Kadareane: “Atëherë ma kthe Hindinë që ta dhash dje për Venezuelën”!? Por, kjo nuk âsht letërsi pir politikë dhe kthim prapa ashiqare që nuk ka dhe kjo i jep vulën e ngërçit institucional procesit.

Amy Gutmann dhe Dennis Thompson janë dy profesorë të shquar të shkencave politije, përkatësisht filizofisë polutike në universitetet prestigjioze të Pensilvanisë dhe Harvardit, ata janë rrekë të zbërthejnë mitin e ‘njeriut të pakompromis’ në fushata zgjedhore i cile shndërrohet në njeriun e duhun të kompromisit, në dhe për qeverisje, në kontekst të demokracisë amerikane.

Simas tyne, kompromusi politik është i vështirë në demokracinë Amerikane edhe pse të gjithë e deshirojnë. Ata argumentojnë që rezistenca ndaj kompromisit nuk mund të vlerësohet plotësisht pa e kuptuar burimin e saj në vetë procesin demokratik, posaçërisht siç zhvillohet në ShBA,  si nji “fushatë të përhershme” – që inkurajon qëndrimet politike dhe argumentet që e bëjnë më të vështirë kompromisin. Këto përbëjnë atë që dy profesorët e quajnë mentaliteti i pakompromis, i karakterizuar nga qëndrimi i politikanëve mbi parimet dhe kundërshtarët mosbesues.

Ky mentalitet është i favorshëm për fushatë, por jo për qeverisje, sepse qëndron në mënyrën e ndryshimit të nevojshëm dhe në këtë mënyrë bllokon procesin demokratik në favor të status quo-së. Mendësia e pakompromis mund të mbahet nën kontroll nga një grup i kundërt i qëndrimeve dhe argumenteve – mentaliteti i kompromisit – që i shtyn politikanët të përshtatin parimet e tyre dhe të respektojnë kundërshtarët e tyre.

Duke u nisë nga dinamika e  mendjeve që ekzaminuen proceset që çuan në kompromise në reformën e taksave në 1986 dhe reformën e kujdesit shëndetësor në 2010 në ShBA, këta autorë eksplorojnë mentalitetin e kompromisit që âsht ma përshtatshëm për qeverisje, sepse u mundëson politikanëve me veprue mbi mundësitë e kompromisit të dëshirueshëm. Nji nga principet e të Drejtes Ndërkombëtare i cili e konsideron nji shtet të pavarun (Konventa e Montevideos, dhjetor 1933) âsht aftësia (kapaciteti) për me hy në marrdhânie me shtetet tjera.

Në këtë frymë, Albin Kurti si fitues i zgjedhjeve nacionale dhe përgjegjës i vetëm për implementim të rezultatit zgjedhor, do të duhej ta konsiderojë kompromisin me LDK-në. Por ai po dëshmon paaftësi (mungesë japacitetedh) për me hy në marrdhânie me tjerët, duke qenë i prirun për diktat dhe kontroll ndaj dhe mbi secilin! Politika cilësohet nga dijetarët si “arti i kompromisit” që âsht thelbësor për evitimin e përplasjeve brenda nji shoqnie politike si dhe për me i kapërcye bllokadat institucionale.

Zyrtarët e zgjedhur takohen, negociojnë dhe këtë duhet bâ me transparencë të plotë, sepse nuk ka asnji arsye madhore “me lujtë fshehtas”, takohen sërish e sërish deri tek akordimi i interesave të tyre, që burojnë nga lufta legjitime për pushtet, për realizimin e programeve dhe përmbushjën e premtimeve elektorale, përndryshe, zgjedhjet e ardhëshme realisht konsiderohen të humbuna!?

Në kontekst të aktualitetit politik të Kosovës, më doket e drejtë ajo që e thotë ekonomisti Donald Wittman (1995:154) i cili vëren se politikanët e mirë krijojnē koalicione nëpërmjet kompromiseve të pranueshme.  Njâjt mendon edhe filozofi politik Jean Bethke Elshtain (1995: 61): “Por kompromisi nuk është një mënyrë mediokre për të bërë politikë; është një aventurë, mënyra e vetme për të bërë politikë demokratike ”.

Ndër arsyet pse kompromisi është thelbësor në politikbâmje âsht interesi për të marrë të rândësishmen për të dëshirueshmen.

Politikanët duhet të jenë të mirë në pazare me zyrtarë të tjerë të zgjedhur. Ata duhet ta mbështesin palën me të cilen bâjnë negociata në kërkesat për të cilat dihet se kanë kapacitete dhe kompetencë të dëshmueme; P.sh. LDK- ja duhej ta mbështeste Vetëvendosje-n në luftën mundër korrupsionit dhe nepotizmit, sepse partia e Kurtit e ka interes strategjik luftimin e tyre, duke qenë se janë ndërtu kauza nga këto fenomene që gërryjnë shtetin, pra duke i dhânë VV-së Ministrinë e Drejtësisë, pastaj qasje të plotë në Prokurori etj.

Negociimi për koalicion âsht një ndërmarrje tregtare, në aspektin që secili kërkon mbështetje për kauzën e tij dhe, nga ana tjetër, duhet me e mbështetë kauzën e tjetrit. Sidoqoftë, politikanët nga të dy palët, në vend se të krijojnë zjarr polarizimi dhe marrëzie, duhet të propozojnë ndonjë zgjidhje të vërtetë. Në rastin e negociimit VV : LDK, palët po propozojnë plane e oferta pa shanse për të marrë mbështetjën e tjetrit.

Cili është rezultati? Zero. Progresi i vërtetë është në mes. E mesi përket në kompromis. Në demokraci intenca për diktat âsht betejë a priori e humbun! Kurse ideja për me marrë krejt ‘kulaqin’ pra kontrolli i plotë, i pamundun! Mungesa e sensit për kompromis âsht barrikadim, bllokadë! Që prodhon ngecje për shtetin e humbje shprese për votuesit e dyja taborreve politike.

Marrë nga gazeta Ekspress

(a.m;E.K/dosja.al)

Tirana është boshatisur për ditët e pushimit. Cilën nga ritet e shenjta po ndiqni:

View Results

editorial editorial albin kurti halil matoshi albin kurti halil matoshi

Sondazh

Poll
Editorial 7 Janar 2020, 20:50

A ishte e justifikuar vràsja e Suleimanit?

Më 3 janar, Shtetet e Bashkuara vrànë Qassem Suleimani, një komandant të lartë ushtàrak iranian, ndërsa ai po linte Aeroportin Ndërkombëtar të Bagdadit me një m...

Editorial 5 Janar 2020, 11:52

Me ndihmën e Libisë, në thesarin e gazit

LIBI- Qeveria libiane e kryeministrit Fajis al-Sarradsh do të mbështetet ushtarakisht nga Turqia. Por parlamenti libian votoi të shtunën kundër marrëveshjeve të...

Editorial 29 Dhjetor 2019, 11:20

Mini-Shengeni, ambalazh i ri i projekteve të vjetra

Është plotësisht e vërtetë se në përputhje me nivelin e takimeve, në të gjitha këto samite shteti i Kosovës është përfaqësuar me udhëheqësit e institucione...

Editorial 28 Dhjetor 2019, 15:36

A do të lindë Europa kontinentale në vitin 2020?

Më 2020 BE do të zvogëlohet dhe politika e saj do të bëhet edhe më e ashpër. Britanikët do të largohen përfundimisht. E kjo ka pasoja për raportin e forcave në ...

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!