LIVE UPDATES
Bota

Zgjedhjet në Turqi, DW: Si voton diaspora në Gjermani?

Pse votuesit me origjinë turke në Gjermani janë më konservatorë ndërsa emigrantët amerikanë janë më të majtë? Prej nga vijnë dallimet në votimin e diasporës?

10 Qershor 2023, 09:17 Nga I.A
Zgjedhjet në Turqi, DW: Si voton diaspora në Gjermani?
Diaspora turke

TURQI- Pas zgjedhjeve presidenciale në Turqi, rezultatet e votimit të votuesve me origjinë turke në Gjermani kanë ndezur shumë debate. Ndërsa presidenti turk Recep Tayyip Erdogan mundi me një epërsi të vogël kundërshtarin e tij Kemal Kilicdaroglu në balotazhin e zgjedhjeve të 28 majit me rreth 52 % të votave, dy të tretat e atyre që kanë të drejtë vote në Gjermani kanë votuar për kreun autokratik të shtetit. Dhe kjo pavarësisht se votuesit e tij në Gjermani gëzojnë një liri që vetëm mund ta ëndërrojnë në Turqi. Votimi në zgjedhjet e vitit 2018 ishte i ngjashëm.

Nga vjen mospërputhja midis sjelljes së votimit në Gjermani dhe në vendin e tyre të origjinës? Një pjesë e përgjigjes mund të qëndrojë në faktin se turqit e parë që erdhën në Gjermani në vitet 1960 erdhën nga Anadollia rurale, konservatore. Yunus Ulusoy nga Qendra për Studime Turke në Universitetin e Duisburg-Essen tha së fundi për DW se vlerat konservatore fetare të këtyre njerëzve "u ruajtën veçanërisht në diasporë”.

Por Ulusoy sheh arsye edhe tek pala gjermane: "Pas 60 vitesh, politikanët e kanë ende të vështirë të identifikohen qartë me këta njerëz”. Nga ana tjetër, Erdogani është përkushtuar ndaj tyre, pavarësisht se jetojnë në një vend tjetër dhe kanë ndoshta nënshtetësi të një vendi tjetër.

Vështirë se ka ndonjë fans të Trumpit tek emigrantët amerikanë

Situata është shumë e ndryshme për amerikanët që jetojnë në Gjermani. Revista në gjuhën angleze "Exberliner" pati vështirësi të mëdha për të gjetur mbështetës të hapur të Donald Trumpit, që jetojnë në Gjermani në zgjedhjet presidenciale të 2016 dhe 2020. Kërkimi për "speciet jashtëzakonisht të rralla të Berlinit, përkatësisht republikanët amerikanë" është një "punë e kotë", shkruante revista. Nuk ka shifra zyrtare për sjelljen votuese të emigrantëve nga SHBA, por shumica e tyre mund të ketë votuar për demokratët.

Organizata Demokratët jashtë vendit (DA) është pikë referimi për mbështetësit e demokratëve të Presidentit Joe Biden jashtë vendit. Zëdhënës i shtypit i DA në Berlin është Pegi Jones. Animin drejt pozicioneve të majta dhe demokratëve, ajo e shpjegon pjesërisht me nivelin e arsimimit: "Shumë emigrantë amerikanë kanë diplomë universitare ose janë duke studiuar”, shkruan ajo për DW. Kjo përkon me statistikat nga zgjedhjet më të fundit presidenciale në SHBA. Sipas kësaj, votuesit kryesisht të rinj dhe të arsimuar votuan për demokratin Joe Biden.

Jones sheh edhe një arsye tjetër të mundshme: "Shumica e amerikanëve jashtë vendit janë më shumë të majtë për shkak të asaj që shohin në vendin pritës (të paktën në Evropë): sigurim shëndetësor universal, ligje të rrepta për armët, të drejta të forta për LGBTQ+, etj." Zgjedhja e Donald Trump do të thoshte "që edhe më shumë njerëz e kuptuan se çfarë ishte në rrezik".

Përgjigje nga DW është kërkuar edhe nga organizata përkatëse e republikanëve jashtë vendit, republikanët jashtë shtetit, por ata nuk janë përgjigjur.

Pjesëmarrja në votime më e ulët në diasporë

Studimi ndërkombëtar "External Voting” trajtoi edhe pyetjen se pse sjellja e votuesve të grupeve të emigrantëve me të drejtë vote mund të ndryshojë nga ajo në vendet e tyre. Por kjo ka të bëjë ekskluzivisht me vendet e Evropës Qendrore dhe Lindore, si Bullgaria, Letonia, Lituania, Polonia, Rumania dhe Republika Çeke, si dhe komunitetet e tyre përkatëse të emigrantëve në vendet perëndimore të BE-së si Gjermania.

Sipas këtij studimi, grupet përkatëse të emigrantëve "në përgjithësi votojnë për parti më të orientuara nga tregu dhe janë më pak të prirur ndaj forcave joliberale, anti-imigruese, populiste dhe autoritare-nacionaliste sesa elektorati në vendin e tyre", përmbledh Kacper Szulecki nga Instituti Norvegjez i Çështjeve Ndërkombëtare, një nga autorët e studimit.

Por ai paralajmëron kundër konstatimeve të nxituara: Pjesëmarrja e votuesve të huaj është shpesh shumë më e ulët se në vendin e tyre, ndonjëherë me 30 për qind ose më shumë. "Kjo do të thotë se sjellja votuese e komuniteteve të diasporës nuk është domosdoshmërisht edhe përshkrim i saktë i votimit të këtyre komuniteteve.

Mërgimtarët janë shpesh të rinj dhe të suksesshëm ekonomikisht

Por çfarë e përcakton saktësisht këtë sjellje të ndryshme në votim? Studimi arrin në përfundimin "se përcaktuesi më i rëndësishëm...është socio-demografik dhe jo ideologjik”. Votuesit e diasporës nga këto shtete, për shembull, janë mesatarisht më të rinj dhe shpesh më të suksesshëm ekonomikisht se mesatarja.

Kacper Szulecki përmend arsyet e mundshme për devijimin e sjelljes së votimit: Emigrantët jashtë vendit, "pasi kanë jetuar në një shtet social funksional për vite të tëra", mund të votojnë për partitë në vendin e tyre që i mbështesin ata - ose ata përjetojnë të kundërtën dhe nxjerrin pasoja nga kjo në zgjedhje. Ose ata mund të "radikalizohen sepse ndihen të lënë pas dore në vendin pritës" - një shpjegim i mundshëm për popullaritetin e Erdoganit midis disa turqve gjermanë, siç dyshon edhe Sulecki.

Mospërputhje e fortë në Poloni

Nga vendet e Evropës Lindore-Qendrore, veçanërisht në Poloni, sjellja e votimit në vendin e origjinës ndryshon nga ajo e komuniteteve të emigrantëve në vendet e vjetra të BE-së si Gjermania. Studimi e ka vëzhguar këtë veçanërisht që kur partia konservatore kombëtare Ligj dhe Drejtësi, PiS, mori detyrën në 2015.

Sipas Kacper Sulecki, vetë PiS mori pothuajse 44 për qind të votave në zgjedhjet parlamentare të 2019 në Poloni, por vetëm 24 për qind nga polakët në Gjermani. Aleanca e partisë liberale Koalicioni Qytetar bëri pikërisht të kundërtën: në Poloni me rreth 27 për qind, ndërsa tek polakët në Gjermani 43 për qind. Edhe këtu, Szulecki e sheh arsyen në përbërjen e komunitetit të emigrantëve polakë: Këta njerëz janë "shpesh shumë të kualifikuar, e përcaktimin e tyre e determinon jo vetëm mundësia më e mira e punës, por edhe mundësia më tërheqëse për stilin e jetës".

Por a po zvogëlohen me kalimin e kohës dallimet midis sjelljes së votimit në diasporë dhe në vendin e origjinës apo po rriten? "Në përgjithësi, dallimet po rriten”, thotë Kacper Szulecki.

Marrë nga DW 

zgjedhjet ne turqi 2023 kacper szulecki

Sondazh

Poll

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë