LIVE UPDATES
Aktualitet

Analiza e REL: A ia pa Kosova sherrin subvencioneve për pajisjet efiçiente?

Probleme të ngjashme po përjetojnë edhe banorët dhe bizneset në komunën e Malishevës, që nga fillimi i dhjetorit. Shqipron Kastrati, menaxher financiar në një fabrikë që merret me prodhimin dhe përpunimin e gurit natyral dhe të mermerit, tha se situata ka detyruar të gjithë punonjësit të shkojnë në pushim.

26 Dhjetor 2024, 22:33 Nga N.F
Analiza e REL: A ia pa Kosova sherrin subvencioneve për pajisjet
Foto ilustruese

KOSOVË- Deri në tetë orë pa energji elektrike janë përballur dy pronarë të kompanive prodhuese nga Ferizaj dhe Malisheva. Kjo situatë ka vështirësuar procesin e prodhimit të tyre dhe ka rritur shpenzimet. Me këtë situatë, Qazim Mustafa, pronar i një fabrike për prodhimin e mobileve në Ferizaj, po përballet prej dy javësh. E njëjta gjendje ishte edhe të enjten, më 26 dhjetor.

“Na ka lodhur kjo situatë. Në fundvit kemi kërkesa të mëdha, por nuk mund t’i plotësojmë. Klientët presin produkte, por nuk kemi çfarë të bëjmë. Unë dhe 13 punëtorët qëndrojmë pranë një stufe me dru që kemi blerë për t’u ngrohur kur nuk ka rrymë”, tha ai për Radion Evropa e Lirë.

Probleme të ngjashme po përjetojnë edhe banorët dhe bizneset në komunën e Malishevës, që nga fillimi i dhjetorit. Shqipron Kastrati, menaxher financiar në një fabrikë që merret me prodhimin dhe përpunimin e gurit natyral dhe të mermerit, tha se situata ka detyruar të gjithë punonjësit të shkojnë në pushim.

“Reduktimet zgjasin nga dy deri në tetë orë. Puna me gjenerator është e papërballueshme financiarisht sepse edhe prodhimi arrin vetëm 30 për qind të kapacitetit të zakonshëm. Për këtë arsye, 20 punëtorët janë në pushim deri në javën e dytë të janarit”, shtoi Kastrati.

ZRRE: Kosova paguan mbi një milion euro në ditë për importin e rrymës

Ditët e fundit, për shkak të temperaturave të ulëta, është rritur konsumi i rrymës, ndërsa institucionet energjetike në vend po apelojnë vazhdimisht tek konsumatorët për kursim. Sipas Ministrisë së Ekonomisë, situata më e vështirë ka qenë në komunat e Ferizajt, Lipjanit, Gjakovës, Malishevës, Gjilanit, Shtimes, Istogut dhe Prizrenit.

Korporata Energjetike e Kosovës (KEK), e cila është përgjegjëse për prodhimin e energjisë elektrike në vend, operon me dy termocentrale të vjetruara që prodhojnë energji nga thëngjilli. Megjithatë, Kosova nuk arrin të plotësojë nevojat e mbi 1.5 milion banorëve të saj vetëm me prodhimin vendor.

Kjo korporatë ka kapacitet prodhimi deri në 800 megavat në orë, ndërsa pjesa tjetër e nevojshme për plotësimin e kërkesës mbulohet përmes importit. Ditët e fundit, Kompania Kosovare për Shpërndarjen e Energjisë (KEDS) dhe Kompania Kosovare për Furnizim me Energji Elektrike (KESCO) kanë raportuar për një konsum rekord prej 1.500 megavat në orë.

KEDS nuk ka dhënë përgjigje për REL-in lidhur me arsyet e ndërprerjes, por përmes një deklarate për media ka theksuar se “prodhimi vendor nuk është i mjaftueshëm për të mbuluar këtë kërkesë.”

“Një sasi e madhe e energjisë po importohet me çmime shumë më të larta krahasuar me prodhimin vendor”, thuhet në një deklaratë të lëshuar më 23 dhjetor, pa specifikuar vlerën e importit.

Ndërkohë, ZRRE-ja ka bërë të ditur për Radion Evropa e Lirë se gjatë këtij muaji, vlera e importit të energjisë ka arritur mbi një milion euro në ditë, duke tejkaluar 35 milionë euro në total për këtë periudhë.

Çfarë po e mbingarkon rrjetin energjetik?


Qytetarët nuk shqetësohen për nivelin e konsumit apo burimin e energjisë – ata kërkojnë furnizim të rregullt dhe pa ndërprerje, thotë Dardan Abazi nga Instituti për Politika Zhvillimore (INDEP). Sipas tij, kjo situatë ka çrregulluar jetën e përditshme të qytetarëve dhe bizneseve, duke sjellë pasoja të mëdha. Ai shton se edhe këtë dimër institucionet energjetike kanë qenë të papërgatitura, ndërsa masat e ndërmarra vitet e fundit kanë çuar në rritje të konsumit, duke mbingarkuar rrjetin energjetik.

“Subvencionimi i pajisjeve elektrike efiçiente ka rezultuar që shumë konsumatorë të ndryshojnë mënyrat e ngrohjes, duke kaluar në ngrohje me energji elektrike, qoftë përmes investimeve në klima apo pompa termike. Kjo ka shtuar kërkesën për energji në sistem, sepse qytetarët kanë kaluar nga ngrohjet me lëndë djegëse tradicionale në ngrohje me rrymë”, thekson ai.

Ministria e Ekonomisë e Qeverisë së Kosovës, që nga viti 2022, disa herë ka ndarë subvencione për qytetarët që blejnë pajisje efiçiente për ngrohje, përfshirë pompa termike, kondicionerë/klima efikase, si dhe kaldaja me biomasë (dru, pelet, briket) dhe stufa individuale me biomasë. Thirrja e fundit u bë edhe në shtator të këtij viti.

Kjo ministri nuk iu përgjigj interesimit të Radios Evropa e Lirë lidhur me numrin e përgjithshëm të përfituesve. Megjithatë, në muajin janar të këtij viti, ajo ka njoftuar se gjatë dy viteve të fundit janë realizuar pagesa për mbi 15 mijë familje, në një vlerë rreth shtatë milionë euro.

Sipas Dardan Abazit, këto subvencione kanë qenë të paanalizuara mirë, duke rezultuar që “kanë mbingarkuar rrjetin energjetik, i cili është i vjetruar”. KEDS-i, sipas kontratës së privatizimit, ka pasur për obligim të investojë në projekte kapitale për modernizimin dhe digjitalizimin e rrjetit. Por, deri më tani, nuk ka dhënë përgjigje se sa është vlera e investimeve në këto projekte.

Distribucioni dhe Furnizimi me Energji Elektrike të Kosovës është privatizuar në vitin 2013 nga konsorciumi turk “Çalik-Limak” për një çmim prej 26.3 milionë eurosh. Në marrëveshjen e privatizimit thuhet se “blerësi dhe investitori kolektivisht pajtohen të investojnë në rrjet 300 milionë euro gjatë një periudhe 15-vjeçare”.

Sipas Zyrës së Rregullatorit të Energjisë (ZRRE), kjo kompani investon mbi 20 milionë euro në vit, investime që kanë ndikim të drejtpërdrejtë në përmirësimin dhe fuqizimin e rrjetit të shpërndarjes. Organizatat joqeveritare që merren me çështje energjetike vlerësojnë se investimet në energjinë e ripërtëritshme janë alternativa e vetme për të zgjidhur problemin e mungesës së energjisë elektrike./ REL

kosove

Sondazh

Poll

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj