LIVE UPDATES
Bota

PROFIL- Lula, presidenti i ri i Brazilit: Ngritja, rënia dhe rikthimi në pushtet. Martesa me sociologen 21 vite më të re i solli FAT

Si ish-minatori mundi ngushtë Bolsonaron dhe u zgjodh për një mandat të 3-të - Festime por edhe... lot në zgjedhjet më të polarizuara në vend në dekada.

31 Tetor 2022, 09:17 Nga k.m.
PROFIL- Lula, presidenti i ri i Brazilit: Ngritja, rënia dhe rikthimi
Luis Inacio "Lula" da Silva

BRAZIL- Luis Inacio Lula da Silva u zotua të dielën mbrëma, pas fitores së tij të ngushtë në zgjedhjet presidenciale në Brazil ndaj ekstremit të djathtë Jair Bolsonaro , se do të rivendoste "paqen" dhe "unitetin" shoqëror që "i nevojitet" vendit të tij. 

“Brazili dhe planeti kanë nevojë për Amazonën e gjallë,”- theksoi lideri i qendrës së majtë në fjalimin e tij të fitores, teksa kreu i shtetit në largim Bolsonaro mori kritika të ashpra nga komuniteti ndërkombëtar, sepse gjatë ditëve të tij në pushtet ndodhi shpyllëzimi i pyllit tropikal më të madh në planet. Duke u zotuar se prioriteti i tij kryesor do të jetë luftimi i "urisë" në vendin më të madh të Amerikës Latine me 212 milionë banorë, Lula tha se do të kërkojë tregti më të drejtë dhe jo marrëveshje që shënjojë Brazilin si një eksportues i përhershëm i lëndëve të para.

Me një diferencë të ngushtë, 77-vjeçari u zgjodh president i Brazilit të dielën, duke mposhtur Jáir Bolsonaro, kreun e shtetit në largim të ekstremit të djathtë. Luis Inacio Lula da Silva mori 50,84% të votave të vlefshme, krahasuar me 49,16% për presidentin në largim. Kjo është diferenca më e ngushtë midis dy finalistëve në zgjedhjet presidenciale në vendin më të madh të Amerikës Latine që nga rivendosja e demokracisë, pas përfundimit të juntës ushtarake (1964-1985).

Datat më të rëndësishme në jetën e Lulës, i cili u zgjodh për një mandat të tretë në presidencën e Brazilit

Më poshtë janë datat më të rëndësishme në jetën e liderit ikonë të qendrës së majtë braziliane, Luiz Inacio Lula da Silva, një ish-minator i cili u zgjodh president për një mandat të tretë dje pasi sundoi vendin më të gjatë të Amerikës Latine nga 2003 deri në 2010.

27 tetor 1945: Lindi i shtati nga tetë fëmijët e një familjeje fermerësh të varfër në Brazilin verilindor. Për t'i shpëtuar urisë, familja vendoset, kur ai është shtatë vjeç, në São Paulo.

1975: Bëhet kryetar i sindikatës së minatorëve, sektor ku është punëtor që në moshën 14-vjeçare.

1978-1980: Drejton greva të mëdha në rrethet industriale në mes të diktaturës ushtarake. Përfundoi në burg për 31 ditë.

1980: Është anëtar themelues i Partisë së Punëtorëve. Ai merr pjesë në vitin 1983 në themelimin e Konfederatës Qendrore të Punëtorëve (CUT).

2003: Bëhet presidenti i parë i klasës punëtore të Brazilit. Ai u rizgjodh në vitin 2006 edhe për katër vite të tjera. Falë programeve të saj sociale, pothuajse 30 milionë arritën t'i shpëtonin varfërisë, por pabarazitë mbetën shumë të mëdha.

2005: Largohet nga udhëheqja e PT-së pas akuzave për përfshirjen e tij në skandale korrupsioni.

Mars 2016: Gjykatësi i korrupsionit Serzou Mourou urdhëron të kontrollohet shtëpia e tij, një poshtërim për Lulën, i cili më pas pengohet të bëhet ministër dhe përfundimisht jep dorëheqjen nga detyra në gusht.

12 korrik 2017: Gjykatësi Mourou dënon Lulën me 9 vjet e 6 muaj burg për korrupsion dhe pastrim parash. Ai akuzohet se ka marrë një apartament buzë detit në këmbim të dhënies së kontratave për punë publike një firme ndërtimi.

24 janar 2018: Gjykata e Apelit rrëzon ankesën e tij dhe vendos një dënim edhe më të rëndë, 12 vjet e 1 muaj burg.

4 Prill 2018: Gjykata e Lartë rrëzon ankesën e avokatëve mbrojtës të Lulës për të parandaluar burgimin e tij. Urdhri për burgosjen e tij jepet nga drejtësia të nesërmen.

7 Prill 2018: I mbyllur për dy ditë në zyrat e sindikatës së minatorëve në San Bernardo do Campo, afër São Paulo, i rrethuar nga një turmë mbështetësish të tij, ai dorëzohet tek autoritetet dhe transferohet në burgun në Curiciba.

15 gusht 2018: Prezantohet zyrtarisht nga PT-ja kandidatura presidenciale e Lulës. Ai është favorit i madh në sondazhe.

31 gusht 2018: Gjykata e Lartë Zgjedhore (TSE) anulon kandidaturën e Lulës për një mandat të tretë. Ai po zëvendësohet nga kandidati për nënpresident i Fernando Adaji dhe shikoi i pafuqishëm nga burgu teksa kandidati i ekstremit të djathtë, JáirBolsonaro, fitoi më 28 tetor.

8 nëntor 2019: Lula lirohet nga burgu nën brohoritjet e mijëra mbështetësve. Një ditë më parë, anëtarët e Gjykatës së Lartë vendosën, me një shumicë të ngushtë, të rrëzojnë një vendim gjykate sipas të cilit dikush mund të burgoset pas dënimit të tij të parë nga një gjykatë apeli.

8 mars 2021: Gjyqtari i Gjykatës së Lartë Federale, Edson Fakin - i vetëm - urdhëron të rrëzohen dënimet e tij për korrupsion, një zhvillim që do të thotë se ai tani është në një pozicion për t'u përballur me Jair Bolsonaro në zgjedhjet presidenciale të 2022.

23 qershor 2021: Gjykata e Lartë vendos se gjyqtari Mourou ishte "i njëanshëm" në gjyqin e Lulës.

28 Prill 2022: Komisioni i OKB-së për të Drejtat e Njeriut arrin në përfundimin se hetimi dhe ndjekja penale e Lulës shkeli të drejtën e tij për një gjykim të drejtë.

7 maj 2022: Lula shpall kandidaturën e tij për Presidencën, për herë të gjashtë, me Geraldo Alcmin (në qendër të djathtë) si kandidat të tij, të cilin e mundi në raundin e dytë në 2006.

18 maj 2022: Lula martohet për herën e dytë, Jozangela da Silva, e njohur edhe si "Zanza", një sociologe dhe aktiviste e PT-së, 21 vjet më e re.

2 tetor 2022: Zë vendin e parë në zgjedhjet presidenciale, duke mbledhur 48% të votave, krahasuar me 43% për presidentin në largim të ekstremit të djathtë Jair Bolsonaro.

Udhëheqësit në mbarë botën përshëndesin fitoren e Lulës

Udhëheqësit në mbarë botën përshëndetën fitoren e së dielës nga Luiz Inacio Lula da Silva ndaj presidentit të ekstremit të djathtë në largim Jair Bolsonaro në raundin e dytë të zgjedhjeve presidenciale të Brazilit, i përshkruar si vendi më i polarizuar këtu dhe dekada.

Joe Biden

“Përgëzoj Luiz Inácio Lula da Silva për zgjedhjen e tij në presidencën e Brazilit pas zgjedhjeve të lira, të ndershme dhe të besueshme në vendin më të madh të Amerikës Latine,"- thuhet në një deklaratë për shtyp të postuar në faqen e internetit të presidencës amerikane.

Emmanuel Macron

"Së bashku, ne do të bashkojmë forcat për të përballuar sfidat e shumta të përbashkëta dhe për të rinovuar lidhjen e miqësisë midis dy vendeve tona"- tha kreu i shtetit francez në Twitter disa minuta pasi komisioni zgjedhor shpalli rezultatin, duke postuar të njëjtin mesazh në portugalisht.

Justin Trudeau

“Populli i Brazilit ka folur. Pres me padurim të punoj me Lulën për të forcuar partneritetin e vendeve tona (...) dhe për të avancuar prioritetet tona të përbashkëta – siç është mbrojtja e mjedisit,”- vuri në dukje kryeministri kanadez.

Vladimir Putin

Presidenti rus Vladimir Putin uroi sot Luiz Inácio Lula da Silva për zgjedhjen e tij si president i Brazilit dhe tha se shpresonte se ata do të kishin "një partneritet konstruktiv".

“Ju lutemi pranoni urimet e mia të sinqerta (...) Rezultati zgjedhor konfirmoi prestigjin tuaj të madh politik. Shpresoj se, duke bërë përpjekje të përbashkëta, do të vazhdojmë të zhvillojmë bashkëpunimin konstruktiv ruso-brazilian në të gjitha fushat”, shtoi Putin.

Andrés Manuel López Obrador

“Lula ka fituar, lum populli i Brazilit. Do të ketë barazi dhe humanizëm,”- ka qenë komenti i presidentit të Meksikës.

Anthony Albanese

“Urime të mëdha për Lulën për fitoren e tij dërrmuese në zgjedhjet braziliane. Mezi pres të punoj me ju për të mbrojtur mjedisin,”- siguroi kryeministri australian.

Miguel Díaz-Canel

"Ne të përqafojmë vëlla president Lula", tha thjesht presidenti kuban.

Gabriel Borich

Toni i presidentit të Kilit ishte i ngjashëm: Lula. Kënaqësi!

Guillermo Lasso

"Unë e përgëzoj Lulën për zgjedhjen e tij (...). Ne do të vazhdojmë të forcojmë miqësinë dhe bashkëpunimin e vendeve tona, në mënyrë që të vijnë ditë më të mira për qytetarët tanë. Rajoni ynë vazhdon kompletimin e tij me pluralizëm,”- tha presidenti i Ekuadorit.

Gustavo Petro

“Rroftë Lula”, shkruan thjesht presidenti kolumbian, i cili u zgjodh në qershor.

Nicolas Maduro

“Demokracia ka triumfuar në Brazil. Rrofshin popujt që janë të vendosur të jetojnë të lirë, sovran dhe të pavarur!”, komentoi presidenti i Venezuelës.

luis inacio zgjedhjet ne brazil

Sondazh

Poll

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje