LIVE UPDATES
Aktualitet

Ekonomia në informalitet/ Raporti i DASH: 57% e punonjësve nuk sigurohen, shkelje në fasoneri, miniera dhe ndërtimi

Shkalla më e lartë e punësimit informal ishte në ndërmarrjet prodhuese; hotele, bare dhe restorante dhe ndërtimi.

20 Mars 2023, 21:13 Nga F.M
Ekonomia në informalitet/ Raporti i DASH: 57% e punonjësve nuk
Foto Ilustruese

TIRANË- Raporti i Departamentit Amerikan të Shtetit ka evidentuar dhe problematikën e punonjësve informalë në Shqipëri. Në raport, shkruhet se punëtorët informalë përbëjnë 57 për qind të ekonomisë në Shqipëri. Rrjedhimisht, punëtorët informalë nuk mbulohen nga ligjet e pagave, orëve dhe sigurisë dhe shëndetit në punë dhe qeveria nuk ka ofruar mbrojtje sociale për punëtorët informalë. Shkalla më e lartë e punësimit informal ishte në ndërmarrjet prodhuese; hotele, bare dhe restorante dhe ndërtimi.

Pjesë nga raporti:

Ligjet e pagave dhe orëve: Paga minimale kombëtare ishte më e lartë se pragu kombëtar i varfërisë.

Ndërsa ligji përcakton një javë pune 40-orëshe, marrëveshjet individuale ose kolektive zakonisht përcaktojnë javën aktuale të punës. Ligji parashikon pushime vjetore me pagesë, por vetëm punonjësit në tregun formal të punës kishin të drejta për pushime me pagesë. Shumë persona në sektorin privat punonin gjashtë ditë në javë. Ligji kërkon periudha pushimi dhe pagesa të primit për orët jashtë orarit, por punëdhënësit nuk i respektuan gjithmonë këto dispozita. Shkeljet e ligjeve të pagave ndodhën më shpesh në industrinë e tekstilit, këpucëve, ndërtimit dhe minierave.

Siguria dhe shëndeti në punë: Standardet e sigurisë dhe shëndetit në punë (SSHP) ishin të përshtatshme për industritë kryesore, megjithëse mungonte zbatimi. Ekspertët nuk identifikuan në mënyrë aktive kushte të pasigurta përveç përgjigjes ndaj ankesave të punëtorëve.

Shkeljet e standardeve të SSHP kanë ndodhur më shpesh në industrinë e tekstilit, këpucëve, ndërtimit dhe minierave.

Zbatimi i pagave, orëve dhe SSHP: Inspektorati Shtetëror i Punës dhe i Shërbimeve Sociale (ISSHPSH) dhe autoritetet tatimore janë përgjegjëse për zbatimin e ligjeve për pagën minimale dhe orët. Agjencive përmbarimore u mungonin mjetet për të zbatuar mbledhjen dhe rrjedhimisht, rrallëherë akuzonin shkelësit. Numri i inspektorëve ishte i pamjaftueshëm për të zbatuar përputhshmërinë. Burimet për kryerjen e inspektimeve dhe korrigjimin e shkeljeve nuk ishin adekuate. Inspektorati i punës ka inspektuar 7 për qind të bizneseve në vend. Inspektorët kishin autoritetin të bënin inspektime të paparalajmëruara dhe të fillonin sanksione. Qeveria rrallëherë zbatoi ligje në lidhje me orët maksimale të punës, kufizimet në orët jashtë orarit ose pagesën premium për orët jashtë orarit, veçanërisht në sektorin privat. Këto ligje nuk zbatoheshin për punëtorët migrantë apo punëtorët në sektorin informal.

SILSS është gjithashtu përgjegjës për standardet dhe rregulloret SSHP. Qeveria nuk zbatoi në mënyrë efektive ligjet për SSHP. Burimet dhe inspektimet nuk ishin adekuate dhe dënimet nuk ishin proporcionale me ato të krimeve të tjera të ngjashme. Ndaj shkelësve zbatoheshin rrallë penalitete. Punëtorët shpesh nuk mund të largoheshin nga situata që rrezikonin shëndetin ose sigurinë e tyre pa rrezikuar punësimin e tyre. Punëdhënësit nuk i mbrojtën në mënyrë efektive punonjësit në këtë situatë.

Sektori Informal: Punëtorët në sektorin informal përbënin 57 për qind të ekonomisë, sipas Vështrimit të Organizatës Ndërkombëtare të Punës për vitin 2019 të Ekonomisë Informale në Shqipëri . Punëtorët informalë nuk mbulohen nga ligjet e pagave, orëve dhe sigurisë dhe shëndetit në punë dhe qeveria nuk ka ofruar mbrojtje sociale për punëtorët informalë. Zbatimi i ligjeve të punës nga qeveria mbeti kryesisht joefektiv, pjesërisht për shkak të shtrirjes së punësimit informal. Inspektorati Shtetëror i Punës vuri në dukje se shkalla më e lartë e punësimit informal ishte në ndërmarrjet prodhuese; hotele, bare dhe restorante; dhe ndërtimi.

Ekonomia në informalitet/ Raporti i DASH: 57% e punonjësve nuk
Raporti

raporti i dash per shqiperine

Sondazh

Poll

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje