LIVE UPDATES
Politike

"Një mandat i katërt për kryeministrin Rama"/ Analistja: PS dominoi zgjedhjet përmes kapjes së institucioneve të shtetit

Gjithashtu përmendet se PS shtriu ndikimin te diaspora dhe ishte e vetmja parti me burimet e nevojshme për të bërë fushatë jashtë vendit. 

29 Maj 2025, 22:25 Nga DOSJA
"Një mandat i katërt për kryeministrin Rama"/
marta szpala

TIRANË- Marta Szpala, analiste në Qendrën Polake për Studime Lindore ka shkruar lidhur me rezultatin e zgjedhjeve parlamentare të 11 majit. 

Në shkrimin e mëposhtëm thuhet se rezultati zgjedhor konfirmoi dominimin e Partisë Socialiste, e cila vijon të fitojë zgjedhje të njëpasnjëshme përmes kapjes së institucioneve të shtetit. Më tej thuhet se gjë që i mundëson PS të ushtrojë presion mbi punonjësit e sektorit publik dhe duke ruajtur kontrollin mbi median.

Gjithashtu përmendet se PS shtriu ndikimin te diaspora dhe ishte e vetmja parti me burimet e nevojshme për të bërë fushatë jashtë vendit. Në shkrim thuhet se PS-ja nuk u prek as nga arrestimi i kryebashkiakut të Tiranës Erion Veliaj, një figurë e shquar socialiste dhe as nga akuzat për korrupsion kundër ministrave nga radhët e saj, përfshirë ata përgjegjës për shëndetin dhe mjedisin.

Sipas Szpala, rezultati i arritur nga PD-ja në këto zgjedhje, mund të konsiderohet një sukses relativ duke pasur parasysh gjendjen e dobësuar të partisë për shkak të luftërave të brendshme.

SHKRIMI I PLOTË: 

Më 11 maj, në Shqipëri u mbajtën zgjedhjet parlamentare, të cilat rezultuan në një fitore dërrmuese për Partinë Socialiste (PS) në pushtet, të udhëhequr nga kryeministri Edi Rama, i cili ka qenë në pushtet që nga viti 2013. Sipas rezultateve paraprake, PS mori 52.3% të votave dhe siguroi 83 vende në parlamentin me 140 anëtarë. Koalicioni më i madh i opozitës, i udhëhequr nga Partia Demokratike (PD) nën Sali Berishën, mori 33.8% të votave dhe fitoi 50 vende. Tre deputetë do të përfaqësojnë Partinë Social Demokrate (PSD). Tre grupe të reja anti-establishment hynë gjithashtu në parlament: partia liberale Mundësia, e cila fitoi dy vende, si dhe koalicioni qendror Nisma / Shqipëria Bëhet (Nisma / Shqipëria Bëhet) dhe Lëvizja Së Bashku e krahut të majtë, secila prej të cilave siguroi nga një vend.

Pjesëmarrja në votime ishte 42.3%, gati 5 pikë përqindjeje më e ulët se në zgjedhjet e mëparshme, duke reflektuar një mosangazhim politik në rritje. Për herë të parë, anëtarët e diasporës ishin në gjendje të votonin me postë; 245,000 njerëz u regjistruan për ta bërë këtë, kryesisht në Itali dhe Greqi. Misioni vëzhgues i OSBE-së dhe Parlamentit Evropian arriti në përfundimin se kontrolli i Partisë Socialiste mbi sektorin publik dhe median i dha asaj një avantazh të konsiderueshëm ndaj rivalëve të saj. Misioni gjithashtu dokumentoi parregullsi të shumta në votim.

Pavarësisht skandaleve të shumta korrupsioni dhe një rritjeje të ndjeshme të kostos së jetesës - që prek veçanërisht më të varfrit - Partia Socialiste përmirësoi ndjeshëm performancën e saj krahasuar me zgjedhjet e vitit 2021. Kjo tregon konsolidimin e një sistemi klientelist dhe ka të ngjarë të rezultojë në një centralizim të mëtejshëm të pushtetit në duart e Edi Ramës.

Koment

Boshti kryesor i konfliktit politik, si dhe vetë fushata zgjedhore, sillet rreth rivalitetit personal midis udhëheqësve të dy partive kryesore: Edi Rama (Kryeministër që nga viti 2013 dhe ish-Kryetar Bashkie i Tiranës nga viti 2000 deri në vitin 2011) dhe Sali Berisha (President nga viti 1992 deri në vitin 1997 dhe Kryeministër nga viti 2005 deri në vitin 2013). Të dy figurat mbështeten nga rrjete oligarkike dhe kriminale që konkurrojnë për ndikim ekonomik dhe politik. Sistemi zgjedhor favorizon partitë e mëdha, të cilat, të kombinuara me strukturat klienteliste të rrënjosura, pengojnë shfaqjen e çdo formacioni alternativ të aftë për të sfiduar dominimin e establishmentit të vjetër. Përpjekjet e partive të reja parlamentare për ta drejtuar fushatën drejt çështjeve në axhendën politike të partive, masave të vërteta kundër korrupsionit dhe reformave që synojnë përmirësimin e standardeve të jetesës, rezultuan kryesisht joefektive.

Rezultatet konfirmuan dominimin e PS-së, e cila vazhdon të fitojë zgjedhje të njëpasnjëshme duke kapur institucionet shtetërore - duke i lejuar asaj të ushtrojë presion mbi punonjësit e sektorit publik - dhe duke ruajtur kontrollin mbi median. Për më tepër, ajo ka zgjeruar rrjetet e saj të ndikimit në diasporë dhe ishte e vetmja parti me burimet e nevojshme për të zhvilluar një fushatë jashtë vendit. PS-ja nuk u prek ndjeshëm nga arrestimi parazgjedhor i figurës së shquar të partisë Erion Veliaj, Kryetarit të Bashkisë së Tiranës, as nga akuzat për korrupsion kundër ministrave nga radhët e saj, përfshirë ata përgjegjës për shëndetin dhe mjedisin. Edhe ikja jashtë vendit e zëvendëskryeministrit Arben Ahmetaj për të shmangur arrestimin nuk e dëmtoi pozicionin e saj.

Rezultati i arritur nga Partia Demokratike (PD) në opozitë mund të konsiderohet një sukses relativ, duke pasur parasysh gjendjen e dobësuar të partisë për shkak të luftërave të brendshme për pushtet dhe akuzave për korrupsion kundër udhëheqësit të saj. Ai, së bashku me anëtarët e familjes së tij, është sanksionuar si nga Shtetet e Bashkuara ashtu edhe nga Mbretëria e Bashkuar për përvetësim të fondeve publike dhe përpjekje për të ndikuar në gjyqësor. Berisha e modeloi fushatën e tij sipas asaj të Donald Trump, madje duke punësuar ish-këshilltarët e presidentit amerikan. Ai e portretizoi veten si viktimë të establishmentit vendas dhe të Partisë Demokratike të SHBA-së. Ka të ngjarë që, ashtu si në të kaluarën, PD do të sfidojë integritetin e procesit zgjedhor.

Slogani kryesor i fushatës së Ramës ishte një premtim për të arritur anëtarësimin në Bashkimin Evropian gjatë mandatit të ardhshëm parlamentar. Megjithatë, ky qëllim është jorealist për shkak të kapacitetit të kufizuar administrativ të institucioneve shtetërore, të cilat janë kapur nga partia në pushtet. Shqipëria filloi negociatat e pranimit në vitin 2022 dhe deri më tani ka hapur tre nga gjashtë grupet negociuese. Një sukses i dukshëm, nën presionin e BE-së dhe Shteteve të Bashkuara, ishte krijimi i një organi të pavarur kundër korrupsionit dhe ndjekjes penale të krimit të organizuar (SPAK), i cili ka rezultuar efektiv në hetimin e figurave të larta politike. Megjithatë, korrupsioni i përhapur dhe krimi i organizuar mbeten ndër sfidat më urgjente të Shqipërisë, dhe SPAK përballet me kritika nga të dy forcat kryesore politike. Vetë Rama ngurron të zbatojë reforma që synojnë forcimin e pavarësisë institucionale dhe profesionalizimin e shërbimit civil, siç kërkohet nga BE, pasi reforma të tilla do të dobësonin kontrollin e partisë në pushtet.

Qeveria e re pritet të vazhdojë kursin e saj aktual të politikës së jashtme, duke ruajtur marrëdhënie të ngushta me Uashingtonin dhe duke avancuar integrimin në BE, duke përfituar nga mbështetja e shteteve anëtare të BE-së dhe Shteteve të Bashkuara të fituara në sajë të marrëveshjeve të favorshme për këta partnerë - siç është marrëveshja me Italinë për zhvendosjen e migrantëve në Shqipëri - dhe imazhi i saj si një aleat i qëndrueshëm perëndimor në Ballkan, me një orientim të fortë pro-atlantik dhe i lirë nga konfliktet dypalëshe ose të brendshme etnike.

marta szpala zgjedhjet e 11 maji

Sondazh

Poll

Nisin homazhet për policin që u vra në krye të detyrës gjatë aksionit në Maliq, kolegët e tij në lot

Nisin homazhet për policin që u vra në krye të detyrës gjatë aksionit në Maliq, kolegët e tij në lot

Drejtori i Hekurudhave, Ergys Verdho paraqitet në SPAK

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta