LIVE UPDATES
Bota

Analiza: A mundet Evropa të rekrutojë 300,000 trupa për të penguar Rusinë pa SHBA?

Vetëm Austria, Qiproja, Danimarka, Estonia, Finlanda, Greqia, Norvegjia, Zvicra dhe Turqia nuk e pezulluan asnjëherë shërbimin.  

11 Mars 2025, 21:25 Nga E. D
Analiza: A mundet Evropa të rekrutojë 300,000 trupa për të
foto ilustruese

SHBA- Pas Luftës së Ftohtë, vendet evropiane zvogëluan sistematikisht ushtritë e tyre, me lojtarët kryesorë si Franca që pezulluan rekrutim dhe panë një rënie përkatëse në madhësinë e forcave të saj të armatosura me 38% nga vitet 1990 deri më sot. Vetëm Austria, Qiproja, Danimarka, Estonia, Finlanda, Greqia, Norvegjia, Zvicra dhe Turqia nuk e pezulluan asnjëherë shërbimin.  

"Tani, gjëja më urgjente është në thelb të kesh trupa të mjaftueshme për të mbajtur vijën, jo domosdoshmërisht për të luftuar rusët, por për të dërguar një mesazh të fortë parandalues," tha për Euronews Dr. Alexandr Burilkov, studiues në Universitetin Leuphana të Lüneburg.

Ky mesazh do të ishte: "Nëse provoni atë që bëtë në shkurt 2022, nuk do të ketë sukses", sipas Burilkov, duke cituar datën e pushtimit të plotë të Ukrainës nga Rusia. Burilkov është një nga bashkautorët e një analize të përbashkët nga think-tank Bruegel dhe Instituti Kiel, i cili vlerëson se Evropës do t'i nevojiten 300,000 trupa shtesë për t'u mbrojtur, në krye të 1.47 milion personelit aktual ushtarak aktiv, përfshirë ata në MB. 

“Në dy vitet e fundit, rusët e kanë vendosur ekonominë dhe shoqërinë e tyre kryesisht në një bazë lufte”, tha Burilkov, duke shtuar se kur bëhet kolektivisht, rritja e aftësive mbrojtëse nuk është një shpenzim i parealizueshëm, veçanërisht duke marrë parasysh pasojat. 

Aleatët e NATO-s aktualisht po diskutojnë se si ta bëjnë këtë, si në aspektin e pajisjeve dhe personelit ushtarak - dhe rekrutimi është pjesë e debatit, tha një zyrtar i NATO-s për Euronews, duke shtuar se për të siguruar mbrojtje efektive kolektive në mjedisin aktual, nevojiten më shumë forca për të realizuar planet e mbrojtjes të aleancës. 

“Si të gjenerohen këto forca, nëse do të përdoret sistemi i rekrutimit, forcat rezervë apo ndonjë model tjetër, është një vendim sovran kombëtar i marrë nga aleatët”, tha i njëjti zyrtar.  

Aleanca ushtarake transatlantike nuk mandaton politikat ushtarake kombëtare, por mund të luajë një rol në përcaktimin e një sinjali kërkese dhe lehtësimin e shkëmbimeve ndërmjet aleatëve. Zyrtari shtoi se debatet mbi praktikat më të mira, mësimet e nxjerra dhe rolin e mundshëm të NATO-s në adresimin e sfidave të rekrutimit dhe mbajtjes do të ngrihen në axhendën e aleancës në muajt e ardhshëm. 

Pas agresionit ushtarak të Rusisë kundër Ukrainës, shtetet baltike si Letonia dhe Lituania kanë zbatuar modele të ndryshme rekrutimi për të zgjeruar forcat e tyre të armatosura. Kroacia gjithashtu planifikon të rifusë shërbimin e detyrueshëm ushtarak këtë vit dhe më shumë vende mund të pasojnë, pasi shërbimet e inteligjencës paralajmërojnë për një sulm të mundshëm rus ndaj një shteti anëtar të NATO-s brenda pesë viteve dhe pasiguria rritet mbi angazhimin e Donald Trump ndaj NATO-s dhe sigurisë evropiane. 

"Për të pasur ushtri elastike që nuk mund të zgjasin vetëm në fazat e fillimit të konfliktit, por të vazhdojnë të luftojnë nëse është e nevojshme, është shumë e nevojshme të jemi në gjendje të prezantojmë çdo lloj sistemi që do të rriste sasinë e personelit në dispozicion dhe do të rriste elasticitetin e atij sistemi," argumentoi Burilkov, duke iu referuar rekrutimit, si dhe rezervave të trajnuar mirë dhe efikase.  

Mësime nga modeli baltik

Finlanda dhe Estonia kanë shërbimin e detyrueshëm ushtarak. Danimarka, Lituania dhe Letonia përdorin një sistem rekrutimi të drejtuar nga llotaria, ndërsa Norvegjia dhe Suedia kanë shërbimin e detyrueshëm selektiv. 

Nuk ka zgjidhje të vetme për të gjithë, por studiuesit e Carnegie Europe argumentuan në një dokument politikash të vitit 2024 se mund të nxirren mësime nga shtetet nordike dhe baltike. Këto vende kanë prezantuar stimuj të ndryshëm për ta bërë shërbimin ushtarak më tërheqës, duke përfshirë përfitime financiare dhe mundësi punësimi. 

Lituania, për shembull, ofron mbështetje financiare për ata që i bashkohen vullnetarisht shërbimit, si dhe punësim dhe ndihmë arsimore gjatë dhe pas detyrës ushtarake. Dhe Forcat e Mbrojtjes së Estonisë punojnë me punëdhënës privatë në programe të tilla si Rekrutimi Kibernetik i Forcave, ku ata i dërgojnë punonjësit e tyre në shërbimin kibernetik për të përmirësuar aftësitë e tyre dhe më pas i aplikojnë në punët e tyre. 

"Shumë ushtarakë po kalojnë një lloj procesi të rishqyrtimit se cilat role duhet të jenë ushtarake dhe cilat role duhet të jenë civile, sepse natyra e luftës dhe e sigurisë kombëtare po ndryshon," vuri në dukje Linda Slapakova, studiuese në RAND Europe.  

Megjithatë, jo të gjithë janë dakord mbi nevojën për të rikthyer shërbimin e detyrueshëm ushtarak, një opsion ligjërisht i pamundur në disa vende dhe politikisht i pabesueshëm ose praktikisht i pamundur në të tjera.  

“Duke parë vetëm ushtrinë, kërkohet shumë për sa i përket infrastrukturës së trajnimit, marrjen e njerëzve përmes kontrolleve mjekësore dhe regjistrimin e njerëzve për të kryer stërvitjen dhe shërbimin e tyre”, tha Slapakova për Euronews, duke theksuar se kjo lloj infrastrukture nuk ekziston në shumë vende. 

“Nëse qëllimi është vetëm përmirësimi i aftësive të forcave të armatosura, mendoj se ka shumë çështje të tjera që vendet mund të shikojnë përpara se të fillojnë të marrin në konsideratë diçka si mandatimi i të rinjve për t'u bashkuar me shërbimin ushtarak ose civil,” shtoi ajo. 

Një sondazh i Gallup i kryer vitin e kaluar zbuloi se vetëm 32% e qytetarëve të BE-së do të ishin të gatshëm të mbronin vendin e tyre në rast lufte. Në ekonomitë kryesore të BE-së si Italia, Gjermania dhe Spanja, shifrat ishin edhe më të ulëta: vetëm 14% e italianëve, 23% e gjermanëve dhe 29% e spanjollëve thanë se do të ishin të gatshëm të luftonin për vendin e tyre në kohë lufte. EURONEWS

Sondazh

Poll

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj