LIVE UPDATES
Bota

Shpresat vetëm tek VAKSINA! Cilat janë “shpikjet” e kokave të shkencës për të zhdukur COVID-19, mënyrat sesi funksion

25 Nëntor 2020, 08:12 Nga DOSJA
Shpresat vetëm tek VAKSINA! Cilat janë “shpikjet” e kokave

TIRANË– Koronavirusi ka gjunjëzuar tashmë botën, megjithatë shpresa vdes e fundit… Shkenëcëtarë dhe kompani nga e gjithë bota janë përfshirë në garën për të prodhuar vaksinën që do të “shfarrosë” atë që u quajt pandemia e shekullit, për të rikthyer normalitetin. CNN ka përmbledhur në një artikull gjithë vaksinat e prodhuara deri më tani, mënyrën sesi funksionojnë dhe kushtet e veçanta me të cilat duhet të transportohen. Me shumë detaje shkencore, ata i rendisin të gjitha. Por cila do të jetë më efektivja?

Pfizer dhe BioNTech

Pfizer dhe partneri i saj me bazë në Gjermani BioNTech përdorin një qasje të re për të bërë vaksinën. Studiuesit e BioNTech përdorën një copë të vogël të materialit gjenetik që kodifikonte një pjesë të proteinës spike – strukturën që zbukuron sipërfaqen e koronavirusit, duke i dhënë asaj pamjen e mbushur. ARN është një fije e vetme e kodit gjenetik që qelizat mund të “lexojnë” dhe të përdorin për të krijuar një proteinë. Në rastin e kësaj vaksine, ARNi udhëzon qelizat në trup që të bëjnë prodhojnë proteinat spike të virusit. Pastaj sistemi imunitar e njeh dhe përgatitet që ta sulmojë nëse ndodh ndonjë infektim. mRNA është shumë e brishtë dhe kjo është arsyeja pse vaksina e Pfizer duhet të mbahet në temperatura ultra të ftohta prej rreth minus 75 gradë C. Kjo do të thotë se nevojiten pajisje speciale për të transportuar dhe ruajtur këtë vaksinë.

Moderna

Vaksina e Moderna bazohet gjithashtu në ARNi. “ARNi është si një softuer për qelizën,”-shkruhet në faqen e kompanisë. Njësoj si Pfizer dhe BioNTech ajo kodon qelizat për të njohur proteinën e COVID. Moderna ka dalë me një formulim tjetër për të mbrojtur ARNi në vaksinën e saj. Këto formulime janë sekrete të kompanisë por Moderna garanton se vaksina e saj mund të transportohet në minus 20 gradë C dhe mund të mbahet e qëndrueshme për 30 ditë në 2-8 gradë C.

AstraZeneca

Vaksina e AstraZeneca, e bërë nga një ekip në Universitetin e Oksfordit në Britani, quhet vaksinë vektoriale. Përdor një virus të ftohtë të zakonshëm të quajtur adenovirus për të çuar proteina spike nga koronavirusi në qeliza. Në vaksinë ka edhe kopje të vogla të proteinave spike, në mënyrë që trupi t’i njohë dhe t’i luftojë. Kompania është zotuar të bëjë se vaksina e saj do të jetë e disponueshme me çmim të ulët dhe se mund të mbahet për gjashtë muaj në temperaturat standarde frigoriferike.

Vaksina e Johnson & Johnson

Vaksina e Johnson & Johnson është një vaksinë vektoriale rekombinante. Ashtu si ajo e AstraZeneca, ajo përdor një adenovirus që infekton njerëzit, i cili mund të shkaktojë ftohjen e zakonshme, por dhe jep udhëzimet gjenetike për të krijuar proteina spike. Vektori adenovirus 26 u përdor për të bërë vaksinën ndaj Ebolas. Vaksina është ende në testim dhe vullnetarët marrin dy doza me 57 ditë diferencë.

Covavax

Kompania bioteknologjike me bazë në Maryland Novavax është e specializuar për vaksinat që përdorin “nën-njësinë e proteinave”. Ata përdorin nano-grimca të ngjashme me virusin si bazë dhe e mbulojnë me proteinat e tij. Kjo është një qasje e vaksinës, e cila është provuar si e vërtetë. Novavax përdor një virus insektesh të quajtur baculovirus për të futur proteina të koronavirusit në qelizat e molës, të cilat më pas prodhojnë proteina.

Sanofi dhe GlaxoSmithKline

Kjo është gjithashtu një vaksinë e nënnjësisë së proteinave, që përdor teknologjinë FluBlok të Sanofit. Vaksina përdor një baculovirus për të rritur copa të vogla të proteinave spike të COVID-19.

Sinovac dhe Sinopharm

Kompania kineze Sinovac’s CoronaVac përdor një virus të inaktivuar – një nga metodat më të vjetra për vaksinimin e njerëzve. Qeliza të tëra COVID-19 rriten, “vriten” dhe më pas bëhen vaksina.

Sputnik

Vaksina Sputnik e Rusisë është një vaksinë vektoriale adenovirale. Përdor një virus të ftohti të zakonshëm, të quajtur adenovirus 5 për të bartur materialin gjenetik të koronavirusit.

(k.m/dosja.al)

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

bota bota koronavirusi ne bote pandemia e koronavirusit koronavirusi ne bote pandemia e koronavirusit

Sondazh

Poll
Bota 25 Nëntor 2020, 07:07

Trump inicion procesin e dorëzimit të pushtetit

Presidenti i zgjedhur, Joe Biden më në fund ka qasje në infrastrukturën qeveritare për të përgatitur marrjen e mandatit si president. Presidenti Donald Trump ka...

MË SHUMË

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Shiko video te tjera