LIVE UPDATES
Bota

“Në një tokë e dominuar nga Ish-luftëtarët”/ Gratë e Kosovës marrin fuqi në kutitë e votimit

7 Mars 2021, 18:34 Nga DOSJA
“Në një tokë e dominuar nga

KOSOVË -Gratë po fitojnë përfaqësimin më të madh politik në Kosovë, duke rritur shpresat për më shumë barazi në një vend që ende jeton me shenjat e luftës kundër sundimit serb në vitet 1990, kështu nis një shkrim i publikuar në nytimes, për situatën në Kosovë.

Saranda Bogujevci vështroi pa u dridhur një grumbull vrimash plumbash të lëna në murin e kopshtit nga një masakër dy dekada më parë që zhduku pjesën më të madhe të familjes së saj dhe i shkaktoi 16 fishek në trup. Ajo është shprehur se mendja mund të ketë fshirë disa kujtime, por ende kanë ngelur “njollat e gjakut”.

“Unë ende mund të nuhas tokën të përzier me erën e gjakut,”-ka thënë ajo. 

Bogujevci, 35 vjeç, është shumë më tepër se një simbol i Kosovës. Ajo është pjesë e një vale të vështirë të grave që zgjidhen në Parlamentin e Kosovës, e cila shpalli pavarësinë në 2008, por mbetet një nga vendet më të varfra në Evropë. Në rezultatet e zgjedhjeve në Kosovë, u zbuluan se shumë gra kishin fituar vend, në total 40%.

Këto gra të zgjedhura i kanë bindur votuesit se mund t’i rezistojnë Serbisë, e cila ka refuzuar të njohë Kosovën si një shtet të pavarur dhe gjithashtu të përballet me korrupsionin, kriminalitetin dhe qeverisjen e dobët që shkatërroi shpresat e mëdha që ndoqën fundin e sundimit serb.

Nazlie Bala, një aktiviste për gratë që ishte ndihmëse e UÇK-së gjatë luftës, tha se forca dhe vendosmëria e zonjës Bogujevci e kishte bërë atë një emblemë dhe shpresë për Kosovën.

“Ajo është një e mbijetuar. Ajo është e fortë si guri. Ajo është e vërteta jonë,”-ka thënë ajo.

Ndërsa Bogujevci zë vendin e saj në legjislaturën e re, e cila do të zgjedhë presidentin e Kosovës, ajo dëshiron që puna, zyra më e lartë e vendit, të shkojë te një grua tjetër dhe e mbijetuar e kohës së luftës, Vjosa Osmani.

Osmani, e cili ka qenë president në detyrës që nga nëntori, kur Hashim Thaçi u arrestua, pritet të zgjidhet plotësisht në ditët në vijim. Osmani, fitoi më shumë vota se çdo kandidat tjetër dhe gjithashtu më shumë vota se kushdo tjetër që kur Kosova filloi mbajtjen e zgjedhjeve dy dekada më parë. Thirrja e saj është veçanërisht e fortë midis të rinjve dhe grave, më shumë se 60 përqind e të cilave, sipas rezultateve të votimit, votuan për një listë kandidatësh që ajo udhëhoqi së bashku me Albin Kurti, një kampion i vjetër i çështjeve progresive.

Kur Osmani iku me prindërit e saj nga shtëpia e tyre në veri të Kosovës në 1999 për t’i shpëtuar masakrave të shqiptarëve etnikë, ata u ndaluan në rrugë nga ushtarët serbë të cilët kërcënuan të vrisnin babanë e saj. Asaj i kishte futur një tytë armësh në gojën e saj, por ajo sërish protestoi.

“Trauma të tilla, prekën çdo familje në Kosovë. Kosova nuk është vetëm e gatshme për një presidente femër, por votoi për një, pavarësisht mizogjinisë së ngulitur dhe një mentaliteti patriarkal të ndërtuar me shekuj,”-ka thënë Osamani.

Osmani fyhej dhe kërcënohej rregullisht nga rivalët meshkuj. Sfidat me të cilat përballen deputetët e reja femra janë të mëdha. Korrupsioni është i shfrenuar, pabarazia është e madhe dhe zhvillimi i pakët. Pothuajse një e treta e popullsisë është e papunë, me një normë mbi 50 përqind për të rinjtë dhe 80 përqind për gratë. Shumë prej kandidateve femra në fushatën e tyre, i prekën këto çështje.

Shfaqja e grave në politikën e Kosovës ka qenë një proces i gjatë, i dhimbshëm. Kosova ka pasur një presidente femër, por kjo ishte rezultat i një marrëveshje e ndikuar nga Shtetet e Bashkuara, e cila udhëhoqi një fushatë bombardimesh të NATO-s dhe theu kontrollin e Serbisë në territor në 1999 dhe që atëherë ka luajtur një rol të madh në punët e saj.

Kombet e Bashkuara, të cilat administruan Kosovën për gati një dekadë pas luftës, vendosën gjithashtu një sistem kuotash në 2000 që u garantonte grave 30 përqind të vendeve në Parlament. Bogujevci, së pari hyri në Parlament në vitin 2017 nën sistemin e kuotave, por në këto zgjedhje ajo ka hyrë me vota, pasi ka fituar.

Igballe Rogova, një aktiviste për të drejtat e grave, tha se votuesit tani po shikonin kandidatet femra jo si gra me kuota, por si politikane që bëjnë premtime dhe i mbajnë ato dhe meritojnë votat.

Albin Kurti, i cili drejton një parti të qendrës së majtë që bashkoi forcat me zonjën Osmani, ka një rekord të fortë të promovimit të grave.

Partia e përbashkët zgjedhore që ai drejtoi me Osmani u zotua se të gjitha agjensitë shtetërore dhe ndërmarrjet do të urdhëroheshin të zbatonin barazinë e punësimit.

Bala, aktivistja, e cila ka qenë pjesë e luftës ka thënë se shumë gra kishin marrë pjesë në luftën e armatosur kundër forcave serbe, por më vonë ishin shkruar jashtë skenarit.

Rruga Bogujevci e për në Parlament ishte gjithashtu e gjatë.

“Gjithmonë kam thënë se nuk do të hyja kurrë në politikë,” tha ajo në një intervistë në vendlindjen e familjes së saj, Podujeva.

Ajo u dërgua në Britani për trajtim mjekësor, pasi luftimet mbaruan dhe kaloi gati 15 vjet duke ndërtuar një jetë të re në Manchester në veri të Anglisë, por filloi të bënte gjithnjë e më shumë udhëtime në rajonin e saj të lindjes. Ajo dëshmoi kundër vrasësve të familjes së saj para një gjykate në Beograd, kryeqyteti i Serbisë dhe ekspozoi një shfaqje arti që ajo kishte krijuar duke treguar historinë e familjes së saj. Ajo tani është zhvendosur përsëri në Kosovë, ku të huajt e ndalojnë atë në rrugë për të shprehur admirim dhe mbështetje.

(k.a/dosja.al)

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

diaspora diaspora grat ne kosove fitoje vende ne parlemt kosova shkrimi i mediave te huaja per kosoven grat ne kosove fitoje vende ne parlemt kosova shkrimi i mediave te huaja per kosoven

Sondazh

Poll

Aksidenti tragjik te rrethrrotullimi i TEG-ut, ja momenti kur betonierja humbi kontrollin dhe ra

Aksidenti tragjik te rrethrrotullimi i TEG-ut, ja momenti kur betonierja humbi kontrollin dhe ra

Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, qytetarët marshojnë në rrugët e kryeqytetit: Ju erdhi fundi!

“67 vajzat e djemtë që sot morën diplomën”/ Rama: Transformimi nuk ndalet

Diplomimi i 67 oficerëve të rinj/ Rama: Deri në 2030 paga si të NATO-s

Aktivistja: Çështja e pronave të Rrjollit në Gjykatën e Lartë, nuk do t’i gëzoni!

Qytetari: Rama u rikthye përsëri atje në vendin e krimit, në Theth

Qytetari: Unë kam ardhur këtu sepse më ka sjellë halli

I riu: Ju merrni avionin dhe kuroheni jashtë, shqiptarët i keni lënë për bukën e gojës

Aksident i rëndë te rrethrrotullimi i TEG-ut, momenti kur betonieria bie nga lartësia

Dita e 53-të e protestës/ Qytetarja: Paguajmë 4.2 mln për Kanye West, spitalet janë pa ilaçe

Qytetari: I bëj thirrje të gjithë sistemit arsimor, të bashkohen në protestë

Dita e 53-të e protestës/Qytetarët nisin marshimin drejt godinës së Kryeministrisë

YouTuberi MrBeast dhe Thea Booysen i thonë ‘Po’ njëri-tjetrit, çifti kurorëzon dashurinë në martesë

Stuhia në Sarandë/ Era e fortë shkatërron çatinë e një pallati 12-katësh

"Më mirë sot sesa 10 vite më parë"/Shakira në qendër të vëmendjes në moshën 49-vjeçare

Aksidenti i rëndë te rrotullimi i TEG-ut, pamje nga vendngjarja

Rrezikuan të mbyteshin në det, Policia Kufitare shpëton pesë anëtarët e një familjeje në Himarë

Protestat para Kuvendit, Lamallari: Të intimidosh deputetët nuk është demokraci

Berisha: Protesta po firmos fundin e sundimtarit më të keq që ka pasur Shqipëria pas Enver Hoxhës

Berisha: Turizmin e ka shkatërruar narkoeuro dhe qëndrimi i Ramës ndaj shqiptarëve të Kosovës

Berisha: Rama po bën gjithçka kundër protestës duke përdorur policinë kriminale

Ministri Gogu: Reforma në Drejtësi po konsolidohet, por sistemi përballet ende me sfida

Bylykbashi:E papranueshme që nuk vjen drejtori i Policisë së Shtetit. Gjiknuri:Nuk ka asnjë detyrim

Debate në komisionin për Reformën Zgjedhore/Vokshi përplaset me Gjiknurin: Mos më thuaj mua e dashur

A do të realizojë regjisori Christopher Nolan një film horror pas suksesit global të “Odyssey” ?

Aksident në aksin Rrogozhinë-Lushnjë/Furgoni përplas mjetin bujqësor, 50-vjeçari përfundon te Trauma

Stuhia bën kërdinë, xhama të thyer e pemë të rrëzuara, tre persona përfundojnë në spital

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin Dhërmiun

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin qytetin e Vlorës

Shi dhe erë e fortë, stuhia e befasishme godet Vlorën

Sharon Stone tregon pse nuk finalizoi me martesë lidhjen me stilistin 38-vjeçar

Rama batuta me banorin që iu shemb ndërtimi pa leje në Theth:Koka bën, koka pëson

Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, protestuesit nisin marshimi

Deklarata e ministres serbe për Kosovën/ Ish-luftëtari i UÇK-së: Heshtja e Shqipërisë është fyerje

Aktivisti: SPAK hap hetimet për kryeministrin Rama, tregoni që jeni patriotë dhe bëhuni me ne

Aktivisti: Do qëndrojmë derisa kjo qeveri e korruptuar dhe ky kryeministër të largohet

Protestuesi: Protesta do vazhdojë deri në rrëzimin e tij

“Pa rini nuk ka Shqipëri”/ Protestuesit nisin marshimin drejt Kryeministrisë: Rama jepe dorëheqjen!

“Mbret pa popull, kjo është kurora e Edi Ramës”/ I riu në protestë: Rama ka humbur mbështetjen

“Nuk duam bashkimin me Librazhdin”/ Banorët në Prrenjas protestojnë kundër reformës territoriale

"Shpati artist që nuk lypi ndonjëherë"/ Rezart Veleshnja reagon për ndihmën e Labinot Tahirit

Rama sulmon sërish protestuesit: Dalin lloj-lloj sharlatanësh delirantësh e ekstremistësh

Jeta private la nën hije filmin ‘Don't Worry Darling’, regjisorja Olivia Wilde flet për projektin

Flakët përfshijnë një sipërfaqe toke në Elbasan/ Dëgjohen shpërthime, dyshohet për fishekë

Rama: Synimi është të rriten të ardhurat, turizmin e luksit e keni vetëm ju

Rama: Keqinterpretuan fjalën time dhe u zaptua zemra e Thethit

Rama nga Thethi: Paketa e Maleve nuk është për biznesmenë dhe as për oligarkët

Rama nga Thethi: Ka një keqkuptim të madh për Paketën e Maleve

Publikohen pamje brenda Postës në Durrës, ish-shefja e Financës me një thes në dorë merr para

Berisha: Eurodeputeti denoncon Ramën si njeriun që përdor familjarët e tij për të transportuar para