All - Scripts - 5
LIVE UPDATES
All - General - 1
Bota

Java e pasigurisë: Pse marrëdhëniet SHBA-BE nuk do të jenë më kurrë të njëjta

Për herë të parë në dekada, në Evropë ekzistonte një ndjenjë e hapur se Shtetet e Bashkuara nuk e shihnin më BE-në si aleatin e tyre të dukshëm, tradicional dhe strategjik.

24 Janar 2026, 10:39 Nga I.A
Java e pasigurisë: Pse marrëdhëniet SHBA-BE nuk do të
Ursula von der Leyen dhe Donald Trump
All - Paragraf - 1

BRUKSEL- Java e kaluar nuk ishte thjesht një moment tjetër i vështirë në marrëdhëniet midis Shteteve të Bashkuara dhe Bashkimit Evropian. Sipas të gjitha gjasave, ishte një pikë kthese. 

Për herë të parë në dekada, në Evropë ekzistonte një ndjenjë e hapur se Shtetet e Bashkuara nuk e shihnin më BE-në si aleatin e tyre të dukshëm, tradicional dhe strategjik.

Siç thekson politologu dhe internacionalisti Theodoros Tsikas, evropianët po e kuptojnë se nën Donald Trump ajo që thuhet është menduar. Kështu, pamja që del është ajo e një marrëdhënieje transatlantike që nuk është e prishur, por në ndryshim e sipër. Dhe në ndryshim të thellë.

Siç është regjistruar në intervistën e Theodoros Tsikas, rreziqet më të mëdha nuk janë tarifat, as deklaratat, por humbja e besimit që për dekada ishte themeli i aleancës SHBA-Evropë.

“Sigurisht që nuk ishte një javë e mirë për marrëdhëniet SHBA-BE, në kuptimin që evropianët e shohin se Trump e mendon atë që thotë”, thekson ai, duke i lidhur zhvillimet me Strategjinë e Sigurisë Kombëtare të SHBA-së që u publikua në fund të vitit të kaluar.

"Në këtë tekst, Evropa shfaqet pothuajse si një armik, një konkurrent", vëren ai.

Një fitore e vogël, pa iluzione

Fjalimi i presidentit amerikan në Davos duket se ka sjellë një lehtësim të përkohshëm. Kërcënimi për forcë ushtarake kundër Groenlandës u tërhoq, ashtu si edhe njoftimi për tarifa shtesë ndaj Bashkimit Evropian. Megjithatë, për Theodoros Tsikas, kjo është më shumë një tërheqje taktike sesa një ndryshim strategjik.

“Edhe pse duket se ka një lehtësim të vogël për çështjen e Groenlandës nga biseda e tij me Sekretarin e Përgjithshëm të NATO-s, Mark Rutte, evropianët janë të sigurt se nuk mund të jenë të qetë për perspektivën e marrëdhënieve midis SHBA-së dhe BE-së”, thekson ai.

Arsyeja është një dhe vendimtare, sipas tij: Besimi është humbur, i cili është një element bazë i çdo aleance.

Pyetja që qëndron pezull mbi NATO-n

Kriza e besimit po merr një peshë të veçantë brenda NATO-s. Për herë të parë, çështja e besueshmërisë së SHBA-së po ngrihet jo në mënyrë implicite, por hapur.

“Kush do t’i sigurojë evropianët, brenda NATO-s, se nëse një vend evropian kërcënohet nga Putini, SHBA-të nën Trumpin do të nxitojnë ta mbrojnë atë?” pyet ai.

Megjithatë, kjo çështje nuk i përket vetëm Evropës.

"Si do ta perceptojnë kundërshtarët e NATO-s një mungesë të mundshme të gatishmërisë së SHBA-së për të ndërhyrë në favor të një vendi evropian?" shton ai, duke përshkruar një hendek të rrezikshëm në parandalimin e konfliktit.

Përgjigja evropiane: më shumë autonomi

Në këtë mjedis të ri pasigurie, debati mbi autonominë strategjike evropiane po rikthehet fuqishëm. Jo si një projekt teorik, por si një domosdoshmëri politike.

“Ngrihet çështja se si evropianët mund të formojnë një strukturë të veçantë mbrojtëse evropiane, krahas NATO-s”, vëren Theodoros Tsikas dhe shton: Domethënë, përshpejtimi dhe thellimi i integrimit evropian në të gjitha fushat: politike, ekonomike dhe mbrojtëse është në tryezë.

Siç sqaron ai, kjo nuk përbën një ndërprerje të marrëdhënieve me SHBA-në: Nuk do të thotë që ata do të ndërpresin marrëdhëniet me SHBA-në, por që ata vetë do të kujdesen të rrisin fuqinë e tyre gjeopolitike dhe gjurmën e tyre ndërkombëtare.

Horizonte të reja ekonomike

Autonomia evropiane, sipas zotit Tsikas, nuk është vetëm ushtarake, por edhe ekonomike.

Ndërkombëtaristi nënvizon rëndësinë e marrëveshjeve të mëdha ndërkombëtare, ekuivalente me atë të bërë me vendet e Amerikës Latine dhe bashkimin Mercosur, me vende të tilla si India, Japonia, Kanadaja, Koreja e Jugut, Australia dhe Zelanda e Re.

Me interes të veçantë është fakti që qëndrimi evropian nuk kufizohet vetëm në kufijtë e ngushtë të BE-së.

“Në këtë konflikt ata patën mbështetjen dhe aleancën e Britanisë, Norvegjisë dhe Islandës – vende të NATO-s, por jo të BE-së”, thekson ai.

Këshilli i Gazës, OKB-ja dhe frika nga institucionet paralele

Megjithatë, çarje po regjistrohen edhe në fushën institucionale ndërkombëtare. Siç na kujton Theodore Tsikas, Këshilli i Sigurimit i OKB-së miratoi pikat kryesore të planit të Trump për Gazën, përfshirë krijimin e një autoriteti mbikëqyrës ndërkombëtar, të ashtuquajturit "Këshilli i Paqes".

"Ideja e Këshillit të Paqes u miratua nga Këshilli i Sigurimit i OKB-së, thotë ai.

Por kur u prezantuan detajet e funksionimit të tij, shumë vende panë se ky këshill nuk kufizohet vetëm në çështjen e Gazës.

Rezervat u intensifikuan pasi, siç shpjegon ai, "statuti i propozuar nga Trump i jep atij fuqi absolute për të vënë veton vetë dhe për të pranuar ose larguar shtetet anëtare".

Rezultati, sipas tij, është i qartë: Vendet e BE-së kanë tendencë të refuzojnë pjesëmarrjen e tyre në një institucion të tillë, me përjashtim të Hungarisë së Orbán-it./Dosja.al

marrëdhëniet shba-be

All - ArticleEnd - 1
All - ArticleEnd - 1
All - ArticleEnd - 1
All - ArticleEnd - 2
All - ArticleEnd - 2

Sondazh

Poll

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë