LIVE UPDATES
Insights

Fatkeqësitë natyrore, pasojat psikologjike dhe trajtimi i tyre

24 Shtator 2019, 12:42 Nga DOSJA
Fatkeqësitë natyrore, pasojat psikologjike dhe trajtimi i tyre

Fatkeqësitë natyrore janë të paparashikueshme. Rreziqet natyrore mund të godasin çdo moment. Mund të shkaktojnë humbje të konsiderueshme të jetëve dhe pasurisë. Të njohura në përgjithësi si fatkeqësi “natyrore”, tërmetet, vetëtimat, vërshimet e shpejta, zjarret e egra globale, shiu acidik dhe dallgët jonormale kanë intensitete dhe efekte të ndryshme. E përbashkët për të gjitha është se për një çast mund të shkatërrojnë një qytet, me të gjithë banorët, deri në gërmadha. Më e rëndësishmja e kësaj është se asnjë njeri në botë nuk ka fuqi që t’i luftojë apo të parandalojë asnjërën nga këto rreziqe.

Këto ngjarje janë të njohura si stresuese dhe traumatike kurse reagimet e njerëzve ndaj tyre jane te ndryshme. Stresi është përjetim i ngjarjeve si rrezik i mirëqënies fizike dhe psikologjike Në një klasifikim më të përgjithshëm, stresi ndahet në: Eustres(stresi pozitiv) dhe Distres(stresi negativ )ose i dëmshëm. Por, në varësi të kohës, kemi edhe stresin afatgjatë dhe stresin afat shkurtër. Stresi afat gjatë është shumë i dëmshëm, madje shkakton dëmtime dhe çrregullime në pjesët e ndryshme të organizmit. Stresi mund të ketë ndikim serioz në shëndet, sidomos nëse ai bëhet kronik. Ai godet sistemin nervor, zemrën dhe qarkullimin e gjakut, sistemin imunitar, deri në ankth dhe vështirësi në të kuptuar dhe vepruar.

Traumat vijojnë si pasojë e një ngjarje tepër stresante ose kërcënuese për jetën si në këtë rast ku termeti tronditi vendin tonë. Pasojat mund të jenë afatshkurtra dhe afatgjata. Trauma akute është reagim afatshkurtër i trupit pas ngjarjes traumatike. Trauma kronike është reagim i vazhdueshëm i zgjatur në kohë ndaj një ngjarje traumatike të përsëritur. Trauma komplekse është reagim i vazhdueshëm ndaj disa ngjarjeve traumatike të përsëritura, që shoqërohet me pasoja shumë të rënda në shëndetin mendor dhe në funksionimin normal të individit.

Pasojat më të zakonshme të një ngjarje traumatike janë ato fiziologjike, emocionale dhe psikologjike. Fizikisht, personat e tramatizuar mund të vuajnë nga trembja lehtësisht, rritje të shpeshta të rrahjeve të zemrës, lodhje kronike, axhitim, tension muskulor, etj. Në rrafshin emocional dhe mendor, vështirësi përqëndrimi, pagjumësi dhe/ose makthe, flashback të ngjarjes, mungesë besimi dhe dyshueshmëri, ndjenja epafuqise, ndjenja faji, turpi, ndjenja pashpresshmërie.

APA shpjegon se njerëzit me çrregullime ankthi, zakonisht kanë mendime ose shqetësime të përsëritura ndërhyrëse. Ato mund të shmangin situata të caktuara nga shqetësimet. Gjithashtu mund të kenë simptoma fizike të tilla si djersitje, dridhje, marrje mendsh ose rrahje të shpejta të zemrës.

Çrregullimet e ankthit prekin mbi 40 milionë amerikanë mbi moshën tetëmbëdhjetë vjeç. Për më tepër, një studim i vitit 2012 i botuar në revistën “Psychological Medicine”, vlerëson se një në trembëdhjetë njerëz vuajnë nga një çrregullim ankthi në mbarë botën. Edhe nëse ankthi dhe stresi mund të kenë simptoma të ngjashme, është e rëndësishme të kuptoni se ato nuk janë e njëjta gjë.

Por sipas një studimi të kohëve të fundit te botuar ne Journal of Personality and Social Psychology, rezultatet tregojnë se kush ka perjetuar situata të tilla, në rastet, kur këto kanë qënë të limituara, ështe në gjendje që ta shikojë të ardhmen me më shumë optimizëm.

Kështu duke perpunuar te dhena te marra nga afro 2.400 persona te pyetur gjate viteve 2001 dhe 2004, grupi i ekspertëve nën drejtimin e Mark Seery, i Universitetit te Buffalo-s ne SHBA, ka arritur në pëfundimin se vertet një jetë e e dominuar nga fatalitet të tilla, çon në lodhje të forta psikologjike, por brenda një limiti të caktuar, ato mund të bëjnë që personi, “armatoset” më mire për të përballuar momente të tjera të vështira

Po Cila është mënyra më e mirë për t’u marrë me pacientët e traumatizuar?

Nuk ka zgjidhje standarde, por është e rëndësishme të flitet për përvojën dhe për të ofruar ndihmë për ata që preken. Biseda duhet të jetë e respektueshme dhe e qetë, shumë njerëz duan të komunikojnë dhe kanë nevojë për dikë që t’i ndihmojë ata ose thjesht të jetë atje për ta.

Pacientët që marrin ndihmë te specialisti i shëndetit mendor(te psikologu)  rrallë zhvillojnë çrregullime të rënda mendore. Në përgjithësi kontaktet sociale janë shumë të rëndësishme për të gjetur rrugën në jetë. Ndonjëherë mendimi që ata të prekur mund të mbështeten tek ne ose madje edhe prania jonë është e mjaftueshme.Të kesh një terapist për të cilin mund të besosh gjithcka mund të jetë shumë çliruese per ta.

Trupi dhe psikika  duhet të jetojnë në një gjendje që ata nuk e dinë dhe që i frikëson ato. Prandaj, është shumë e rëndësishme për të sjellë një shkallë të lartë të ndjeshmërisë ndaj atyre të prekur.Por për disa njerëz, përpunimi ose elaborimi i traumës është një hap prapa sepse ata mendojnë se po bëjnë diçka vetëm për të trajtuar diçka të tmerrshme,por ta shikojne si një situatë të pandryshueshme si ndodhi por nga një këndvështrim më pozitiv dhe pranues. Do të ishte mirë të shkoni në terapi  nuk mund ta shtypni atë mendim atë ndjesi qe kaluat në asnjë rrethanë.

Unë nuk mund të ndryshoj drejtimin e erës, por mund të rregulloj velat e anijes time, për të arritur gjithmonë në destinacionin tim( Jimmy Dean).

Tirana është boshatisur për ditët e pushimit. Cilën nga ritet e shenjta po ndiqni:

View Results

blog blog frika nga fatkeqesite natyrore pasojat psikologjike valentina telhaj (kalemi) frika nga fatkeqesite natyrore pasojat psikologjike valentina telhaj (kalemi)

Sondazh

Poll
Insights 23 Shtator 2019, 21:17

Mos hamë më çorbë derri!

Tërmeti po na bie në qafë, por duhet ta përballojmë me kurajo, me zemër të bardhë, me besim dhe mënçuri sa mundim!Po budallallikut pas tërmetit çf...

Insights 23 Shtator 2019, 14:00

Umberto Eco: Idiotët dhe shtypi i përgjegjshëm

Jam argëtuar shumë nga një lajm që doli në Internet në lidhje me idiotët. Për ata që nuk e kanë ndjekur, u raportua në mediat online dhe në ato të shkruara se n...

Insights 23 Shtator 2019, 08:06

Tërmeti, gjithkush e ka një dëshirë!

TIRANË- Të banosh në katin e 12 nuk përjeton frikë nga tërmeti. Eshtë diçka përtej frikës dhe ankthit. Mpirje. E megjithatë duhet të lëvizësh.Nga kë...

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend