LIVE UPDATES
Bota

"40 vitet sundim shkatërroi çdo opozitë në vend"/ BBC: Udhëheqësi Suprem i Iranit i sigurt se regjimi i tij ka mbijetuar

Ai besohet se është i izoluar, pa asnjë kontakt, nga frika se mos vritet nga Izraeli. Edhe zyrtarët e lartë të qeverisë me sa duket nuk kanë pasur kontakt me të.

26 Qershor 2025, 07:42 Nga E. D
"40 vitet sundim shkatërroi çdo opozitë në
Ajatollah Ali Khamenei

IRAN- Pasi kaloi gati dy javë në një bunker sekret diku në Iran gjatë luftës së vendit të tij me Izraelin, udhëheqësi suprem, Ajatollah Ali Khamenei, 86 vjeç, mund të dëshirojë të shfrytëzojë mundësinë e armëpushimit për të dalë jashtë. Ai besohet se është i izoluar, pa asnjë kontakt, nga frika se mos vritet nga Izraeli. Edhe zyrtarët e lartë të qeverisë me sa duket nuk kanë pasur kontakt me të.

Do të ishte mirë që ai të ishte i kujdesshëm, pavarësisht armëpushimit që ndërmjetësuan Presidenti i SHBA-së Donald Trump dhe Emiri i Katarit. Edhe pse thuhet se Presidenti Trump i tha Izraelit të mos e vriste udhëheqësin suprem të Iranit, kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu nuk e përjashtoi këtë mundësi.

Nëse  ai del nga vendi i fshehjes, ai do të shohë një peizazh vdekjeje dhe shkatërrimi. Pa dyshim, ai do të shfaqet edhe në televizionin shtetëror duke shpallur fitoren në konflikt. Ai do të komplotojë për të rivendosur imazhin e tij. Por ai do të përballet me realitete të reja madje edhe me një epokë të re. Gjatë luftës, Izraeli shpejt mori kontrollin e pjesës më të madhe të hapësirës ajrore të Iranit dhe sulmoi infrastrukturën e tij ushtarake. Komandantët më të lartë të Gardës Revolucionare dhe të ushtrisë u vranë shpejt.

Shkalla e dëmit ndaj ushtrisë është ende e paqartë dhe e diskutueshme, por bombardimet e përsëritura të bazave dhe instalimeve të ushtrisë dhe Gardës Revolucionare sugjerojnë një degradim të konsiderueshëm të fuqisë ushtarake të Iranit. Militarizimi kishte konsumuar prej kohësh një sasi të madhe të burimeve të vendit.

Objektet e njohura bërthamore të Iranit, të cilat i sollën vendit gati dy dekada sanksione amerikane dhe ndërkombëtare, me një kosto të vlerësuar prej qindra miliarda dollarësh, tani janë dëmtuar nga sulmet ajrore, megjithëse shkalla e plotë e kësaj ka qenë e vështirë të vlerësohet. Për çfarë u bë e gjitha kjo, pyesin shumë njerëz.

Një numër i madh iranianësh do ta konsiderojnë vetëm Ajatollah Khamenein, i cili u bë udhëheqës për herë të parë në vitin 1989, përgjegjës për vendosjen e Iranit në një kurs përplasjeje me Izraelin dhe SHBA-në, gjë që në fund të fundit i solli shkatërrim të konsiderueshëm vendit dhe popullit të tij.

Gjatë dy javëve të fundit, shumë iranianë u përballën me ndjenja kontradiktore të nevojës për të mbrojtur vendin e tyre kundrejt urrejtjes së tyre të thellë ndaj regjimit. Ata u mblodhën për vendin, jo duke dalë hapur për të mbrojtur regjimin, por për t'u kujdesur për njëri-tjetrin. Ka pasur raportime për solidaritet dhe afërsi të gjerë.

Njerëzit në qytete dhe fshatra jashtë zonave urbane hapën dyert për ata që kishin ikur nga bombardimet në qytetet e tyre, dyqanxhinjtë u kushtonin më pak mallrave bazë, fqinjët trokitën në dyert e njëri-tjetrit për të pyetur nëse kishin nevojë për ndonjë gjë.

Por shumë njerëz ishin gjithashtu të vetëdijshëm se Izraeli ndoshta po kërkonte një ndryshim regjimi në Iran. Një ndryshim regjimi është ajo që dëshirojnë shumë iranianë. Megjithatë, ata mund të vendosin vijën e kufizimit në një ndryshim regjimi të projektuar dhe të imponuar nga fuqitë e huaja.

Në gati 40 vitet e sundimit të tij, Ajatollah Khamenei, një nga autokratët më jetëgjatë në botë, ka shkatërruar çdo opozitë në vend. Udhëheqësit politikë të opozitës janë ose në burg ose janë larguar nga vendi. Jashtë vendit, figurat e opozitës nuk kanë qenë në gjendje të formulojnë një qëndrim që bashkon opozitën ndaj regjimit.

Ato kanë qenë të paefektshme në krijimin e çdo lloj organizate të aftë për të marrë kontrollin brenda vendit nëse lind mundësia. Dhe gjatë dy javëve të luftës, kur rënia e regjimit mund të kishte qenë një mundësi, nëse lufta do të vazhdonte pa pushim, shumë besonin se skenari i mundshëm për të nesërmen nuk ishte marrja e kontrollit nga opozita, por zhytja e vendit në kaos dhe mungesë ligji.

Iranianët tani kanë frikë nga masa të mëtejshme të regjimit. Të paktën gjashtë persona janë ekzekutuar në dy javët e fundit që nga fillimi i luftës me Izraelin me akuzën e spiunazhit për Izraelin. Autoritetet thonë se kanë arrestuar rreth 700 persona me këtë akuzë. Një grua iraniane i tha BBC Persian se ajo që i frikësohet më shumë sesa vdekjes dhe shkatërrimit të luftës është një regjim i plagosur dhe i poshtëruar që e kthen zemërimin e tij kundër popullit të vet.

Edhe pse objektet bërthamore të Iranit pothuajse me siguri janë shkatërruar dhe ndoshta janë bërë të padobishme gjatë bombardimeve nga Izraeli dhe SHBA-të, Irani tha se i kishte zhvendosur rezervat e tij të uraniumit të pasuruar në një vend të sigurt dhe sekret.

Sipas ekspertëve, ky rezervë prej 60% uraniumi, nëse pasurohet në 90%, që është një hap relativisht i lehtë, është e mjaftueshme për rreth nëntë bomba. Pak para se të fillonte lufta, Irani njoftoi se kishte ndërtuar një tjetër strukturë të re sekrete për pasurim, e cila do të vihej në punë së shpejti.

Parlamenti iranian ka votuar për të reduktuar ndjeshëm bashkëpunimin e tij me mbikëqyrësin atomik të OKB-së, Agjencinë Ndërkombëtare të Energjisë Atomike (IAEA). Kjo ende kërkon miratim, por nëse miratohet, Irani do të jetë një hap larg daljes nga Traktati i Mospërhapjes Bërthamore, NPT - ndërsa përfaqësuesit e linjës së ashpër që mbështesin udhëheqësin suprem shtyjnë Iranin për të ndërtuar një bombë.

Ajatollah Khamenei tani mund të jetë i sigurt se regjimi i tij ka mbijetuar, me të drejtë. Por në moshën 86 vjeç dhe i sëmurë, ai e di gjithashtu se ditët e tij mund të jenë të numëruara dhe mund të dëshirojë të sigurojë vazhdimësinë e regjimit me një tranzicion të rregullt të pushtetit te një klerik tjetër i lartë apo edhe te një këshill udhëheqësish. Sidoqoftë, komandantët e mbetur të Gardës Revolucionare, të cilët kanë qenë besnikë ndaj udhëheqësit suprem, mund të kërkojnë të ushtrojnë pushtet nga prapaskena./BBC

ajatollah ali khamenei

Sondazh

Poll

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj