LIVE UPDATES
Bota

"Çfarë prita gjysmë ore?" Probleme me pasaportat e reja në Maqedoninë e Veriut

Qytetarët e Maqedonisë së Veriut tani mund të udhëtojnë vetëm me pasaporta që kanë emrin e ri të vendit. Autoritetet s’po e përballojnë fluskin e kërkesave, ndërsa shumë qytetarë po humbasin mundësi për pushime dhe punë.

21 Qershor 2024, 09:08 Nga M.B
"Çfarë prita gjysmë ore?" Probleme me pasaportat e
Foto ilustruese

SHKUP- Është një mëngjes i mirë i mesit të qershorit në Shkup dhe dielli tashmë po flakëron. Po bëhet vapë, si jashtë ashtu edhe brenda, sidomos në zyrën e Departamentit për Çështje Administrative të ministrisë së punëve të brendshme ku lëshohen pasaportat me emrin e ri të vendit: Maqedonia e Veriut.

"Çfarë prita gjysmë ore?" pyet një e re e zhgënjyer duke folur me dikë në telefon.

"Unë duhet të kthehem pas një jave. Por kur saktësisht?" thotë me vete një mesoburrë teksa zbret nga shkallët.

Sot në mëngjesë për disa qytetar që largohen nga ndërtesa  pritja për dokumentet e reja të udhëtimit nuk ka përfunduar. Ata do të duhet të kthehen përsëri. Të tjerë largohen me një buzëqeshje në fytyrë dhe një pasaportë të re në dorë, gati për të nisur pushimet e tyre verore.

Maqedonia e Veriut: ndryshimi i emrit në shkurt 2019

Gjashtë vjet më parë, më 17 qershor 2018, Greqia dhe Republika e atëhershme e Maqedonisë nënshkruan Marrëveshjen e Prespës, e cila parashikonte ndër të tjera që Maqedonia të ndryshonte emrin e saj në Maqedoninë e Veriut. Në përputhje me marrëveshjen, qytetarët maqedonas që dëshirojnë të largohen nga vendi pas 12 shkurtit 2024 do të mund ta bëjnë këtë vetëm me pasaportë që mban emrin e ri të shtetit.

Edhe pse kushtet e marrëveshjes hynë në fuqi me ndryshimin e Kushtetutës së Maqedonisë në shkurt të vitit 2019, qytetarët që aplikonin për pasaportë dy vjet më vonë, ende merrnin dokumente me emrin e vjetër të vendit. Pasaportat i nevojiten kujtdo që dëshiron të udhëtojë ose të punojë jashtë vendit.

Pritje të gjata, aplikantë të zhgënjyer

Edhe pse njerëzit janë ende duke pritur në radhë, turmat në zyrë sot janë shumë më të vogla se sa ishin disa muaj më parë, kur njerëzit duhej të prisnin me orë të tëra vetëm për të folur me një anëtar të stafit. Linjat telefonike për takime u vërshuan nga telefonata.

Sipas ligjit, shtetit i kërkohet të lëshojë dokumente brenda 15 ditëve pune ose 48 orëve nëse kërkohet një pasaportë sipas një procedure të përshpejtuar që kushton 100 euro (107 dollarë). Mirëpo, qytetarët që folën për DW thonë se kanë pritur dy muaj në procedurë standarde. Pas disa tentativave të pasuksesshme Angeli nga Shkupi mori termin për t'i bërë fotografitë për pasaportë në fillim të marsit.

"Më thanë që pasaportën do ta marr për një deri në dy muaj. Por tashmë kanë kaluar dy muaj. Kam pyetur kudo, nuk më kanë gjetur pasaportën, është bërë apo jo?" pyeti ai. Në pritje të pasaportës së tij, ai humbi mundësitë për të punuar në Spanjë dhe në Gjermani.

"Nuk është aspak një përvojë e këndshme”, tha ai për DW.

Angel mendon se i gjithë procesi për lëshimin e dokumenteve të reja mund të kishte filluar shumë më herët dhe duhet të kishte përfshirë një fushatë të përshtatshme informuese. Që kur foli për DW, Angel më në fund mori pasaportën.

E pamundur të bësh plane pa një pasaportë të vlefshme

"Isha në një situatë ku as nuk mund të planifikoja, as të shihja opsione për t'u larguar nga vendi apo për të rezervuar bileta”, tha për DW Arbnora Memeti, fotografe e pavarur nga Shkupi. "Doja të shkoja në Itali, por nuk munda. Nuk mund të rezervoni bileta nëse nuk dini numrin e ri të pasaportës".

Por fati i buzëqeshi asaj dhe pas kontrolleve të panumërta në platformën online për të zbuluar se kur do të ishte gati pasaporta e saj, më në fund mori një mesazh që i thoshte ta merrte atë. Të tjerët nuk kanë qenë aq me fat, shumë njerëz kanë përdorur rrjetet sociale për të shprehur zhgënjimin e tyre për mundësitë që kanë humbur si rezultat i vonesave. Madje disa kanë ngritur mundësinë për të paditur shtetin për dëmet e pësuar.

Ministria e Punëve të Brendshme e Maqedonisë së Veriut tha për DW se nga 5 korriku 2021 deri më 31 maj 2024 janë pranuar 1.6 milionë kërkesa për pasaporta, 1.3 milionë për karta identiteti dhe mbi 680 mijë për patentë shofer. Sipas MPB-së  3,000 deri në 4,000 pasaporta aktualisht lëshohen çdo ditë.

Në Maqedonin e Veriut po vuajnë edhe bizneset

Por nuk janë vetëm qytetarët që po ndiejnë efektet negative të krizës së pasaportave. Edhe kjo verë do të jetë shumë e vështirë për agjencitë turistike. Pasojat tashmë po ndihen, thotë Pavlina Popovska nga agjencia turistike Atlantis.

"Fluturimet e para të sezonit veror nuk ishin as të mbushura për shkak të problemit me pasaportat”, tha ajo për DW.

Është e zakonshme që njerëzit të rezervojnë fluturime verore që në dhjetor ose janar për të përfituar nga çmimet e ulëta. Por shumë udhëtarëve maqedonas u është dashur të anulojnë planet e tyre sepse nuk i kanë marrë pasaportat në kohë. Tani, çmimet janë më të larta.

"Nëse ata vazhdojnë të presin, ata mund të marrin pasaportën e tyre disa javë para se të largohen. Por nëse nuk e bëjnë dhe anulojnë pak para fillimit të pushimeve të tyre, atëherë ne duhet t'u vendosim gjoba, dhe kjo nuk u përshtatet, kështu që ata anulojnë marrëveshjet”, tha ajo.

Udhëtimi i penguar fillimisht nga COVID, tani nga kriza e pasaportave

Disa njerëz zgjodhën procedurën e aplikimit për pasaportë të shpejtë, që do të thotë 400 euro shtesë për një familje me katër anëtarë.

Popovska është i frustruar: "Problemi këtu nuk është vetëm nëse do të kesh një dokument udhëtimi, pasaportë apo jo. Është prekur një sektor i tërë i madh. Tre vjet më parë ishte COVID, tani janë pasaportat."

Tensioni i ri me Greqinë në horizont?

Ndërkohë, Maqedonia e Veriut ka një qeveri të re dhe një president të ri. Socialdemokratët e mëparshëm në pushtet dhe kandidati i tyre presidencial Stevo Pendarovski pësuan humbje të mëdha në zgjedhjet e 8 majit. Votuesit zgjodhën presidenten e parë femër të vendit-Gordana Siljanovska-Davkova, një profesoreshë universitare në pension për të drejtën kushtetuese dhe sistemin politik - dhe një qeveri të re, të udhëhequr nga VMRO-DPMNE e krahut të djathtë.

Marrëdhëniet maqedono-greke u kthyen shpejt në titujt kryesorë pasi presidentja e re Siljanovska-Davkova refuzoi të thoshte emrin e ri kushtetues të vendit gjatë inaugurimit të saj. Kjo ngriti pyetjen nëse Greqia do të përgjigjet duke tërhequr mbështetjen e saj për përpjekjet e Maqedonisë së Veriut për t'u anëtarësuar në BE.

Megjithëse qeveria e re tregoi se presidenti maqedonas do t'i përmbahet aplikimit zyrtar të emrit kushtetues të shtetit, ajo tha se "në daljet e saj publike, presidentja maqedonase ka të drejtë të përdorë emrin Maqedoni, si një akt i të drejtës personale për veten - vendosje dhe vetëidentifikim, duke respektuar të drejtat dhe liritë themelore të njeriut dhe në përputhje me vlerat dhe parimet evropiane”./ DW

maqedonia e veriut

Sondazh

Poll

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin Dhërmiun

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin Dhërmiun

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin qytetin e Vlorës

Shi dhe erë e fortë, stuhia e befasishme godet Vlorën

Sharon Stone tregon pse nuk finalizoi me martesë lidhjen me stilistin 38-vjeçar

Rama batuta me banorin që iu shemb ndërtimi pa leje në Theth:Koka bën, koka pëson

Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, protestuesit nisin marshimi

Deklarata e ministres serbe për Kosovën/ Ish-luftëtari i UÇK-së: Heshtja e Shqipërisë është fyerje

Aktivisti: SPAK hap hetimet për kryeministrin Rama, tregoni që jeni patriotë dhe bëhuni me ne

Aktivisti: Do qëndrojmë derisa kjo qeveri e korruptuar dhe ky kryeministër të largohet

Protestuesi: Protesta do vazhdojë deri në rrëzimin e tij

“Pa rini nuk ka Shqipëri”/ Protestuesit nisin marshimin drejt Kryeministrisë: Rama jepe dorëheqjen!

“Mbret pa popull, kjo është kurora e Edi Ramës”/ I riu në protestë: Rama ka humbur mbështetjen

“Nuk duam bashkimin me Librazhdin”/ Banorët në Prrenjas protestojnë kundër reformës territoriale

"Shpati artist që nuk lypi ndonjëherë"/ Rezart Veleshnja reagon për ndihmën e Labinot Tahirit

Rama sulmon sërish protestuesit: Dalin lloj-lloj sharlatanësh delirantësh e ekstremistësh

Jeta private la nën hije filmin ‘Don't Worry Darling’, regjisorja Olivia Wilde flet për projektin

Flakët përfshijnë një sipërfaqe toke në Elbasan/ Dëgjohen shpërthime, dyshohet për fishekë

Rama: Synimi është të rriten të ardhurat, turizmin e luksit e keni vetëm ju

Rama: Keqinterpretuan fjalën time dhe u zaptua zemra e Thethit

Rama nga Thethi: Paketa e Maleve nuk është për biznesmenë dhe as për oligarkët

Rama nga Thethi: Ka një keqkuptim të madh për Paketën e Maleve

Publikohen pamje brenda Postës në Durrës, ish-shefja e Financës me një thes në dorë merr para

Berisha: Eurodeputeti denoncon Ramën si njeriun që përdor familjarët e tij për të transportuar para

"Një tufë budallenjsh"/ Ministri Gonxhja fyen protestuesit: Hajde rrugë budallait

Korreshi ironizon Manjën për koncertin e Kanye West: Te Luan Zhegu jam ende, ti kërceve upsi-dupsi

"Kemi refuzuar Jennifer Lopez se donte 2 milionë euro garanci"/ Gonxhja: Kërkesa nuk u pranua

“Nuk shiten malet, është mundësi për pronarët dhe emigrantët” Rama: Paketa e Maleve, nuk anulohet

Abuzimi me tenderat e AKSHI-t! Mirlinda Karçanaj paraqitet në SPAK

Rama mes protestave: Ata që gjykojnë nga kafeneja nuk e njohin Paketën e Maleve

Rama- protestuesve: Delirantë, injorantë dhe dështakë-zemërakë!

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet