LIVE UPDATES
Bota

Zgjedhjet evropiane objektiv parësor fushatash dezinformimi

Shërbimi diplomatik i BE-së, European Union External Action Service (EEAS), ka krijuar një ekip të ngarkuar me detyrën e luftimit të dezinformatave.

2 Shkurt 2024, 08:59 Nga N.F
Zgjedhjet evropiane objektiv parësor fushatash dezinformimi
Foto ilustruese

GJERMANI- Këtë vit zhvillohen zgjedhje në shumë vende të botës, mes të cilave edhe zgjedhjet për Parlamentin Evropian, në muajin qershor. Përfaqësues të BE-së që kanë si detyrë të bien në gjurmë të dezinformimeve, ndodhen në gjendje alarmi.

Shërbimi diplomatik i BE-së, European Union External Action Service (EEAS), ka krijuar një ekip të ngarkuar me detyrën e luftimit të dezinformatave. Ky ekip ka publikuar një raport ku tregohet për 750 raste gjatë të cilave aktorë të huaj kanë përhapur me qëllim dezinformata. Pjesa më e madhe e informacioneve të sajuara vijnë nga Rusia, e cila "përpiqet të justifikojë luftën kundër Ukrainës”, siç thonë autorët e raportit.

Pjesa më e madhe e informacioneve të sajuara drejtohet kundër Ukrainës, pasuar nga informacione të sajuara kundër Shteteve të Bashkuara, Gjermanisë dhe Polonisë. Gati 150 institucione, përfshirë edhe BE, NATO dhe kompani mediatike si Deutsche Welle, Reuters dhe Euronews preken prej këtyre informacioneve të sajuara.

Në raportin vjetor, i cili përpilohet që prej dy vjetësh në lidhje me dezinformatat, EEAS flet për "përpjekje të qëllimshme, strategjike dhe të koordinuara, për manipulimin e fakteve, trazimin e ujrave, krijimin e përçarjeve si dhe përhapjen e frikës dhe urrejtjes” në mënyrë të vazhdueshme. Një zhvillim që ia vlen të përmendet është ai i vitit të kaluar, kur u bënë përpjekje për të shpërndarë dezinformata që kishin të bënin me gjininë seksuale ose komunitetin LGBTQ.

Helm që vepron ngadalë

Josep Borrell është një nga politikanët e rangut të lartë të BE-së dhe shpesh objektiv fushatash dezinformimi. Gjatë prezantimit të raportit të sipërpërmendur, ai e vlerësoi problemin si një nga rreziqet më të mëdha për çështjet e sigurisë të epokës sonë. "Nuk kemi të bëjmë me një bombë, që shpërthen dhe vret njerëz, por me një helm, që sulmon trurin,” paralajmëroi ai.

Për ta bërë më të qartë rrezikun ai përmendi një shembull nga Franca. Mbas sulmeve të 7 tetorit të Hamasit militantë islamikë, vlerësuar si organizatë terroriste nga Gjermania, BE, SHBA dhe shtete të tjera, Izraeli pati nisur një ofensive ushtarake në Rripin e Gazës. Tri javë më vonë, brenda një nate u pikturuan 250 yje blu të Davidit, në ndërtesa të ndryshme të Parisit. "Kjo të kujton ditët më të këqija të Holokaustit,” deklaroi Borrell. Imazhet nga Parisi u përhapën shpejt në mediat sociale dhe disa komentatorë ia vunë menjëherë fajin komunitetit mysliman. Por një javë më vonë autoritetet franceze identifikuan një fushatë dezinfomimi mbase ruse, tha Borrell.

Në muajin nëntor, Ministria e Jashtme franceze bëri përgjegjëse për shpërndarjen e imazheve të yjeve të Davidit, rrjetin rus Recent Reliable News (RRN) ose ndryshe Të dyfishtit. Shtatë rusë me lidhje me RRN u futën më muajin korrik në listën e BE për të sanksionuarit. Autoritetet franceze vazhdojnë hetimet për të gjetur nëse për kryerjen e aksionit u dha ndihmë nga persona që ndodheshin jashtë vendit. Në vitin 2014, EEAS krijoi projektin EUvsDisinfo. Vëzhguesit e tij i cilësojnë Të dyfishtët si një "operacion informimi online me shumë nivele, që fillon në Rusi dhe ka si objektiv shumë vende të botës”. 

Objektiv i rëndësishëm: zgjedhjet

Përhapje informacionesh të sajuara ka pasur gjithnjë, pranon Borrell. "Por tani ne jemi shumë më vurnerabël, sepse informacione të tilla përhapen me shpejtësinë e dritës”. 50 përqind e popullsisë së rritur të botës është thirrur këtë vit të marrë pjesë në zgjedhjet që zhvillohen në 60 vende të ndryshme. Shumë prej tyre janë objektiva sulmesh "të aktorëve të huaj keqdashës”, thotë Borrell.

Kjo u vërejt për shembull vitin e kaluar në Spanjë. "Dy ditë para zgjedhjeve agjentë rusë falsifikuan edhe një herë faqen zyrtare të internetit të qeverisë rajonale të Madridit,” tregon Borrell. Në faqen e ndryshuar bëheshin paralajmërime se organizata terroriste baske ETA (e cila është shkrirë tashmë) është ngjallur sërish dhe ka planifikuar të sulmojë qendrat e votimit.

Informacionet e sajuara nuk vijnë vetëm nga burime të huaja

European Digital Media Observatory financohet nga BE. Nëntorin e kaluar kontrollorët e kësaj qendre vëzhgimi vërejtën se në të dhjetë vendet e vëzhguara europiane janë përhapur dezinformata për procesin e zgjedhjeve. Pjesa më e madhe e këtyre vendeve bëjnë pjesë në Bashkimin Europian.

"Informacionet e sajuara kanë shpesh si synim të venë në pikëpyetje legjitimitetin e zgjedhjeve duke përhapur pretendime të pavërtetuara për mashtrime në zgjedhje, ushtrim ndikimi nga forca të huaja dhe kryerje praktikash të padrejta,” thuhet në raportin e këtij organizmi.

Akuzat e Borrellit dhe EEAS drejtohen kundër Rusisë, por edhe burime të brendshme përhapin shpesh informacione të sajuara. "Ne vërejmë shumë dezinfomata që lëshohen nga aktorë brenda BE-së,” thotë Tommaso Canetta nga organizata politike Pagella Politica, që merret me verifikimin e fakteve. "Shumë të dëmshme dhe të rrezikshme janë dezinformatat kur përhapen nga politikanë dhe mediat tradicionale.”

Në bisedë me DW, Canetta përmend pandeminë e Coronës. Në Portugali dhe Irlandë, dy vende me kuota të larta vaksinimi, mediat dhe politikanët ishin mbështetës të zbulimeve shkencore. Në dy vende me kuota të ulta vaksinimi, Bullgari dhe Rumani, kampet e ndryshme ishin shumë të polarizuara, gjë që pati si pasojë ndikimin përkatës në debatin publik.

Numri i informacioneve të sajuara për Ukrainën është shumë i lartë, por verifikuesit e fakteve kanë vënë re se shumë përmbajtje kanë të bëjnë me ndryshimin e klimës, migracionin dhe refugjatët. Në Itali për shembull, shumë pretendime të sajuara përhapen në lidhje me automjetet elektrike. Ato për shembull përfundojnë më shpejt në flakë se sa automjetet me motor që punon me karburant, ose në dimër ngecin më shpesh në rrugë se sa automjetet e tjera. Informacione të gabuara për refugjatët dhe mungesën e banesave ndezën nga ana tjetër trazirat e fundit në Dublin thotë Canetta.

Ku të çon e gjitha kjo?

Borrell flet për një "betejë tregimesh të sajuara”, e cila duhet fituar. Dezinformatorët rusë ai i quan "instrument i zhvilluar lufte”. Por në raportin e EEAS bëhen paralajmërime edhe që rreziqet e mundshme të mos ekzagjerohen. Rënia e shpejtë në gjurmë të dezinformimeme dhe luftimi i tyre luajnë rol në luftën kundër informacioneve po ashtu si rritja e kompetencave mediatike të popullsisë.

Për shumë qytetarë të BE-së, zgjedhjet për Parlamentin e BE-së janë më pak të rëndësishme se sa zgjedhjet kombëtare, mendon Canetta. Prandaj rreziku që në këto zgjedhje të përsëritet çfarë ndodhi në SHBA dhe Brazil nuk është shumë i madh. Atje pati shpërthime dhune, pasi mbajtësi i postit Donald Trump, përkatësisht Jair Bolsonaro i humbën zgjedhjet. "Unë shqetësohem shumë se mund të sulmohen projektet e mëdha të BE si Green Deal ose plani për raste pandemie,” shpjegon Canetta. "Rreziku më i madh është se forca ekstremiste mund të prishin konsensusin dhe kështu edhe qëndrimin e BE për çështje të caktuara.”

Marrë nga DW

be dezinformim parlament europian fushata zgjedhjesh

Sondazh

Poll

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën