LIVE UPDATES
Art&Argëtim

Historia e Dervish Himës, publicistit dhe diplomatit shqiptar që ishte pjesë e kazasë së Ohrit në vilajetin e Manastirit

30 Shtator 2020, 20:15 Nga DOSJA
Historia e Dervish Himës, publicistit dhe diplomatit shqiptar që ishte

Dervish Hima, lindur më 1872 në Strugë, asokohe pjesë e kazasë së Ohrit në vilajetin e Manastirit, me emrin Ibrahim Mehmet Naxhi Spahiu. Babai i tij Maksud Naxhi Spahiu ishte një nga pronarët kryesorë të tokës në rajon. Pasi kreu arsimin fillor në vendlindje, shkollimin e mesëm në Manastir dhe arsimin administrativ në Selanik, shkoi në Stamboll dhe filloi të marrë arsim në Mekteb-i Tıbbiyye-i Şahanede (Shkollë Mjekësore Ushtarake asokohe, sot Universiteti i Shkencave Mjeksore të Stambollit).

U bashkua me xhonturqit ndersa studionte dhe njekohesisht filloi te mendojë për të ardhmen e Shqiperisë. Si pasojë nuk mund të shmangte ndëshkimin për këto aktivitete. U burgos ne birucat e Yedikule (burg i famshëm i Stambollit) për nje periudhe të shkurtër në kohe. Largohet nga Stambolli pa mbaruar arsimimin më 1895 dhe u kthye në Shqipëri. Pavarësisht moshës së re (23 vjeç) duke u përpjekur të njihte rajonin udhëtoi nëpër Shqipëri me rroba qeramarrësish, dervishësh e tregtarësh. Vizitoi pothuajse gjithe qytetet shqiptare, u fliste njerëzve, mblodhi fonde e hapi shkolla të vogla e siguroi botimin e disa broshurave dhe gazetave. Kjo periudhe përkon me emrin e ri “Dervish Hima” me te cilin u njoh me vone.

Në pamundësi për të duruar presionin e fortë mbi të, iku në Bukuresht më 1897. Në 1898 ai botonte një gazetë në gjuhën shqipe, frënge dhe rumune me emrin “Pavaresia e Shqipërisë” në Bukuresht dhe filloi të punojë për organizimin e një kongresi pan shqiptar në Bukuresht në 1899. U vendos në Itali si pasoje e presionit te qeverise osmane ndaj asaj rumune. Atje botoi në shqip dhe frëngjisht gazetën “Zani i Shqipërisë (L’écho d’Albanie) me Mehmed Bej Frashërin. Pas kthimit të Mehmed Frashërit në Stamboll, Dervish Hima mori gazeten dhe i ndryshoi emrin në “Albania”.

Dervish Hima mori pjesë në Kongresin e Parë Xhonturk të mbledhur në Paris në 4 Shkurt 1902 nën udhëheqjen e Princit Sabahaddin. Gati shtatëdhjetë emra nga figurat më të shquara të xhonturqve dhe kundërshtarët e Abdulhamidit morën pjesë në këtë kongres, ku përfaqësoheshin pothuajse të gjithë elementët që përbënin Perandorinë Osmane. Përveç Dervish Himës, në kongres morën pjesë kundërshtarë të tjerë shqiptarë si Ibrahim Temo (Starova apo Bërzeshta), Ismail Qemali, Hoxha Kadri dhe Jashar Erebara. Dervish Hima, i cili përfaqësonte shqiptarët italianë, u kritikua nga krahu nacionalist i Turqve të Rinj për sugjerimin dhe inkurajimin e tij për të shkruar shqip me shkronja latine.

Pas trazirave xhonturke në 1909, 1910 e 1911, shumicen e parlametit e mori Komiteti i Bashkimit dhe Progresit ndërsa shqiptarë si Hasan Prishtina dhe Ismail Qemali ishin midis tyre. Kur Shqipëria po kthehej në një vend zjarri, Dervish Hima nuk mund të pritej të tërhiqej në cepin e tij. Ai filloi te organizonte rebelimin në Ohër dhe Manastir dhe me pas u zhvendos në Korfuz ku filloi të punojë për të përhapur rebelimin në jug të Shqipërisë. Dervish Hima, i cili mori pjesë në Kongresin e Triestes të mbajtur midis 27 shkurt – 6 mars 1912, së bashku me Faik Konicën, Hile Mosin dhe Fazil Toptanin, u bë një nga figurat e shquara të kongresit.

Ne shpalljen e pavaresise me 28 nentor 1912, megjithese delegat i Ohrit dhe Struges, Dervish Hima nuk figuron si nenshkrues. Të dhëna nga gazeta turke “Sabah” thonë se ate dite Dervish Hima nisej nga Stambolli për Shqiperi. Me pas, Dervish Hima, u emërua si inspektor arsimi në Tiranë nga forcat pushtuese Austriake në vjeshtën e 1917 dhe  në Drejtorinë e parë të Përgjithshme të Shtypit dhe Transmetimit në kohen e  presidences së Ahmet Zogut.

Ai vdiq në Tiranë në 13 Prill 1928 në moshën 56 vjeç. Fotografia është e fotografit korçar Petro Dhimitri. Fotografit që shkrepi edhe foton e famshme të kremtimit të përvjetorit të parë të pavaresise me 1913.

Përpunuar me ngjyra nga Suad Barbullushi

Dosja.al

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

dikur dikur dervish hima dervish hima

Sondazh

Poll

Rama sulmon sërish protestuesit: Dalin lloj-lloj sharlatanësh delirantësh e ekstremistësh

Rama sulmon sërish protestuesit: Dalin lloj-lloj sharlatanësh delirantësh e ekstremistësh

Jeta private la nën hije filmin ‘Don't Worry Darling’, regjisorja Olivia Wilde flet për projektin

Flakët përfshijnë një sipërfaqe toke në Elbasan/ Dëgjohen shpërthime, dyshohet për fishekë

Rama: Synimi është të rriten të ardhurat, turizmin e luksit e keni vetëm ju

Rama: Keqinterpretuan fjalën time dhe u zaptua zemra e Thethit

Rama nga Thethi: Paketa e Maleve nuk është për biznesmenë dhe as për oligarkët

Rama nga Thethi: Ka një keqkuptim të madh për Paketën e Maleve

Publikohen pamje brenda Postës në Durrës, ish-shefja e Financës me një thes në dorë merr para

Berisha: Eurodeputeti denoncon Ramën si njeriun që përdor familjarët e tij për të transportuar para

"Një tufë budallenjsh"/ Ministri Gonxhja fyen protestuesit: Hajde rrugë budallait

Korreshi ironizon Manjën për koncertin e Kanye West: Te Luan Zhegu jam ende, ti kërceve upsi-dupsi

"Kemi refuzuar Jennifer Lopez se donte 2 milionë euro garanci"/ Gonxhja: Kërkesa nuk u pranua

“Nuk shiten malet, është mundësi për pronarët dhe emigrantët” Rama: Paketa e Maleve, nuk anulohet

Abuzimi me tenderat e AKSHI-t! Mirlinda Karçanaj paraqitet në SPAK

Rama mes protestave: Ata që gjykojnë nga kafeneja nuk e njohin Paketën e Maleve

Rama- protestuesve: Delirantë, injorantë dhe dështakë-zemërakë!

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën