LIVE UPDATES
Bota

Zyrtari i NDI: Regjimi i Assadit duhet të ishte rrëzuar 10 vite më parë!

Shehu thotë se aktualisht në Siri paraqetet mundësi e artë për një tranzicion të qetë drejt një demokracie funksionale. Por që kjo të arrihet sipas tij, kusht i domosdoshëm do të ishte përfshirja e të gjitha pakicave dhe grupeve të ndryshme etnike e fetare.

11 Dhjetor 2024, 22:37 Nga N.F
Zyrtari i NDI: Regjimi i Assadit duhet të ishte rrëzuar 10 vite
Arianit Shehu

SIRI- Përmbysja e regjimit mbi 50 vjeçar të familjes Assad në Siri pritet të ketë ndikim të madh në gjithë rajonin e Lindjes së mesme. Ndërsa sirianët po festojnë rrëzimin e tij, bota po ndjek me vëmendje zhvillimet që do të pasojnë në këtë vend të përbërë nga sekte dhe grupe të ndryshme etnike, ku secila mbështetet nga një fuqi rajonale. Ndër ndikimet e para të këtij zhvillimi është goditje e fuqishme që iu dha ndikimit të Iranit dhe Rusisë në Lindjen e Mesme.

Në një intervistë për Zërin e Amerikës nga Amani i Jordanisë, Arianit Shehu, Drejtor i Lartë për Lindjen e Mesme, në Institutin Demokratik Kombëtar (NDI), flet rreth asaj se çka pritet të ndodhë në rajon.

Shehu thotë se aktualisht në Siri paraqetet mundësi e artë për një tranzicion të qetë drejt një demokracie funksionale. Por që kjo të arrihet sipas tij, kusht i domosdoshëm do të ishte përfshirja e të gjitha pakicave dhe grupeve të ndryshme etnike e fetare.

Zëri i Amerikës: Ju keni mbi një dekadë që punoni në Lindjen e Mesme, në mënyrë specifike në Siri gjatë dekadës së fundit të luftës civile atje. Zhvillimet e fundit në Siri, në veçanti përparimi i shpejtë i kryengritësve dhe rrëzimi i Bashar Al Assadit brenda disa ditëve befasoi në fakt të gjitha vendet perëndimore. Si e shpjegoni këtë rrjedhë të ngjarjeve?

Arianit Shehu: Sa për saktësi dhe për informim të drejtë të shikuesve, së pari unë kam më shumë se 20 vjet në Lindje të Mesme që menaxhoj programet e qeverisë amerikane për demokraci. Saktë, që lufta ndaj ISIS-it ka qenë një ndër prioritetet kryesore të programeve që menaxhoj, mirëpo gjithashtu kemi punuar shumë me konsolidimin e opozitës siriane, kemi punuar shumë me mirëqenien e qytetarëve, aq sa ka qenë e mundur brenda në Siri, për sigurimin e furnizimit me ujë, furnizime me ushqime, përkrahjen e helmetave të bardha në punën e tyre fisnike që kanë bërë gjatë kësaj dekade.

Rrëzimi i Bashar al Assadit ka qenë ndoshta pak i befasueshëm në brishtësinë e tij, por jo në rrëzimin e vetë regjimit të Assadit. Ka qenë e domosdoshme dhe ka qenë e pritshme që do të vinte dita që Bashar al Assadi do të binte (nga pushteti). Regjimi i Bashar Al Assadit duhet të ishte ndërruar apo rrëzuar para 10 viteve. Mirëpo siç e dini dhe siç e cekët edhe ju, me përkrahjen e Iranit dhe të Rusisë atij iu mundësua që të vazhdojë që të qëndrojë dhe të vazhdojë terrorin e vet ndaj qytetarëve sirianë.

Zëri i Amerikës: Aktualisht vendet e rajonit dhe ato perëndimore po bëjnë thirrje për një tranzicion të pushtetit në Siri. Ju e thatë, jeni angazhuar me opozitën siriane në pritje të këtij momenti. Si mendoni se do të dukej ky tranzicion, duke patur parasysh që Siria ka një shumëllojshmëri grupesh etnike dhe fetare e secili prej tyre është i lidhur me një aktor të fuqishëm rajonal?

Arianit Shehu: Siria për momentin paraqet një shans të artë të një tranzicioni të qetë drejt një demokracie funksionale. Inkluziviteti dhe përfshirja e të gjitha pakicave dhe grupeve të ndryshme etnike dhe religjoze, është kusht i domosdoshëm për të cilën jemi duke punuar shumë intensivisht gjatë këtyre ditëve. Gjithashtu, përfaqësimi i drejtë i grave, i të rinjve, i fiseve të ndryshme suni që jetojnë nëpër qytete të tjera të Sirisë, do të jetë i domosdoshëm për një qeveri të qëndrueshme, si dhe për siguri e paqe brenda Sirisë.

Zëri i Amerikës: Në 14 muajt e fundit që nga sulmi i Hamasit ndaj Izraelit më 7 tetor, bota ka qenë dëshmitare e konflikteve në Lindjen e Mesme që kanë përfshirë aktorët botërorë. Me zhvillimet në Siri, ndikimi i Rusisë dhe Iranit po zbehet. Çfarë do të thotë kjo për Lindjen e Mesme? Kjo që po shohim, a është një vazhdimësi, e pranverës arabe, apo një paralajmërim për një përshkallëzim të mëtejshëm në këtë rajon?

Arianit Shehu: Po mund të jenë të dyja. Do të varet nga populli sirian. Do të varet nga udhëheqja siriane. Do të varet nga grupet militante që tani janë prezente dhe kanë fuqi në pjesë të ndryshme të Sirisë, si atë të SDF-së në Sirinë Lindore, po ashtu edhe atë të HTS-së dhe grupeve të tjera të Armatës së Lirë Siriane në pjesën perëndimore. Do të varet nga sirianët vetë. Sirianët do ta zgjedhin. Shpresojmë që do të jetë tranzicion shumë më domethënës dhe shumë më i qetë, se zhvillimet që kemi parë në Libi, në Egjipt, në Algjeri dhe në Tunizi. Siria ka një moment të jashtëzakonshëm që t’i ofrojë qytetarëve të vet, paqe dhe siguri. T’i ofrojë qytetarëve të vet një rrugë drejt demokratizimit të shoqërisë dhe t’i ofrojë rajonit një mundësi të reformës të qëllimshme dhe të plotkuptimtë drejt demokratizimit. Ne e shohim këtë moment edhe si një moment ndoshta të përkrahjes së forcave demokratike brenda Iranit, që edhe ato të gjejnë guximin, të gjejnë mënyrën, të gjejnë forcën që edhe ai regjim autokratik, diktatorial në Iran, të zëvendësohet me një demokraci plotkuptimtë.

Zëri i Amerikës: Zoti Shehu, a prisni ju një angazhim të Shteteve të Bashkuara, ose më saktë, a duhet të ketë një angazhim të Shteteve të Bashkuara, duke patur parasysh që administrata e ardhshme ka dhënë sinjale se nuk do të dëshironte të përfshihej në Siri?

Arianit Shehu: Duhet të definohet deklarata dhe të shohim pasi kjo administratë të marrë mandatin, duhet të definohet çfarë duhet të thotë ky mosangazhim. A është mosangazhim ushtarak, mosangazhim me trupa? Unë jam duke punuar këto ditë në takime të shumta me zyrtarë shumë të lartë të qeverisë amerikane, mbi opsionet e angazhimit dhe në bazë të resurseve dhe të interesave politike dhe të interesit kombëtar të qeverisë amerikane. Jemi duke punuar, gjithashtu kemi kontakte me pjesëtarë të administratës së re, në informimin e tyre për gjendjen aktuale në Siri, mbi rëndësinë që të vazhdohet të përkrahet demokratizimi i Sirisë, jo vetëm për të rritur mirëqenien e 22 milionë sirianëve, por gjithashtu për sigurinë dhe paqen në rajon dhe në botë. E përmendët edhe më herët edhe vetë, Siria dhe rajoni mundet shumë lehtë të shndërrohet në territor të përshtatshëm të ringjalljes së grupeve shumë të fuqishme ekstremiste, siç e kemi parë ISIS-in gjatë dekadës së fundit.

Zëri i Amerikës: Zoti Shehu, cilat janë përgjegjësitë e organizatës tuaj, si një organizatë që cila mbështet proceset demokratike në vendet në trazicion, në këtë kontekst të ri të krijuar tashmë?

Arianit Shehu: Në rajon jemi prej një kohe shumë të gjatë, pra më shumë se 30 vite. Kemi qenë pjesë e shumë proceseve. Jemi pjesë e implementimit të rezolutës 2254 që është në lidhje me procesin e paqes në Siri. Njohim të gjithë aktorët në rajon. Kemi marrëdhënie shumë të mira me të gjitha forcat progresive në rajon dhe të diasporës, që janë të përfshira në proceset jo vetëm në Siri, por edhe në rajon. Kemi burime të mjaftueshme që të vazhdojmë angazhimin tonë, si në minimizimin e rrezikut nga rishfaqja e grupeve terroriste dhe grupeve që e përdorin dhunën si mjet politik, por gjithashtu edhe në përkrahjen e qytetarëve të Sirisë dhe në rajon për përmbushjen e vizionit dhe aspiratave të tyre për paqe, siguri dhe demokraci./ VOA

arianit shehu bashar al-assad

Sondazh

Poll

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje