LIVE UPDATES
Ekonomi

Qarkullimi i lartë i cash-it në Shqipëri rrit rrezikun për Covid-19, virusi qëndron për një kohë të gjatë tek paratë

16 Mars 2020, 06:10 Nga DOSJA

Shqipëri-Bankat dhe institucionet financiare në Shqipëri dy javët e fundit po bëjnë thirrje për kryerjen e pagesave online dhe përdorimin e kartave bankare, sidomos atyre pa kontakt.

Por, qarkullimi lartë cash në ekonominë shqiptare rrezikon të jetë një përhapës potencial i Covid 19. Për shkak të përmbajtjes poroze është gjetur se virusi rri për një kohë të gjatë tek kartëmonedhat dhe monedhat.

Shqipëria është vendi me qarkullimin më të lartë të cash-it në Europë, ku 22% e parasë gjithsej qarkullon jashtë bankave, nga më pak se 10% që është ky tregues për shtetet e tjera. Vendi ynë ka dhe përdorimin më të ulët të kartave bankare.

Sipas të dhënave të Bankës së Shqipërisë që i referohet një studimi të EY Research, thuhet se 39 për qind e të rriturve mbi 15 vjeç kanë një llogari bankare në Shqipëri kundrejt 91 për qind që është mesatarja e vendeve të OECD.

Akoma më keq janë shërbimet e pagesave online. Në një anketë të kohëve të fundit Instituti i kërkimeve IDRA në bashkëpunim me Shoqatën e Bankave gjeti se vetëm 37 për qind e të anketuarve kishin një eksperiencë me bankën në 5 vitet e fundit.

Produkti më i përdorur është karta e debitit, instrumenti me të cilën tërhiqen para cash nga bankommatet.

Sipas një studimi të fundit të Bankës së Shqipërisë për kostot e qarkullimit cash në ekonomi, bizneset shqiptare iniciojnë rreth 18,2 milionë pagesa në vit ose 792 pagesa për një biznes në vit, nga të cilat 66% janë cash. Përdorimi i cash-it ndryshon sipas madhësisë së biznesit, ku ndërmarrjet mikro iniciojnë 93% të vëllimit vjetor të pagesave në cash, ndërsa bizneset e mëdha 47%.

Tek konsumatorët pagesat cash janë mbi 90%, sipas studimit.

Edhe bizneset nuk i preferojnë pagesat online. Sipas Bankës së Shqipërisë, Vetëm rreth 30% e llogarive të bizneseve
i përdorin shërbimet e “home banking” dhe në rastin e individëve, ky tregues është akoma më i ulët në rreth 10%.
Ndërkohë që dhe numri i transaksioneve për 1 milion banorë në vende të ndryshme të rajonit tregon
për një nivel të ulët të përdorimit të këtij shërbimi në Shqipëri.

Zyrtarët e shëndetit publik në mbarë botën janë në betejë për të frenuar përhapjen e koronavirusit, Organizata Botërore e Shëndetit ka paralajmëruar që kartëmonedhat mund të transmetojnë sëmundjen. “Ne e dimë se paratë ndryshojnë duar shpesh dhe mund të marrin të gjitha llojet e baktereve dhe viruseve,” i tha një zëdhënës i OBSH këto ditë për britaniken Telegraf. “Ne do t’i këshillonim njerëzit të lanin duart pasi të merren me kartëmonedha dhe të mos prekin fytyrën”. Zëdhënësi gjithashtu këshillon përdorimin e opsioneve të kontaktit pa kontakt kudo që të jetë e mundur, për të minimizuar rrezikun.

OBSH shpjegon se koronavirusi mund të jetojë në sipërfaqe të pajetë për “një kohë të gjatë”, megjithëse askush nuk e di saktësisht se sa kohë, pasi Covid-19 është kaq i ri. Koha e mbijetesës së virusit varet nga sipërfaqja dhe kushtet”, thotë Haas. Sa më e ulët të jetë temperatura, aq më e gjatë është koha e mbijetesës. Nëse temperatura është më e ngrohtë, koha e mbijetesës së virusit zvogëlohet. Qëndrueshmëria e virusit do të ulet gjatë kësaj kohe, duke zvogëluar rrezikun e transmetimit.

Edhe pse koronavirusi mund të transmetohet përmes objekteve të pajetë, shanset për kontraktimin e tij në këtë mënyrë janë të ulta.

“Sasia e virusit që është potencialisht në një objekt të pajetë është zakonisht shumë e vogël,” thotë DrChristineTait-Burkard, një ekspert për infeksionin dhe imunitetin në Institutin Roslin në Universitetin e Edinburgh. Ajo shpjegon se zakonisht nuk do të ketë shumë koronavirus në majë të gishtave të një personi dhe do të duhet të kalojë sistemin tuaj të frymëmarrjes për t’ju infektuar. “Sistemi juaj i frymëmarrjes është shumë i mirë në filtrimin e viruseve,” thotë Tait-Burkard.

Ndërsa rreziku është i ulët, është e arsyeshme të merren masa paraprake. Këshilla zyrtare e NHS është të lani duart rregullisht (ose të përdorni sanitatorin e duarve me të paktën 60% përmbajtje alkooli, nëse nuk jeni në gjendje të arrini në një lavaman), kolliteni në bërryl tuaj dhe hidhni menjëherë indet e përdorura.

Kartëmonedhat mund të mbajnë koronavirusin. Por përpiquni të mos shqetësoheni shumë: rreziku është i vogël. “Në qoftë se dikush nuk përdor një kartëmonedhë për të teshtitur,” thotë Tait-Burkard. Por “Monedhat në të vërtetë janë ambiente shumë të këqija që viruset të mbijetojnë,” thotë ajo.

Marrë nga Monitor

J.V/Dosja.al

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

ekonomi ekonomi koronavirusi ne shqiperi koronavirusi ne shqiperi

Sondazh

Poll
Ekonomi 14 Mars 2020, 07:52

Koronavirusi godet rëndë ekonominë shqiptare

TIRANË– Ekspertët thonë se çfarë po ndodh tani është vetëm maja e ajsbergut dhe parashikojnë skenarë pesimistë për ekonominë, e cila është e goditur...

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj