All - Scripts - 5
LIVE UPDATES
All - General - 1
Aktualitet

"Ankth, depresion dhe humbja e kujtesës"/ Pandemia shkaktoi dëme psikologjike tek të rinjtë, pas pesë vitesh vuajnë ende pasojat e izolimit

Bllokimet gjatë pandemisë së virusit korona kanë lënë pasoja psikologjike për shumë të rinj. Edhe pesë vjet më vonë, shumë po vuajnë nga pasojat.

12 Mars 2025, 09:55 Nga r.ll
"Ankth, depresion dhe humbja e kujtesës"/ Pandemia shkaktoi
foto ilustruese
All - Paragraf - 1

TIRANË- Lena sot është 21 vjeç. Ajo ngurron të flasë për izolimet në kohën epandemisë dhe nuk do të kujtojë ato kohëra, si edhe shumë të tjerë. Lena tani studion dhe gjithmonë ka dashur të bëhet mësuese. Por jo më, thotë ajo në një intervistë për DW. Ajo ishte një studente e mirë dhe shkolla ishte një kënaqësi për të - para pandemisë.

"Korona na vodhi plotësisht jetën”, thotë Lena e zemëruar, "nuk mund t'i shihnim më miqtë tanë, të gjithë po rrinin vetëm me telefona në duar. Në vend që të luante volejboll në klub si më parë, i mbeti "konsumimi i pafund i serialeve televizive”, thotë ajo dhe shton: "Pati mësime digjitale, por ishte shumë stresues. Shkolla nuk është vetëm të studiosh. Askush nuk kujdesej për ne! Ne ishim plotësisht të humbur!" Ndërkohë, ajo fazë e vështirë e pandemisë ka përfunduar. Por disa nga brezi i sajqë atëherë janë bërë "pak të çuditshëm ose të vështirë për komunikim", thotë ajo.

Izolimi, vetmia dhe pafuqia

Shumica e të rinjve përjetuan bllokime e izolime të ngjashme si Lena. Kjo konfirmohet edhe nga studimet afatgjata. Shumë të rinj u ankuan se shqetësimet e tyre nuk u morën parasysh: "Nuk u pamë, nuk u dëgjuam. Interesat, të drejtat dhe nevojat tona trajtoheshin si dytësore kur merrnim vendime të vështira”, përmbledh reagimet e të rinjve, Sabine Andresen, presidente e Aleancës për Mbrojtjen e Fëmijëve.

"Kjo ka të bëjë me ndjenjën e vetmisë, të pafuqisë, ka të bëjë me përjetime të papritura, me daljen plotësisht nga jeta e përditshme normale. Nuk e di fare se çfarë po ndodh dhe si do të duket e ardhmja ime. Ndërsa planifikimi i të ardhmes është jashtëzakonisht i rëndësishëm edhe për të rinjtë”, thekson Andersen.

Ankthi, depresioni dhe vështirësitë njohëse

Darina Falbová kreu një studim midis adoleshentëve sllovakë mbi simptomat më të zakonshme afatgjata të izolimit. Mbyllja e shkollave, kufizimet e kontaktit dhe izolimet kanë kontribuar ndjeshëm në rritjen e problemeve të shëndetit mendor tek të rinjtë, tha një profesor asistent në Departamentin e Antropologjisë në Universitetin Comenius në Bratislavë.

Ndër "simptomat më të zakonshme afatgjata” janë humbja e kujtesës, problemet e përqendrimit, vështirësia në zgjidhjen e problemeve dhe gjetjen e fjalëve të duhura. Të gjitha këto simptoma janë dukshëm më të zakonshme tek femrat, thekson eksperti. "Simptomat fizike, si ulja e aftësisë fizike dhe dhimbja e kokës, janë gjithashtu të zakonshme”, tha Darina Falbová për DW.

Studime të tjera tregojnë se shumë të rinj ende vuajnë nga çrregullimet e të ngrënit, ankthi dhe depresioni pesë vjet pas mbylljes.

Ndryshimet e stilit të jetesës që lidhen me mbylljen - më shumë kohë para ekranit, më pak aktivitet fizik dhe probleme me gjumin - gjithashtu ndikojnë negativisht në shëndetin mendor dhe fizik. Gratë kanë raportuar gjithashtu edhe për parregullsi të ciklit menstrual, të cilat mund të lidhen me stresin dhe ndryshimet hormonale pas COVID-19, shton Falbová.

Një barrë shtesë për ata që tashmë janë prekur nga stresi

Problemet e shëndetit mendor tashmë janë të përhapura në këtë grupmoshë. Presioni në shkollë, mediat sociale, frika nga ndryshimet klimatike dhe pasiguria ekonomike kanë çuar në rritjen e shkallës së depresionit dhe ankthit tek të rinjtë. Megjithatë, pandemia ka përkeqësuar më tej çrregullimet ekzistuese dhe ka sjellë simptoma të reja. Studimet kanë treguar se ankthi, depresioni dhe vështirësitë e tjera tek të rinjtë janë rritur ndjeshëm, thekson antropologu sllovak.

Gjatë dhe paspandemisë, shqetësimet dhe problemet e të rinjve shpesh nuk u morën aq seriozisht. Vëmendja ka qenë më pak e përqendruar tek të rinjtë, ndërsa efektet në shëndetin e tyre mendor, edukimin dhe zhvillimin afatgjatë janë lënë pas dore, thekson Falbová, autori kryesor i studimit.

Çfarë mësimesh mund të nxjerrim për pandeminë e ardhshme?

Vlerësimi shkencor, social dhe politik i masave pandemike nuk është ende plotësisht i plotë. Por nga këndvështrimi i sotëm, disa masa bllokimi ishin të tepërta. "Pandemia e COVID-19 na ka treguar se, ndërsa mbrojtja e shëndetit publik është thelbësore, pasojat afatgjata për brezin e ri shpesh janë anashkaluar. Një nga mësimet më të rëndësishme është se shëndeti mendor duhet të jetë po aq i rëndësishëm sa shëndeti fizik", thekson Falbová.

Nëse ndodh një pandemi e re, shoqëria dhe politikanët do të duhej të kishin një qasje më të ekuilibruar dhe më mirë të menduar ndaj fëmijëve dhe të rinjve, thotë Falbová. "Në krizat e ardhshme shëndetësore, politikëbërësit duhet të gjejnë mënyra për të mundësuar kontakte të sigurta sociale – qoftë përmes aktiviteteve në natyrë, grupeve të vetëndihmës ose programeve të komunitetit të dizajnuara me kujdes”./DW

pandemia e covidit izolimi

All - ArticleEnd - 1
All - ArticleEnd - 1
All - ArticleEnd - 1
All - ArticleEnd - 2
All - ArticleEnd - 2

Sondazh

Poll

“Nuk shiten malet, është mundësi për pronarët dhe emigrantët” Rama: Paketa e Maleve, nuk anulohet

“Nuk shiten malet, është mundësi për pronarët dhe emigrantët” Rama: Paketa e Maleve, nuk anulohet

Abuzimi me tenderat e AKSHI-t! Mirlinda Karçanaj paraqitet në SPAK

Rama mes protestave: Ata që gjykojnë nga kafeneja nuk e njohin Paketën e Maleve

Rama- protestuesve: Delirantë, injorantë dhe dështakë-zemërakë!

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë